Δεν πρόκειται να αλλάξει το καθεστώς στις συντάξεις χηρείας διαμηνύει το υπουργείο Εργασίας, μετά την πρόσφατη απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας σχετικά με τη χορήγηση μίας μόνο εθνικής σύνταξης σε όλους τους συνταξιούχους.
Η επίμαχη διάταξη επανέφερε στο προσκήνιο παλαιότερη εγκύκλιο περί σώρευσης εθνικών συντάξεων, που αν και ψηφισμένη δεν εφαρμόστηκε ποτέ. Πιο συγκεκριμένα η απόφαση 699/2026 του ΣτΕ επαναφέρει στο προσκήνιο την λεγόμενη «εγκύκλιο Τσακλόγλου» με την οποία προβλεπόταν ότι στις περιπτώσεις λήψης δυο συντάξεων, είτε από διαφορετικά δικαιώματα (γήρατος και χηρείας), είτε από ίδιο δικαίωμα (δυο συντάξεις γήρατος), θα καταβάλλεται μια εθνική σύνταξη με το εκάστοτε πλήρες ποσό.
Δηλαδή ένας συνταξιούχος λόγω γήρατος που λαμβάνει εθνική σύνταξη 446,87 ευρώ και εθνική σύνταξη λόγω χηρείας 312 ,80 ευρώ (στο 70% της εθνικής σύνταξης του θανόντος), θα πρέπει να λαμβάνει μόνον την εθνική σύνταξη γήρατος και η εθνική σύνταξη χηρείας να καταργηθεί.
Εάν εφαρμοστεί «κατά γράμμα» η πρόσφατη διάταξη του ΣτΕ θα πρέπει εφεξής οι δικαιούχοι περισσότερων της μίας συντάξεων να περιοριστούν σε μία μόνο εθνική σύνταξη, που σημαίνει ότι όσοι λαμβάνουν συντάξεις χηρείας θα εισπράττουν εθνική σύνταξη από τη δική τους, που είναι η πρώτη σύνταξη και μόνο το ανταποδοτικό τμήμα που θα τους αναλογεί, από τη δεύτερη, λόγω θανάτου του ή της συζύγου.
Αυτό θα οδηγούσε σε περικοπές των ποσών που λαμβάνουν οι 200.000 περίπου συνταξιούχοι λόγω θανάτου και συνοδεύεται από την αξίωση αναδρομικών από 15.000 έως 30.000 ευρώ, σύμφωνα με τον πρόεδρο της Ένωσης για την Υπεράσπιση της Εργασίας και του Κοινωνικού Κράτους, καθηγητή Αλέξη Μητρόπουλο.
Ωστόσο σε πρόσφατες δηλώσεις της στο ΕΡΤnews η υπουργός Εργασίας, Νίκη Κεραμέως, ξεκαθάρισε ότι δεν πρόκειται να γίνει καμιά περικοπή σε σύνταξη χηρείας, ως αποτέλεσμα της απόφασης που είδε το φως της δημοσιότητας πριν από μερικές ημέρες. «Θα περιμένω την απόφαση η οποία ακόμα δεν έχει επιδοθεί, δεν έχει καθαρογραφεί, δεν έχει εκδοθεί και εν συνεχεία θα νομοθετήσουμε για να προστατεύσουμε τους συνταξιούχους χηρείας σε ό, τι αφορά το ζήτημα αυτό που τέθηκε στο Συμβούλιο της Επικρατείας» τόνισε.
Περικοπές μετά την τριετία
Ανεξαρτήτως αν θα εφαρμοστεί ή όχι η εγκύκλιος Τσακλόγλου, ένα μείζον θέμα που απομένει να διευκρινιστεί με τις συντάξεις χηρείας αφορά την πιθανότητα περικοπών, αν μετά από την πρώτη τριετία καταβολής τους ο συνταξιούχος έχει και δική του σύνταξη ή απασχολείται.
Σύμφωνα με τη νομοθεσία, μετά την πάροδο τριετίας από το θάνατο του ασφαλισμένου, η σύνταξη του επιζώντος συζύγου πρέπει να μειώνεται στο 35%, εφόσον ο ίδιος εργάζεται ή λαμβάνει δική του σύνταξη.
Η πρόβλεψη αυτή εφαρμόζεται από το 2020 στο δημόσιο τομέα και στον ΟΓΑ, πλην όμως ουδέποτε εφαρμόστηκε στον ιδιωτικό τομέα, με αποτέλεσμα να έχουν δημιουργηθεί συνταξιούχοι χηρείας «δύο ταχυτήτων»:
- όσοι συνεχίζουν να λαμβάνουν πλήρη σύνταξη θανάτου (το 70% της σύνταξης που ελάμβανε ο θανών) και
- εκείνοι που έχουν υποστεί μειώσεις και άρα λαμβάνουν το 35% της σύνταξης του θανόντος.
Οι περικοπές αυτές έχουν εφαρμοστεί σε 11.000 συντάξεις χηρείας του Δημοσίου, ενώ σε εκκρεμότητα είναι ο έλεγχος για τυχόν περικοπές σε 118.000 συντάξεις χηρείας του ιδιωτικού τομέα.
Σύμφωνα με πληροφορίες, το υπουργείο μελετά την κατάργηση των περικοπών στις συντάξεις του Δημοσίου και του ΟΓΑ και την επιστροφή των ποσών που παρακρατήθηκαν από τους επιζώντες συζύγους είτε σε δόσεις, είτε με συμψηφισμούς (μείωση) στο φόρο εισοδήματος.
