Τον δρόμο για τη Βουλή πήρε το σχέδιο νόμου του υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης με τίτλο «Ενίσχυση της εφαρμογής της ισότητας της αμοιβής μεταξύ ανδρών και γυναικών για όμοια εργασία ή για εργασία ίσης αξίας – Ενσωμάτωση Οδηγίας (Ε.Ε.) 2023/970». Το νομοσχέδιο που στοχεύει στην εξάλειψη φαινομένων όπου το φύλο επηρεάζει τον καθορισμό της αμοιβής μίας εργαζόμενης ή ενός εργαζομένου για παροχή ίσης ή όμοιας εργασίας θα συζητηθεί στις αρμόδιες επιτροπές της Βουλής και αναμένεται να ψηφιστεί το πρώτο 10ήμερο του Ιουλίου.
Ξεχωριστή βαρύτητα έχει η διάταξη του νομοσχεδίου που θεσπίζει εσωτερικό έλεγχο μισθολογικού χάσματος στις επιχειρήσεις. Μια πρώτη εικόνα των στοιχείων που θα προκύψουν θα έχουμε τον Ιούνιο του 2027, οπότε και θα δημοσιοποιηθούν τα μισθολογικά δεδομένα για τις πολύ μεγάλες επιχειρήσεις (άνω των 250 εργαζόμενων).
Πιο συγκεκριμένα, οι επιχειρήσεις υποχρεούνται να υποβάλλουν στοιχεία σχετικά με:
- το μισθολογικό χάσμα ανδρών – γυναικών,
- το μισθολογικό χάσμα στα bonus,
- το διάμεσο μισθολογικό χάσμα και
- το μισθολογικό χάσμα ανά κατηγορία εργαζομένων.
Η υποχρέωση αυτή θα εφαρμόζεται κάθε χρόνο για επιχειρήσεις με 250 και άνω εργαζόμενους και ανά τριετία για επιχειρήσεις 100 εργαζομένων και άνω. Σε περίπτωση που εντοπιστεί μισθολογική απόκλιση χωρίς αντικειμενική εξήγηση (π.χ. μεγαλύτερη εμπειρία, περισσότερα προσόντα), η επιχείρηση υποχρεούται να τη διορθώσει.
ΠΡΟΣΟΧΗ: Στην περίπτωση που η υποβολή μισθολογικών στοιχείων καταδεικνύει διαφορά στο μέσο επίπεδο αμοιβής μεταξύ γυναικών και αντρών τουλάχιστον 5% σε οποιαδήποτε κατηγορία εργαζομένων και ο εργοδότης δεν έχει δικαιολογήσει αυτή τη διαφορά με αντικειμενικά κριτήρια και ούτε έχει προβεί σε διόρθωσή της εντός εξαμήνου, τότε υποχρεούται να διενεργήσει κοινή αξιολόγηση αμοιβών, σε συνεργασία με τους εκπροσώπους των εργαζομένων. Αν δεν υπάρχει συνδικαλιστική οργάνωση εκπροσώπησης, οι εργαζόμενοι εκπροσωπούνται από τους τρεις εργαζόμενους που έχουν τον περισσότερο χρόνο υπηρεσίας στην επιχείρηση.
Υποχρεώσεις εργοδοτών
Σύμφωνα με το άρθρο 11 του νομοσχεδίου, οι εργοδότες που απασχολούν τουλάχιστον 100 εργαζόμενους υποχρεούνται να παρέχουν, σχετικά με την επιχείρησή τους, τις ακόλουθες πληροφορίες:
α) το συνολικό μισθολογικό χάσμα των φύλων,
β) το μισθολογικό χάσμα των φύλων ως προς τα συμπληρωματικά ή μεταβλητά στοιχεία αμοιβής,
γ) το συνολικό διάμεσο μισθολογικό χάσμα των φύλων,
δ) το διάμεσο μισθολογικό χάσμα των φύλων ως προς τα συμπληρωματικά ή μεταβλητά στοιχεία αμοιβής,
ε) το ποσοστό των γυναικών και ανδρών εργαζομένων που λαμβάνουν συμπληρωματικά ή μεταβλητά στοιχεία αμοιβής,
στ) το ποσοστό γυναικών και ανδρών εργαζομένων σε κάθε τεταρτημοριακό μισθολογικό κλιμάκιο,
ζ) το μισθολογικό χάσμα των φύλων ανά κατηγορία εργαζομένων, κατανεμημένο ανά συνήθη βασικό μισθό και συμπληρωματικά ή μεταβλητά στοιχεία αμοιβής.
Οι πληροφορίες αυτές υπολογίζονται με βάση την ακαθάριστη ετήσια αμοιβή, ως άθροισμα όλων των στοιχείων της, δηλαδή του βασικού μισθού και του συνόλου των συμπληρωματικών και μεταβλητών στοιχείων, καθώς και την αντίστοιχη ακαθάριστη ωριαία αμοιβή, για κάθε ενεργό εργαζόμενο. Ως προς τις πληροφορίες του μισθολογικού χάσματος λαμβάνεται υπόψη το άθροισμα των συμπληρωματικών και μεταβλητών στοιχείων της αμοιβής και όχι κάθε ένα από αυτά αυτοτελώς.
Ο ίδιος τρόπος υπολογισμού εφαρμόζεται και ως προς τους εργαζόμενους μερικής απασχόλησης και τους προσωρινά απασχολούμενους.
Σε περίπτωση απασχόλησης μέσω επιχείρησης προσωρινής απασχόλησης, ο έμμεσος εργοδότης υποχρεούται να συμπεριλαμβάνει στις πληροφορίες και τους προσωρινά απασχολούμενους που παρέχουν εργασία σε αυτόν. Η επιχείρηση προσωρινής απασχόλησης υποχρεούται να χορηγεί, χωρίς αδικαιολόγητη καθυστέρηση, στον έμμεσο εργοδότη τα στοιχεία σχετικά με τις συνολικές αποδοχές των προσωρινά απασχολούμενων που διατίθενται σε αυτόν, προκειμένου να καταστεί εφικτός ο ορθός υπολογισμός, καθώς και η ένταξή τους στη σχετική έκθεση. Άρνηση παροχής των αναγκαίων πληροφοριών δίνει δικαίωμα στον έμμεσο εργοδότη να προσφύγει στην Επιθεώρηση Εργασίας για την επιβολή διοικητικών κυρώσεων.
Οι κρίσιμες ημερομηνίες
Οι εργοδότες υποχρεούνται να παρέχουν τις πληροφορίες για το μισθολογικό χάσμα αντρών - γυναικών αναφορικά με το προηγούμενο ημερολογιακό έτος, εντός των ακόλουθων προθεσμιών και με την ακόλουθη συχνότητα:
α) Οι εργοδότες που απασχολούν τουλάχιστον 250 εργαζόμενους, μέχρι την 7η Ιουνίου 2027 και στη συνέχεια κάθε έτος μέχρι την ίδια ημερομηνία,
β) Οι εργοδότες που απασχολούν από 150 έως 249 εργαζόμενους, μέχρι την 7η Ιουνίου 2027 και στη συνέχεια ανά τριετία μέχρι την ίδια ημερομηνία,
γ) Οι εργοδότες που απασχολούν από 100 έως 149 εργαζόμενους, μέχρι την 7η Ιουνίου 2031 και στη συνέχεια ανά τριετία, μέχρι την ίδια ημερομηνία.
Για τον υπολογισμό του αριθμού των εργαζομένων λαμβάνεται υπόψη ο μέσος όρος των εργαζομένων κατά τη διάρκεια του προηγούμενου ημερολογιακού έτους. Οι εργοδότες που απασχολούν λιγότερους από 100 εργαζομένους δύνανται να παρέχουν, σε προαιρετική βάση, τις πληροφορίες για τις μισθολογικές διαφορές αναφορικά με το προηγούμενο ημερολογιακό έτος, ανά τριετία.
Οι εργοδότες του δημοσίου τομέα που μισθοδοτούν τουλάχιστον 100 εργαζομένους παρέχουν τις πληροφορίες αυτές στους εργαζομένους τους και στους εκπροσώπους των εργαζομένων με ανάρτηση των πληροφοριών αυτών στις ιστοσελίδες τους. Οι εργοδότες υποχρεούνται να παρέχουν τις πληροφορίες στην Επιθεώρηση Εργασίας και στον Συνήγορο του Πολίτη κατόπιν αιτήματος, εντός δύο μηνών από την ημερομηνία υποβολής του αιτήματος.
