«Υπάρχουν έργα που δεν αλλάζουν μόνο τον τοπικό και εθνικό χάρτη, αλλά επαναπροσδιορίζουν και τον τρόπο που ζούμε στις πόλεις. Ένα από αυτά, το μεγαλύτερο και πιο εμβληματικό, είναι το The Ellinikon. Προτεραιότητά μας είναι η νέα πόλη του μέλλοντος, που έχει στο επίκεντρό της τον άνθρωπο, να εξελιχθεί σε ένα ενεργό, ανοιχτό, δημιουργικό οικοσύστημα γνώσης, κοινωνικής διασύνδεσης, βιωσιμότητας. Έναν τόπο ανοιχτό, προσβάσιμο που παράγει αξία και διακρίνεται για τις επιλογές που προσφέρει σε όλους» είναι το κεντρικό μήνυμα που απευθύνει η Lamda Development, κυρίως στις τοπικές κοινωνίες, φορέας ανάπτυξης του μεγάλου project στο πρώην αεροδρόμιο του Ελληνικού.
Όπως και χτες αναφέραμε, η Lamda αναλαμβάνει πρωτοβουλίες, οι οποίες παρουσιάστηκαν σε εκδήλωση στο Μουσείο Κυκλαδικής Τέχνης, γύρω από το project, και τη διαχείρισή του, με γνώμονα την προστασία του περιβάλλοντος και την αύξηση του οφέλους για τις τοπικές – όμορες κοινωνίες. Οι πρωτοβουλίες αυτές υλοποιούνται σε συνεργασία με κορυφαία επιστημονικά ιδρύματα και φορείς της χώρας και έχουν ως στόχο την προστασία του περιβάλλοντος, την αντιμετώπιση της κλιματικής κρίσης, την ενίσχυση ευπαθών ομάδων και την ενίσχυση της ποιότητας ζωής των κατοίκων των όμορων Δήμων, της ανάπτυξης του Ελληνικού. Ουσιαστικά, πρόκειται για ένα νέο, ουσιαστικό κεφάλαιο συνεργασίας με τις τοπικές κοινωνίες. Οι πρωτοβουλίες της Lamda έχουν στον πυρήνα τους τη βελτίωση της ποιότητας ζωής των κατοίκων των όμορων περιοχών και τη θωράκιση από τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής. Επίσης, δημιουργείται ένας ειδικός διαδραστικός πίνακας (dashboard) στην ιστοσελίδα του The Ellinikon για on-line παρακολούθηση των μετρήσεων από κάθε ενδιαφερόμενο μέρος με στόχο την πλήρη διαφάνεια.
«Βασικός μας στόχος είναι ο διαρκής, ανοιχτός, ειλικρινής και – πάνω απ’ όλα – εποικοδομητικός διάλογος με τους γείτονές μας και όλους τους εταίρους μας. Το έργο του Ελληνικού δεν είναι απλώς μια μεγάλη ανάπτυξη. Είναι μια μοναδική ευκαιρία για την Αθήνα και την Ελλάδα, με θετικό αποτύπωμα στην κοινωνία και το περιβάλλον», ανέφερε χαρακτηριστικά, παρουσιάζοντας τις νέες πρωτοβουλίες, η Σίσσυ Ηλιοπούλου, Chief Marketing & Communication Officer της Lamda Development.
Ο διάλογος με την κοινωνία, οι έρευνες, τα ευρήματα, οι προκλήσεις
Αφετηρία αποτέλεσαν οι ανάγκες, οι προσδοκίες αλλά και οι ανησυχίες των κατοίκων των όμορων Δήμων, όπως καταγράφηκαν μέσα από εκτεταμένες έρευνες που πραγματοποίησε η Lamda στο πλαίσιο της ανάπτυξης του The Ellinikon.
«Ένας από τους πιο σημαντικούς εταίρους μας, αν όχι ο πιο σημαντικός, είναι η τοπική κοινωνία που το επόμενο διάστημα θα είναι αυτή που κυρίως θα απολαμβάνει τον νέο αυτόν τόπο. Στη LAMDA ακούμε τις ανάγκες των γειτόνων μας και τις υλοποιούμε! Σκοπός μας είναι να διατηρούμε έναν ζωντανό διάλογο μαζί τους. Βασική μας αξία είναι να προάγουμε τη συνεργασία», αναφέρουν από τον όμιλο. Όπως έχουμε πει, προχώρησε σε «επικοινωνία» με τους πολίτες και την τοπική κοινωνία με τη διεξαγωγή 2 ερευνών.
Η πρώτη έρευνα που πραγματοποιήθηκε ήταν ποσοτική και διενεργήθηκε τον Απρίλιο 2025, από την εταιρία ερευνών MINDSEARCH. Σε συντριπτικό ποσοστό η κοινή γνώμη έχει θετική άποψη για το έργο του Ελληνικού. Μεταξύ άλλων: 76% των κατοίκων των όμορων δήμων έχει θετική στάση για το έργο του Ελληνικού, 90%+ των κατοίκων των όμορων δήμων έχει θετική γνώμη για την LAMDA, ιδιαίτερα για την οικονομική ευρωστία που δημιουργεί στην ευρύτερη περιοχή, 9 στους 10 κατοίκους των όμορων δήμων έχουν θετική πρόθεση επίσκεψης στο Ελληνικό Από την έρευνα βεβαίως αναδείχτηκαν και προκλήσεις.
Οι όποιες προκλήσεις οφείλονται στα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά της ανάπτυξης, που προσδιορίζουν άλλωστε και τη μοναδικότητα του έργου, όπως μεταξύ άλλων, η τεράστια έκταση - είναι η μεγαλύτερη αστική ανάπλαση στο κόσμο σήμερα -, η άμεση γειτνίαση με 3 Δήμους και 2 μεγάλους οδικούς άξονες, το υφιστάμενο κυκλοφοριακό, η απευθείας επαφή με το παραλιακό μέτωπο. Η δεύτερη έρευνα αφορούσε στους όμορους δήμους μέσω ερωτηματολογίου στο Viber, που στη συνέχεια επεκτάθηκε με ερωτηματολόγιο στο website της LAMDA. Συμμετείχαν περισσότεροι από 1.200 συμπολίτες μας. Σκοπός ήταν να κατανοήσουμε τι θα ήθελαν να δουν οι κάτοικοι των τριών Δήμων να βελτιώνεται στις γειτονιές τους.
Έχοντας λοιπόν ως αφετηρία τα παραπάνω, οι πρωτοβουλίες της LΑMDA αφορούν σε 2 βασικούς πυλώνες:
- «Επέκταση των ωφελειών από τη δημιουργία του έργου στην τοπική κοινωνία με έμφαση στους 3 τομείς Περιβάλλον, Κλιματική Αλλαγή, Ευπαθείς ομάδες και νέα γενιά»
- «Περιορισμός όχλησης και περιβαλλοντικών επιπτώσεων από την κατασκευή»
Α. Επέκταση των ωφελειών από τη δημιουργία του έργου στην τοπική κοινωνία
Περιβάλλον - Συνεργασία με το Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών
Όπως προκύπτει, οι κάτοικοι ζήτησαν περισσότερο πράσινο. Η LAMDA ανταποκρινόμενη σε αυτή την ανάγκη προχώρησε στη σύναψη συνεργασίας, με τον πλέον αρμόδιο φορέα για τη δημιουργία πρασίνου, που είναι το Γεωπονικό Πανεπιστήμιο. Το The Ellinikon έχει στην καρδιά της ανάπτυξής του το Μητροπολιτικό Πάρκο έκτασης 2.000.000 τ.μ. Η LAMDA ξεκίνησε μελέτη με το Γεωπονικό Πανεπιστήμιο με στόχο την επέκταση των χώρων πρασίνου γύρω από το μεγάλο πάρκο του Ελληνικού, δηλαδή εκτός των ορίων της επένδυσης, ώστε να δημιουργηθούν πράσινες διαδρομές, που θα φτάνουν στις παρυφές του Υμηττού, αλλά και το παραλιακό μέτωπο. Επίσης, ξεκίνησε από το 2025, μέσω του προγράμματος Urban Green Dots, η αναβάθμιση πάρκων και χώρων πρασίνου. Μέχρι σήμερα έχουν αναβαθμιστεί και παραδοθεί 4 πάρκα στους δήμους Αλίμου και Ελληνικού – Αργυρούπολης.
Προστασία Υδάτινων Πόρων - ΕΛ.ΚΕ.Θ.Ε.
Η LAMDA έχει ήδη αναπτύξει σταθερή και ουσιαστική συνεργασία με το ΕΛ.ΚΕ.Θ.Ε. για τον έλεγχο και την πλήρη προστασία του θαλάσσιου οικοσυστήματος, από την έναρξη των εργασιών της ανάπτυξης έως και μετά την ολοκλήρωσή τους. Η συχνότητα των ελέγχων του ΕΛ.ΚΕ.Θ.Ε. στο θαλάσσιο μέτωπο του The Ellinikon περιλαμβάνει καθημερινή επιτόπια παρακολούθηση, μηνιαία και εβδομαδιαία δειγματοληψία, καθώς και ετήσια καταγραφή φυτοκοινωνιών (λιβάδια Ποσειδωνίας). Παράλληλα, πραγματοποιείται έλεγχος της θολότητας του νερού σε 18 σημεία και μετρήσεις σε αποστάσεις 50 μ., 100 μ. και 150 μ. από την ακτή, διασφαλίζοντας τη συστηματική παρακολούθηση και την ολοκληρωμένη αξιολόγηση της περιβαλλοντικής κατάστασης της θαλάσσιας περιοχής. Οι καταγραφές και οι έλεγχοι έως σήμερα δείχνουν ότι το θαλάσσιο περιβάλλον παραμένει σε καλή κατάσταση και δεν έχει επηρεαστεί από τις εργασίες. Μέσα από αυτή τη συνεργασία, έχει εξασφαλιστεί ότι κάθε στοιχείο, κάθε μέτρηση και κάθε συμπέρασμα βασίζεται σε αδιάσειστη επιστημονική τεκμηρίωση. Παράλληλα, δημιουργείται ένα πλαίσιο πλήρους διαφάνειας για το κοινό, ώστε οι πολίτες να γνωρίζουν, με τρόπο απλό και κατανοητό, την πραγματική εικόνα του θαλάσσιου περιβάλλοντος.
Κλιματική Αλλαγή Μικροκλίμα - Συνεργασία με το Εθνικό Αστεροσκοπείο Αθηνών
Σε συνεργασία με το Εθνικό Αστεροσκοπείο Αθηνών δημιουργείται μια νέα βάση γνώσης για το πώς μπορεί να μετασχηματιστεί το μικροκλίμα και η βιοποικιλότητα μιας ολόκληρης περιοχής. Δημιουργείται ένα πρότυπο δίκτυο παρακολούθησης μετεωρολογικών δεδομένων σε πραγματικό χρόνο Με την ανάπτυξη του Μητροπολιτικού Πάρκου του Ελληνικού και των χώρων πρασίνου στους όμορους δήμους, η εταιρεία φιλοδοξεί να αφήσει ένα μετρήσιμο, θετικό περιβαλλοντικό αποτύπωμα. Για αυτό εγκαθιστά μετεωρολογικούς σταθμούς εντός του έργου, αλλά και στους όμορους Δήμους, ώστε να καταγράφονται σε πραγματικό χρόνο οι αλλαγές και να αποδεικνύεται με στοιχεία η βελτίωση του.
Παράλληλα στη συνεργασία προβλέπεται: • η εγκατάσταση μετεωρολογικού εξοπλισμού και η ανάπτυξη συστήματος έγκαιρης προειδοποίησης για ακραία καιρικά φαινόμενα και υψηλά επίπεδα ρύπανσης, • μελέτη αξιολόγησης της μικροκλιματικής επίδρασης του έργου και της συμβολής του στον περιορισμό της Ατμοσφαιρικής Ρύπανσης. • η εκπόνηση μελέτης βιοποικιλότητας του τοπίου, καθώς και μέτρα βελτίωσης του.
Αντιπλημμυρικά έργα
Σύμφωνα με τη Lamda, Το The Ellinikon θωρακίζεται για το παρόν και το μέλλον απέναντι στις συνέπειες της κλιματικής κρίσης. Με πρωταρχικό στόχο να θωρακιστεί η ανάπτυξη του Ελληνικού αλλά και οι γειτονικές με αυτό περιοχές από τις συνέπειες της κλιματικής κρίσης, η LAMDA προχώρησε από το 2022 στην υλοποίηση ενός από τα μεγαλύτερα έργα υποδομών. Την αντιπλημμυρική προστασία με την οριοθέτηση και αναζωογόνηση των δύο ρεμάτων που βρίσκονται στα όρια της ανάπτυξης. Πρόκειται για το ρέμα Τραχώνων και το ρέμα Ευρυάλης ή Αεροδρομίου. Και τα δύο ρέματα δεν θα μπορούσαν να μείνουν ως έχουν, καθώς για χρόνια ήταν είτε ημιτελή, είτε ανεπαρκή να παροχετεύσουν τις πλημμυρικές ροές. Συγχρόνως, εργασίες για τη λειτουργία του αεροδρομίου, καθώς και έργα οδοποιίας στη Λεωφόρο Ποσειδώνος αλλά και σε παράπλευρους δρόμους επιβάρυναν ακόμα περισσότερο τη δυνατότητα των ρεμάτων να υποδεχτούν μεγάλο όγκο νερού σε ενδεχόμενη πλημμύρα. Η διάνοιξη του πλάτους των δύο ρεμάτων κρίθηκε επιβεβλημένη για λόγους που συνδέονται με: την συμβατότητα με τις σύγχρονες προδιαγραφές, την επερχόμενη κλιματική αλλαγή και τις συνέπειές της, καθώς τα πλημμυρικά φαινόμενα παίρνουν τα τελευταία χρόνια, διαστάσεις μεγάλης κρίσης.
Όλες οι εργασίες, τις οποίες ξεκίνησε η LAMDA, εντάσσοντας τα αντιπλημμυρικά έργα στα μεγάλα έργα υποδομών, που ήδη πραγματοποιούνται στην ανάπτυξη του Ελληνικού, για την προστασία όχι μόνο του Έργου, αλλά και των όμορων Δήμων, υλοποιούνται με βάση εγκεκριμένες μελέτες, ώστε να μπορούν να ανταπεξέλθουν σε ακραία φαινόμενα λόγω της επικείμενης κλιματικής αλλαγής (για περίοδο επαναφοράς 55 και 100 ετών). Επιπρόσθετα, η LAMDA ανέθεσε σε εξειδικευμένα γραφεία μελέτες για πρόσθετους ελέγχους, πέρα από αυτούς που απαιτεί η νομοθεσία, με βάση τα πιο σύγχρονα μοντέλα και προδιαγραφές που χρησιμοποιούνται σε μεγάλα έργα του εξωτερικού. Η LAMDA για πρώτη φορά στην Ελλάδα έχει εκπονήσει μελέτη STORM Risk Assessment με βάση την οποία έχει γίνει προσομοίωση για 1.000 πιθανά σενάρια καταιγίδων. Οι εργασίες που γίνονται βρίσκονται σε προχωρημένο στάδιο. Με την ένταξη μέρους των δύο ρεμάτων στο Μητροπολιτικό Πάρκο, όλη η περιοχή όχι μόνο θα θωρακιστεί, αλλά και θα μεταμορφωθεί, καθώς θα αναζωογονηθεί το τοπικό οικοσύστημα.
Κοινωνικές δράσεις
Ευπαθείς ομάδες και νέα γενιά: Σε ό,τι αφορά στις κοινωνικές δράσεις, τις δράσεις συμπερίληψης για τους ευάλωτους συμπολίτες, η LAMDA ήδη έχει προχωρήσει σε συνεργασία με την ΑΜΚΕ «Με Άλλα Μάτια» στη δημιουργία του inclucity4all, μιας εφαρμογής για την προσβασιμότητα ανθρώπων με οπτική και κινητική αναπηρία. Μέχρι στιγμής έχει ολοκληρωθεί η χαρτογράφηση 60 πρσβάσιμων σημείων στους Δήμους Ελληνικού - Αργυρούπολης, Αλίμου και Π. Φαλήρου, ενώ η διαδικασία συνεχίζεται με την καταγραφή επιπλέον σημείων και σε άλλους Δήμους. Εχει ήδη ξεκινήσει το πρόγραμμα «Χρόνος Μαζί» για την 3η ηλικία, σε συνεργασία με την Emfasis Non - Profit. Το πρόγραμμα μεταξύ άλλων περιλαμβάνει κατ’ οίκον διαδραστική συντροφιά σε μοναχικά άτομα και θεατρικά εργαστήρια σε συνεργασία με το Εθνικό Θέατρο.
Εκπαίδευση - Εξοικείωση με την αναπηρία: Το εκπαιδευτικό πρόγραμμα «Δες τη Ζωή με Άλλα Μάτια» σε συνεργασία με την ΑΜΚΕ «Με Άλλα Μάτια» υλοποιείται από το 2024 στους Δήμους που δραστηριοποιείται η LAMDA, και έχει φέρει σε επαφή περισσότερους από 13.000 μαθητές με τις έννοιες της συμπερίληψης, του σεβασμού και της προσβασιμότητας. Το 2025, σε συνεργασία με την ΑΜΚΕ «Με Άλλα Μάτια», το πρόγραμμα επεκτάθηκε περισσότερο με τη δημιουργία του πανελλήνιου σχολικού διαγωνισμού «Μια πόλη που μας χωράει όλ@». Μέσω του διαγωνισμού, καλούνται οι μαθητές και οι μαθήτριες από όλη την Ελλάδα να οραματιστούν και να αποτυπώσουν πως φαντάζονται μια κοινωνία χωρίς εμπόδια και αποκλεισμούς.
Εκπαίδευση - Έξυπνες Πόλεις για ένα Βιώσιμο Μέλλον: Σε συνεργασία με τη SciCo δημιουργήθηκε το πρόγραμμα «Smart City Innovators», ένα πρωτοποριακό εκπαιδευτικό ταξίδι που συνδέει τη νέα γενιά με τις έννοιες της βιώσιμης ανάπτυξης, της τεχνολογίας και της καινοτομίας. Μέχρι σήμερα έχουν εκπαιδευτεί 3.500 μαθητές στους Δήμους Ελληνικού-Αργυρούπολης, Αλίμου και Γλυφάδας.
Β. Περιορισμός όχλησης και περιβαλλοντικού αντικτύπου από την κατασκευή
Σήμερα είναι ενεργά περισσότερα από 40 εργοτάξια και προτεραιότητα της LAMDA είναι η ελαχιστοποίηση της όχλησης των γειτόνων. Σύμφωνα με τον φορέα, η περιβαλλοντική υπευθυνότητα αποτελεί θεμελιώδη δέσμευση του The Ellinikon. Στο πλαίσιο αυτό, υλοποιείται σύστημα παρακολούθησης των περιβαλλοντικών επιπτώσεων από τα έργα κατασκευής, με την εγκατάσταση σταθερών σταθμών μέτρησης που καταγράφουν σε πραγματικό χρόνο τα επίπεδα περιβαλλοντικού θορύβου και αιωρούμενων σωματιδίων (PM2.5 και PM10).
Συνολικά, προβλέπεται η λειτουργία: 15 σταθμών εντός του εργοταξίου του Ελληνικού και ενός σταθμού ανά Δήμο, στους Δήμους Αλίμου, Γλυφάδας και Ελληνικού-Αργυρούπολης. Οι μετρήσεις είναι 24ωρες, συνεχείς και τα αποτελέσματα περιλαμβάνονται στις Ετήσιες Περιβαλλοντικές Εκθέσεις που υποβάλλονται στο Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας (ΥΠΕΝ).
«Απαρέγκλιτος στόχος μας είναι να διασφαλίζουμε με συστηματική εποπτεία και επιστημονική ακρίβεια την πλήρη ενημέρωση των τοπικών κοινωνιών. Οι μετρήσεις θα βρίσκονται αναρτημένες σε ειδική ενότητα στο website μας, ώστε όλοι να μπορούν να παρακολουθούν τα δεδομένα», αναφέρουν από την εταιρεία.
