Το «τοπίο» γύρω από το «πλαίσιο συμφωνίας» για τη Γροιλανδία με τον Γενικό Γραμματέα του ΝΑΤΟ, Μαρκ Ρούτε σκιαγράφησε σε πρωταρχική φάση ο Ντόναλντ Τραμπ, με το deal να φέρεται πως περιλαμβάνει πρόσβαση σε ορυκτά και αντιπυραυλική άμυνα ενώ ως αποτέλεσμα της διαπραγμάτευσης, οι ΗΠΑ δεν θα προχωρήσουν τελικά στην επιβολή δασμών σε 8 ευρωπαϊκές χώρες.
Ο Αμερικανός πρόεδρος δήλωσε στο CNBC ότι οι ΗΠΑ και οι χώρες από τη Γηραιά Ήπειρο θα συνεργαστούν στην ανάπτυξη της αντιπυραυλικής ασπίδας «Χρυσός Θόλος» και στην εξόρυξη ορυκτών στη Γροιλανδία. «Οι Ευρωπαίοι σύμμαχοί μας συμμετάσχουν στον “Χρυσό Θόλο” και θα συμμετάσχουν στα δικαιώματα εξόρυξης ορυκτών, όπως κι εμείς», υπογράμμισε.
Ερωτηθείς για το χρονικό διάστημα που θα διαρκέσει αυτή η συμφωνία, ο πρόεδρος των ΗΠΑ απάντησε: «Για πάντα». «Θεωρώ πως είναι μια πολύ καλή συμφωνία για τις ΗΠΑ, αλλά και για εκείνους», συνέχισε. «Είναι λίγο περίπλοκη, αλλά θα την εξηγήσουμε στην πορεία», τόνισε ο Τραμπ, χωρίς να υπεισέλθει σε λεπτομέρειες. Από την πλευρά του, ο επικεφαλής της Βορειοατλαντικής Συμμαχίας εξήγησε ότι το ζήτημα της κυριαρχίας της Γροιλανδίας και το εάν θα παραμείνει αυτόνομη περιοχή της Δανίας δεν εθίγη στις συνομιλίες.
Σχετικά με το εάν η Γροιλανδία θα παραμείνει μέρος της Δανίας στο πλαίσιο ενδεχόμενης μελλοντικής συμφωνίας, ο κ. Ρούτε απάντηση ότι η υπόθεση «δεν εθίγη κατά τις συνομιλίες (του) με τον πρόεδρο των ΗΠΑ». Η συζήτηση «επικεντρώθηκε στο τι πρέπει να κάνουμε για να προστατεύσουμε αυτή την τεράστια αρκτική περιοχή, όπου βρίσκονται σε εξέλιξη αλλαγές, όπου οι Κινέζοι και οι Ρώσοι είναι ολοένα περισσότερο ενεργοί», τόνισε ο Ολλανδός επικεφαλής του οργανισμού του συμφώνου του βόρειου Ατλαντικού.
Οι ΗΠΑ φέρονται έτοιμες να αποκτήσουν έλεγχο σε τμήματα της Γροιλανδίας, με τη δημιουργία «κυρίαρχων περιοχών βάσεων» υπό αμερικανική διοίκηση. Το σχέδιο, που παραπέμπει στο μοντέλο της συμφωνίας Βρετανίας–Κύπρου, επιτρέπει στην Ουάσινγκτον να δρα στρατιωτικά και επιχειρησιακά χωρίς άδεια της Δανίας, ανοίγοντας ταυτόχρονα τον δρόμο για πρόσβαση σε κρίσιμα ορυκτά και την εγκατάσταση στοιχείων της αντιπυραυλικής ασπίδας «Golden Dome», σύμφωνα με δημοσίευμα της «The Telegraph».
Συμφωνία «τύπου Κύπρου»: τι αλλάζει στη Γροιλανδία
Σύμφωνα με το προσχέδιο πλαισίου που επικαλείται η βρετανική εφημερίδα, οι αμερικανικές βάσεις θα θεωρούνται έδαφος των ΗΠΑ εντός της Αρκτικής, παρότι η Γροιλανδία παραμένει ημιαυτόνομη περιοχή του Βασιλείου της Δανίας. Το μοντέλο μιμείται τη συμφωνία Λονδίνου–Λευκωσίας, όπου η Βρετανία διατηρεί κυριαρχία σε δύο βάσεις για στρατηγικούς λόγους, ενώ οι πολίτες στις περιοχές αυτές έχουν δικαιώματα αντίστοιχα με την υπόλοιπη χώρα.
Πρακτικά, η Ουάσινγκτον θα μπορεί να αναπτύσσει και να λειτουργεί στρατιωτικές υποδομές, να διεξάγει επιχειρήσεις πληροφοριών και εκπαίδευσης, καθώς και να κινείται ελεύθερα αέρα–ξηρά–θάλασσα μεταξύ καθορισμένων αμυντικών ζωνών. Το πλαίσιο φέρεται να συμφωνήθηκε με στόχο να αμβλυνθούν οι ανησυχίες της Κοπεγχάγης περί ενδεχόμενης προσάρτησης.
Πέρα από τη στρατιωτική διάσταση, το πλαίσιο δεν απαιτεί άδειες (όπως πολεοδομικές) από τη Δανία και διευκολύνει τοπική ανάπτυξη με αμερικανική συμμετοχή. Αυτό περιλαμβάνει εξορύξεις σπάνιων γαιών, κρίσιμων για την πράσινη μετάβαση και την αμυντική βιομηχανία, σε περιοχές πλούσιες σε ορυκτό πλούτο που ενδιαφέρουν ιδιαίτερα τον Λευκό Οίκο.
Παράλληλα, το σχέδιο ανοίγει τον δρόμο για αμερικανικές επενδύσεις υποδομών στη Γροιλανδία, εδραιώνοντας μακροπρόθεσμα την παρουσία των ΗΠΑ. Με βάση αυτό το μοντέλο, οι ΗΠΑ θα μπορούν να αναπτύσσουν και να λειτουργούν στρατιωτικές υποδομές στη Γροιλανδία και να διεξάγουν επιχειρήσεις πληροφοριών και εκπαίδευσης, ενώ παράλληλα θα έχουν απεριόριστη «ελευθερία κίνησης» μεταξύ καθορισμένων αμυντικών περιοχών, σε αέρα, ξηρά και θάλασσα.
Τι περιλαμβάνει το πακέτο Τραμπ - Γροιλανδία
- Μικρές «νησίδες γης» υπό αμερικανικό έλεγχο
- Συμμετοχή των ΗΠΑ στα ορυκτά της Γροιλανδίας
- Αόριστη/επ’ αόριστον διάρκεια της συμφωνίας
- Ανάσχεση ρωσικής επιρροής
- Ενσωμάτωση της αντιπυραυλικής «Golden Dome»
- Άνοιγμα για αμερικανικές υποδομές και επενδύσεις