Στην Ολομέλεια εισάγεται αύριο,Πέμπτη 15 Ιανουαρίου, για συζήτηση και ψήφιση το σχέδιο νόμου του Υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών με την «Κύρωση της Πρώτης Τροποποίησης της από 14 Απριλίου 2022 Σύμβασης μεταξύ του Ελληνικού Δημοσίου και της ανώνυμης εταιρείας με την επωνυμία «ΤΡΑΙΝΟΣΕ Μεταφορές - Μεταφορικές Υπηρεσίες Επιβατών και Φορτίου Ανώνυμη Σιδηροδρομική Εταιρεία» (ΤΡΑΙΝΟΣΕ Α.Ε.), ήδη μετονομασθείσας σε «HELLENIC TRAIN - ΑΝΩΝΥΜΗ ΣΙΔΗΡΟΔΡΟΜΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ» (HELLENIC TRAIN A.E.) για την ανάθεση Υποχρεώσεων Δημόσιας Υπηρεσίας επιβατικών σιδηροδρομικών μεταφορών»
Το νομοσχέδιο εισάγεται στην Ολομέλεια από την Επιτροπή Παραγωγής και Εμπορίου, όπου ψηφίσθηκε κατά πλειοψηφία με την θετική ψήφο της ΝΔ. Επί της Αρχής του νομοσχεδίου θετική ψήφο παρείχε η ΝΔ. Το ΠΑΣΟΚ-ΚΙΝΑΛ και η Νίκη επιφυλάχθηκαν για αύριο στην Ολομέλεια, ενώ τα υπόλοιπα κόμματα της Αντιπολίτευσης το καταψήφισαν.
Νωρίτερα, σήμερα στην Επιτροπή πραγματοποιήθηκε η ακρόαση φορέων και στην συνέχεια ακολούθησε η συνεδρίαση με την επί των άρθρων συζήτηση του νομοσχεδίου.
Ο αναπληρωτής υπουργός Υποδομών και Μεταφορών Κωνσταντίνος Κυρανάκης ολοκληρώνοντας την επεξεργασία του νομοσχεδίου στην Επιτροπή ανέφερε ότι η συνόψιση της τροποποίησης της Σύμβασης αυτής είναι ότι το δημόσιο δίνει προς τον πάροχο ετησίως ονομαστικά 50 εκατ. ευρώ που με τις επιστροφές τελικά γίνονται 20 εκατ ευρώ για την εκτέλεση του δημόσιου σιδηροδρομικού έργου. Όμως από τη νέα Σύμβαση προκύπτει τριπλασιασμός των εσόδων από τα Τέλη Υποδομής, καθώς και ότι ,ενώ μέχρι σήμερα το δημόσιο έδινε 50 εκατ. ευρώ ετησίας, χωρίς νέα τραίνα από τον πάροχο, από αύριο θα έχουμε την υποχρέωση της HELLENIC TRAIN να φέρει με έξοδα του Ιταλού φορολογουμένου 23 νέα τραίνα αξίας για να μπορεί να εκτελείται το δρομολόγιο Αθήνα - Θεσσαλονίκης κάτω από 3,5ώρες και επιπροσθέτως με ρήτρα απειλής ενεργοποίησης καταγγελίας της σύμβασης σε περίπτωση αθέτησης των υποχρεώσεών της Αυτή είναι η βασική διαφορά και για αυτό είναι υπέρ του ελληνικού δημοσίου.
Ο κ. Κυρανάκης απευθυνόμενος στα κόμματα της Αντιπολίτευσης αναρωτήθηκε « πως μπορεί να είναι αντίθετα σε αυτή την τροποποποίηση όταν μετά από πολύ καιρό έχουμε μια θετική εξέλιξη για τον ελληνικό σιδηρόδρομο, με επένδυση σε τροχαία υλικό που θα έχει εγκατεστημένο σε αυτό ένα σύστημα ασφαλείας επόμενης γενιάς αυτόματης πέδησης;» Αυτά, σημείωσε ο αναπληρωτής υπουργός, αλλάζουν μετά από διαπραγμάτευση και είναι υπέρ του δημοσίου, του Έλληνα φορολογούμενου του ελληνικού σιδηρόδρομου.
Σε ερώτηση πως υπήρξε αυτή η θετική εξέλιξη για το δημόσιο και πως η HELLENIC TRAIN δέχθηκε να απεμπολήσει τα συμφέροντά της ο κ. Κυρανάκης απάντησε ότι «η συμφωνία αυτή έγινε σε επίπεδο αρχηγών Κρατών. Ο Έλληνας Πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης διεκδίκησε και απαίτησε από την Ιταλίδα Πρωθυπουργό Τζόρτζια Μελόνι να φέρει νέα τραίνα στον ελληνικό σιδηρόδρομο. Τα χρήματα για αυτά προέρχονται από την Ιταλικό Προϋπολογισμό γιατί ο μητρικός οργανισμός της HELLENIC TRAIN έχει 100% μέτοχο το Ιταλικό δημόσιο, που υπόκειται στους ίδιους δημοσιονομικούς κανόνες της ΕΕ, όπως και η χώρα μας. Εδώ υπήρξε μια πολιτική απόφαση όπως πολιτική απόφαση ήταν και το 2017 που στην Ιταλία υπήρχε μια αριστερή Κυβέρνηση και στην Ελλάδα επίσης μια αριστερή Κυβέρνηση, η οποία ξεπούλησε την ΤΡΑΙΝΟΣΕ έναντι 45 εκατ. ευρώ. Σήμερα, ο Έλληνας Πρωθυπουργός αναδιαπραγματεύτηκε με την ομόλογό του την Σύμβαση και υπήρξε μια προσωπική του επιτυχία»
Ακρόαση φορέων
Ο πρόεδρος του ΔΣ της «HELLENIC TRAIN» Αθανάσιος Ζηλιασκόπουλος χαρακτήρισε αναγκαία την παρούσα τροποποίηση λέγοντας ότι είναι αναγκαία προκειμένου να αντιμετωπιστούν προβλήματα που είχαν προκύψει από την εφαρμογή της Σύμβασης του 2022 και ως προς τις παρεχόμενες υπηρεσίες, αλλά και ως προς την οικονομική της λειτουργία, ώστε να καταστεί και πιο βιώσιμη λειτουργικά και παράλληλα να διαμορφωθεί ένα πολυετές σχέδιο προγραμματισμού με συγκεκριμένα ορόσημά υποχρεώσεων και από την πλευρά της εταιρεία, σύμφωνα με το ευρωπαϊκό πλαίσιο. Η Σύμβαση του 2022, υποστήριξε ο κ. Ζηλιασκόπουλος δεν λειτουργούσε αποτελεσματικά, γιατί για παράδειγμα ζημιογόνα δρομολόγια που εκτελέσθηκαν τον Ιανουάριο του 2022 και έπρεπε να αποζημιωθούν πληρώθηκαν τον Σεπτέμβριο του 2024. Επίσης, δεν προβλεπόταν μια σωστή παρακολούθηση και σωστό πλαίσιο που όλα αυτά η παρούσα τροποποίηση έρχεται για να τα διορθώσει. Ο πρόεδρος της HELLENIC TRAIN έδωσε έμφαση στο σύστημα γαιοεντοπισμού που παρέχει την δυνατότητα να παρακολουθείται ολόκληρη η παρεχόμενη υπηρεσία σε πραγματικό χρόνο, αλλά και στην τροποποίηση της Συμφωνίας που παρέχεται η δυνατότητα στην εταιρεία να αγοράσει τραίνα ως δική της επένδυση και όχι να μισθώνει τραίνα από τον ΟΣΕ για να εκτελεί το σιδηροδρομικό της έργο. Ετσι, μέχρι το τέλος του 2026 θα έχουμε φέρει εδώ τα πρώτα καινούργια τραίνα και εντός του 2027 θα έχουν έρθει και τα 23 τραίνα. Ηδη η παραγγελία της HELLENIC TRAIN έχει δοθεί. Κάτι που μαζί με τα έργα υποδομής θα φέρει μια νέα ημέρα στον ελληνικό σιδηρόδρομο. Από δύο δρομολόγια σήμερα στο Αθήνα - Θεσσαλονίκη θα έχουμε 12 δρομολόγια, ένα κάθε μια ημέρα με 365 επιβάτες με ταχύτητες που θα κάνουν την διαδρομή κάτω από 3,5 ώρες. Στην πραγματικότητα, είπε ο κ. Ζηλιασκόπουλος η γραμμή Αθήνα - Θεσσαλονίκη είπε ότι «θα λειτουργήσει ως ένας Προαστικός σιδηρόδρομος και αυτό δεν το ονειρευόμαστε, αλλά θα γίνει πραγματικότητα». Ερωτηθείς για την δρομολογιακή πολιτική και την δέσμευση της εταιρίας σε ετήσια βάση είπε ότι αυτή εξαρτάται και από την υποδομή δικτύου και την χωρητικότητάς του. Η HELLENIC TRAIN από την πλευρά της θέλει να εκτελέσει όσο περισσότερα δρομολόγια γιατί αυτά αποδίδουν οικονομικά. Το ύψος της επιδότηση των 50 εκατ. ευρώ για τα άγονα δρομολόγια, επισήμανε ότι δεν άλλαξε αλλά είναι το ίδιο με εκείνο που είχε η Σύμβαση του 2011. Η HELLENIC TRAIN πρόσθεσε έχει ήδη προσλάβει 50 επιπλέον μηχανοδηγούς και θα προσλάβει επιπλέον μαζί με συνοδούς και διοικητικό προσωπικό . Οι μηχανοδηγοί θα είναι πλήρως εκπαιδευμένοι σε όλα τα συστήματα ασφαλείας.
Ο διευθύνων σύμβουλος της « Σιδηρόδρομοι Ελλάδος Μονοπρόσωπη Ανώνυμη Εταιρεία» που είναι η διάδοχος του ΟΣΕ Χρήστος Παληός ανέφερε πως « τους τελευταίους μήνες στον Ελληνικό Σιδηρόδρομο δεν αλλάζουμε απλώς διαδικασίες, αλλά ρυθμό, νοοτροπίες και τρόπο λειτουργίας. Επί χρόνια ο ΟΣΕ λειτουργούσε με διαφορετικούς φορείς, αλληλοεπικαλύψεις ευθυνών και καθυστερήσεις. Μοντέλο που δεν μπορούσε να στηρίζει τον ελληνικό σιδηρόδρομο. Σήμερα ο νέος ΟΣΕ λειτουργεί ως ένας ενιαίος Οργανισμός. Η υποδομή, η κυκλοφορία και το τροχαίο υλικό βρίσκονται κάτω από ενιαία ευθύνη με σαφείς ευθύνες και ενιαία διοίκηση μετά την εφαρμογή του Ν 5220/2025». Σήμερα, είπε, υλοποιούνται όλο και περισσότερα έργα συντήρησης με χρονοδιαγράμματα, ολοκληρώνεται η εγκατάσταση συστημάτων ασφαλείας και ελέγχου» Στον άξονα Αθήνα - Θεσσαλονίκη είπε ο κ. Παληός ότι θα έχουμε 100% σηματοδότηση, τηλεδιοίκηση και σύστημα αυτόματης πέδησης. Παράλληλα, ολοκληρώθηκε η ανάταξη του συστήματος στα τραίνα ΄του βασικού άξονα για να έχουν πλήρη διαλειτουργικότητα με τις υποδομές του δικτύου. Ο κ. Παληός αναφερόμενος στο σύστημα γαιοεντοπισμού είπε ότι δεν είναι απλά μια ψηφιακή πλατφόρμα κίνησης, αλλά ένα εργαλείο για την παρακολούθηση των δρομολογίων, ώστε και οι αποζημιώσεις έργου προς τον πάροχο να μην γίνεται με χαρτιά και εκθέσεις, αλλά με πραγματικά δεδομένα κάτι που γίνεται μέσα από την παρούσα τροποποίηση της Σύμβασης. Επίσης, είπε ο διευθύνων σύμβουλος, εξασφαλίζεται η προμήθεια νέων τραίνων, εισάγει αυστηρούς κανόνες και ψηφιακό έλεγχο, με ρήτρες ότι οι δεσμεύσεις θα τηρηθούν στην πράξη. Εμείς, είπε, ως Ελληνικοί Σιδηρόδρομοι «θα τηρήσουμε πλήρως το σκέλος της υποδομής και θα ολοκληρώσουμε τα έργα με ρυθμούς ταχύτερους του παρελθόντος». Ερωτηθείς, μεταξύ άλλων για τις απαιτήσεις του ΟΣΕ από την HELLENIC TRAIN που εκκρεμούν είπε ότι υπάρχει δικαστική προσφυγή διεκδίκησης με αγωγές που είναι όλες σε εξέλιξη. Για το θέμα αγοράς τροχαίου υλικού από την HELLENIC TRAIN ανέφερε πως υπάρχει αυτή η δυνατότητα στην τροποποίηση, αλλά δεν μας έχει γίνει καμία κρούση από την εταιρεία και τόνισε ότι «η Σιδηρόδρομοι Ελλάδας στοχεύει στην δημιουργία αποθέματος τροχαίου υλικού προκειμένου με διαφανείς διαδικασίες να μπορούμε να το παρέχουμε σε οποιαδήποτε σιδηροδρομική εταιρία θελήσει να το μισθώσει, γιατί δεν υπάρχει μονοπώλιο, οποιαδήποτε σιδηροδρομική επιχείρηση μπορεί να έρθει και να δραστηριοποιηθεί σε δρομολόγια». Τα ετήσια έσοδα από την μίσθωση τροχαίου υλικού είναι σήμερα ύψους 15 εκατ ευρώ.
Ο αντιπρόεδρος της Ρυθμιστικής Αρχής Σιδηροδρόμων Μιχάλης Χρυσομάλλης ανέφερε πως το νομοσχέδιο κινείται προς την θετική κατεύθυνση, καθώς υπάρχουν τέσσερα νέα θετικά δομικά στοιχεία που αφορούν τον τομέα που αφορά την Αρχή. Ειδικότερα είπε ότι αυτά είναι η δέσμευση των μερών σε ένα αξιόλογο μεγάλο επενδυτικό πρόγραμμα, η εισαγωγή νέων τραίνων με την κυκλοφορία τους έως το τέλος του 2027, οι ρήτρες παρακολούθησης των δρομολογίων, η εξαγωγή προβλέψεων για καταγγελία του παρόχου από το δημόσιο και η εκπαίδευση. Eρωτηθείς για το άνοιγμα της σιδηροδρομικής αγοράς είπε ότι «αυτό επιτρέπεται και είναι επιθυμητό» εάν και «δεν έχουμε κάποιες αιτήσεις πλην αυτή που αφορά το περιφερειακό δίκτυο του Κατάκολου που τον εγκρίναμε αμέσως». Εκτίμησε ότι με την έλευση των νέων τραίνων από την HELLENIC TRAIN αποδεσμεύσει τροχαίο υλικό του ΟΣΕ που θα μπορεί να μισθωθεί σε άλλες ενδιαφερόμενες εταιρείες, άρα θα βοηθήσει στο άνοιγμα της αγοράς. Υπογράμμισε ότι είναι θετικά τα νέα συστήματα ασφαλείας, αλλά προέχει η πιστή εφαρμογή του Γενικού Κανονισμού Κίνησης. Η Αρχή είπε εργάζεται εντατικά πάνω στην εφαρμογή των νέων συστημάτων ασφάλειας.
Ο πρόεδρος της Πανελλήνιας Ένωσης Προσωπικού Έλξης Κωνσταντίνος Γενιδούνιας από την πλευρά του τόνισε ότι «η ασφάλεια των σιδηροδρομικών μεταφορών και η διαφάνεια στην εκπαίδευση αποτελούν για εμάς αδιαπραγμάτευτες προτεραιότητες». Η τροποποίηση της Σύμβασης, πρόσθεσε «θέτει ένα αυστηρό χρονοδιάγραμμα για την ολοκλήρωση των έργων υποδομής για τον άξονα Αθήνα - Θεσσαλονίκης. Ο κ. Γενιδιούνιας είπε θα πρέπει οι προθεσμίες να τηρηθούν απαρέγκλιτα, καθώς και η ενεργοποίηση των σύγχρονων ψηφιακών εργαλείων για την ασφαλή κίνηση των αμαξοστοιχειών. Ο πρόεδρος εστίασε στο θέμα της εκπαίδευσης σημειώνοντας πως στην παρούσα τροποποίηση της Σύμβασης αναγνωρίζονται ως αποδεκτές δαπάνες οι σχετικές δράσεις του εκπαιδευτικού κέντρου του παρόχου. Δηλαδή, δίνει το δικαίωμα στις σιδηροδρομικές εταιρείες να ιδρύσουν εκπαιδευτικά κέντρα λέγοντας ότι η θέση της Ένωσης είναι πως «η εκπαίδευση του προσωπικού που εκτελεί καθήκοντα κρίσιμα για την ασφάλεια θα πρέπει να γίνεται υπό την αιγίδα, τον άμεσο έλεγχο και την εποπτεία του δημοσίου γιατί μόνο ένας δημόσιο φορέας μπορεί να εγγυηθεί την αρτιότητα, την αντικειμενικότητα και την αυστηρότητα που απαιτείται για την πιστοποίηση των μηχανοδηγών». Για το επενδυτικό πλάνο της τροποποίησης είπε ότι «πρόκειται για μια απόλυτα θετική εξέλιξη, ειδικά εάν λάβουμε την ηλικία του τροχαίου υλικού στην χώρα μας» και ζήτησε την αξιοποίηση της εμπειρίας του προσωπικού της ΓΑΙΟΣΕ στην συντήρηση του υλικού. Επισήμανε, μεταξύ άλλων, την ανάγκη ενίσχυσης και του Περιφερειακού σιδηροδρομικού δικτύου, ενώ για την προστασία των θέσεων εργασίας ανέφερε ότι όσο η HELLENIC TRAIN επιδοτείται θα πρέπει να υπάρχει προστασία των θέσεων και των ασφαλιστικών και συνταξιοδοτικών δικαιωμάτων και όχι να έχουμε απολύσεις προσωπικού με πολυετή εμπειρία επειδή της το επιτρέπει ο Νόμος μειώνοντας και τις αποζημιώσεις όπως έγινε τον περασμένο Αύγουστο σε τρείς μηχανοδηγούς της.
Ο πρόεδρος της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Σιδηροδρομικών και Μέσων Σταθερής Τροχιάς Βασίλειος Δελαώρας ανέφερε ότι με την τροποποίηση συμφώνησε πως εισάγεται ένα αυστηρότερο πλαίσιο ρητρών, ποινών και ελέγχων, καθώς και προβλέψεις για την προμήθεια νέου τροχαίου υλικού, που ο ελληνικός σιδηρόδρομος είχε πάνω από 20 χρόνια να δει νέα τραίνα. Ενσωματώνει σύγχρονα συστήματα ασφαλείας. Επισήμανε, όμως, ότι οι σχετικές προβλέψεις δεν αρκούν να περιγράφονται γενικά, αλλά πρέπει να αποκτούν ρητά δεσμευτικό χαρακτήρα. Θα πρέπει είπε να αποσαφηνιστεί ότι η κυκλοφορία των νέων τραίνων θα πραγματοποιείται αποκλειστικά σε πλήρως λειτουργικά και πιστοποιημένα τμήματα του δικτύου με ενεργοποιημένα τα προβλεπόμενα ευρωπαϊκά συστήματα ασφαλείας, να διασφαλιστεί ότι η υποχρέωση συντήρησης και τεχνικής επάρκειας του τροχαίου υλικού δεν περιορίζεται σε οικονομικές ρήτρες, αλλά συνδέεται σε συγκεκριμένα και πιστοποιημένα πρότυπα ασφαλείας, σύμφωνα με το ενωσιακό δίκαιο και τις σιδηροδρομικές αρχές. Η ασφάλεια, για την Ομοσπονδία είπε ο κ. Δελαώρας δεν είναι δευτερεύον θέμα . Παρατήρησε ότι το νομοσχέδιο εξακολουθεί να αντιμετωπίζει τα θέματα ασφαλείας αποσπασματικά και ζήτησε να ενισχυθεί το θεσμικό πλαίσιο, να συνδεθεί στην Σύμβαση με ολοκληρωμένο σχεδιασμό ενιαία για τις σιδηροδρομικές υπηρεσίες. Επίσης, συμφώνησε ότι το Εκπαιδευτικό Κέντρο για τις σιδηροδρομικές επιχειρήσεις θα πρέπει υποχρεωτικά να είναι κάτω από τον έλεγχο του δημοσίου.
Ο γενικός γραμματέας του Σωματείου Εργαζομένων της «HELLENIC TRAIN» Βασίλης Ζαβογιάννης ανέφερε ότι το όραμα των εργαζομένων για το σιδηρόδρομο είναι αυτός να πάρει την θέση που του αξίζει, να είναι προμετωπίδα του νέου παραγωγικού μοντέλου που χρειάζεται η χώρα και αυτό να γίνει όραμα και του Κράτους. Με ένα δίκτυο σε όλη την επικράτεια, με σύγχρονες υποδομές και συστήματα ασφαλείας, ηλεκτροκίνηση, να φτάσει στην Αλεξανδρούπολη, να ανοίξει η Πελοπόννησος να διασυνδεθούν όλα τα λιμάνια της χώρας. Οι συμβάσεις του δημοσίου, πρόσθεσε θα πρέπει να προστατεύουν τις θέσεις εργασίας. Στα θετικά της τροποποίησης ανέφερε την πρόβλεψη των 400 εκατ. ευρώ επενδύσεων και τα 23 νέα τραίνα που θα έρθουν. Επισήμανε ότι η συντήρησή τους δεν θα πρέπει να γίνει όπως έγινε με τα προηγούμενα, συντάχθηκε ότι το Εκπαιδευτικό Κέντρο θα πρέπει να παραμείνει στον ΟΣΕ και ζήτησε την αναβάθμιση των υποδομών και εγκαταστάσεων με σαφές χρονοδιάγραμμα που το Κράτος να διευκολύνει σε αδειοδοτήσεις.
Πηγή: ΑΠΕ - ΜΠΕ
