Πολλά θα κριθούν τους επόμενους μήνες, διεθνώς και εγχωρίως. Δεν είναι μόνο η ενεργειακή κρίση και οι υπόλοιποι παράγοντες που ωθούν στα ύψη τον πληθωρισμό. Έναν πληθωρισμό επίμονο όπως αποδεικνύει και η απόφαση της ΕΕ για πλαφόν το φυσικό αέριο που στοχεύει να αντιμετωπίσει πιθανές κερδοσκοπικές κινήσεις όχι άμεσα, αλλά τον επόμενο χειμώνα. Είναι ξεκάθαρο, το πρόβλημα δεν θα τελειώσει γρήγορα. Υπάρχουν βεβαίως και άλλα μέτωπα. Έχουμε τον πόλεμο, ενώ η Πανδημία έχει αρχίσει να δείχνει, ξανά, τα δόντια της.
Για την Ελλάδα, τα μέτωπα είναι περισσότερα. Και γεωπολιτικά, λόγω της Τουρκίας, αλλά και με τις εκλογές να ζυγώνουν. Πάμε σε εκλογές και οι πιέσεις θα αρχίσουν να εντείνονται από πολλές πλευρές. Ο πολιτικός κύκλος στο παρελθόν έχει προκαλέσει πολλές αρρυθμίες: από κατέβασμα «μολυβιών» στους φορείς του δημοσίου, από αύξηση πιέσεων ομάδων συμφερόντων, έως πλειοδοσία προτάσεων και παροχών από την αντιπολίτευση.
Υπάρχουν βεβαίως πολλά καλά. Ειδικά τώρα, ειδικά σε αυτή τη συγκυρία. Το 2023 έρχεται με πολλούς άσους στο μανίκι της Ελλάδος. Με ένα μεγάλο επενδυτικό πακέτο τροφοδοτούμενο από πρωτόγνωρα υψηλούς κοινοτικούς πόρους, με μία πολύ καλή πορεία του ιδιωτικού τομέα, του τουρισμού, των εξαγωγών και των ξένων επενδύσεων το 2022. Υπάρχουν οι προοπτικές και τα εφόδια ούτως ώστε να αποφευχθεί η ύφεση.
Να το ξεκαθαρίσουμε, δεν μιλάμε το 2023 για ισχυρή ανάπτυξη και ευημερία. Δεν είναι εφικτό εν μέσω παγκόσμιας κρίσης. Μιλάμε για περιορισμό των απωλειών και για τη δυνατότητα να διαμορφωθεί μία επόμενη μέρα με καλούς όρους.
Και να μην ξεχνάμε ότι θεωρούμε δεδομένα τα μέτρα στήριξης που τώρα υπάρχουν. Ζητώντας κι άλλα. Λογικό, κατανοητό, αλλά πρέπει να υπάρχει και αίσθηση των δεδομένων και του τι παίζεται. Ειδικά για το δεύτερο μισό του νέου έτους και μετά δεν είναι απολύτως ακριβές ότι θα συνεχίσουν τα μέτρα στήριξης να είναι το ίδιο πλουσιοπάροχα με αυτά από τώρα γνωρίζει ο Έλληνας καταναλωτής, πολίτης, επιχειρηματίας. Θεωρούμε αυτονόητο ότι θα επιδοτείται το επιπλέον κόστος στα τιμολόγια του ρεύματος, όταν πανευρωπαϊκά ασκούνται συντονισμένες πιέσεις το μπει και εκεί πλαφόν. Ούτε και δημοσιονομικά η ελληνική οικονομία θα μπορεί να στηρίξει αν δεν έχει υπέρβαση στόχων. Αν δεν τα καταφέρει εξίσου καλά του χρόνου και αν η Ευρώπη επιμείνει στο δόγμα της δημοσιονομικής προσαρμογής και της μείωσης της κατανάλωσης οι δυνατότητες δεν θα είναι οι ίδιες.
Χρειάζεται λοιπόν τεράστια προσοχή όλους αυτούς τους επόμενους μήνες και για το πώς θα λειτουργήσει η κρατική μηχανή, για το πως θα δοθεί έμφαση στην ανάπτυξη, για το πως θα σχεδιάσει σωστά τις κινήσεις στήριξης που θα γίνουν. Θέλει προσοχή και το πώς θα αντιδράσει η αγορά στο πεδίο των πληθωριστικών πιέσεων, ποια θα είναι η στάση της κοινωνίας και του πολιτικού συστήματος γενικότερα. Για να μπορέσουμε στο τέλος του 2023, αν βεβαίως το επιτρέψουν οι παγκόσμιες συνθήκες, να μιλάμε για μία καλύτερη επόμενη μέρα. Για μία εποχή με θετικές προοπτικές και ανοιχτούς ορίζοντες.
Χρόνια πολλά καλή χρονιά με υγεία!
