Ο χρόνος μετρά αντίστροφα για όσους απειλούνται με κατασχέσεις για ληξιπρόθεσμα χρέη και θέλουν να προλάβουν τα νέα εργαλεία ρύθμισης. Οι επόμενες εβδομάδες φέρνουν τρεις διαφορετικές ευκαιρίες που θέλουν προετοιμασία, επιλογή και σωστό timing.
Όσοι έχουν οφειλές σε Εφορία, ασφαλιστικά ταμεία, τράπεζες ή εταιρείες διαχείρισης απαιτήσεων, πρέπει να κυκλώσουν από τώρα τρεις ημερομηνίες: η πρώτη αφορά τη νέα ρύθμιση έως 72 δόσεων για χρέη προς ΑΑΔΕ και ΕΦΚΑ, η δεύτερη τον αναβαθμισμένο εξωδικαστικό μηχανισμό που κατεβάζει το κατώφλι στις 5.000 ευρώ και, η τρίτη, το νέο πλαίσιο προστασίας της κύριας κατοικίας για ευάλωτα νοικοκυριά.
Τι αλλάζει
Οι ρυθμίσεις θα γίνονται σταδιακά διαθέσιμες, από την εβδομάδα που έρχεται.
Συγκεκριμένα:
Xρέη στο δημόσιο: Στο διάστημα από 15 έως 20 Ιουλίου (το αργότερο), αναμένεται να ενεργοποιηθεί η πλατφόρμα της ΑΑΔΕ για τις 72 δόσεις. Παράλληλα, για οφειλές προς ΕΦΚΑ η διαδικασία έχει ήδη ξεκινήσει, μέσω του ΚΕΑΟ. Η νέα έκτακτη ρύθμιση αφορά χρέη που δημιουργήθηκαν έως τις 31 Δεκεμβρίου 2023, δεν είχαν υπαχθεί σε άλλη ενεργή ρύθμιση έως τις 21 Απριλίου 2026.
Η διαδικασία είναι απλή: Έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026, οι οφειλέτες θα μπαίνουν στην πλατφόρμα οφειλών της ΑΑΔΕ ή του ΚΕΑΟ και θα επιλέγουν όσες δόσεις επιθυμούν. Όσο περισσότερες επιλέγουν, τόσο μικρότερη θα βλέπουν ότι βγαίνει η δόση που θα πληρώνουν (με ελάχιστη τα 30 ευρώ το μήνα). Όσο λιγότερες επιλέγουν όμως, τόσο λιγότερο τόκο θα επωμισθούν στη διάρκεια της ρύθμισης, συνολικά για τα επόμενα 3-6 χρόνια. Οι λύσεις θα εμφανίζονται αυτομάτως στην οθόνη τους, για να υπολογίσουν ποια τους ταιριάζει περισσότερο (με επιτόκιο 5,84% για χρέη στην εφορία, ή διαφοροποιημένο επιτόκιο για τελωνειακές και ασφαλιστικές οφειλές).
Προσοχή όμως: Δεν αρκεί απλώς να υποβάλουν αίτηση, αλλά απαιτείται και πληρωμή της πρώτης δόσης, για να θεωρείται ενεργή η ρύθμιση και να παράγει αποτελέσματα, προσφέροντας φορολογική και ασφαλιστική ενημερότητα. Ειδικά για χρέη στην εφορία, η ρύθμιση απαιτεί πληρωμή εντός τριών ημερών από την αίτηση για να ενεργοποιηθεί.
Το κρίσιμο είναι ότι για χρέη προς την ΑΑΔΕ η πρώτη δόση πρέπει να πληρωθεί μέσα σε τρεις ημέρες από την αίτηση, άρα ο οφειλέτης πρέπει να είναι ταμειακά έτοιμος πριν μπει στην πλατφόρμα, για να εξυπηρετήσει την δόση που θα επιλέξει. Θα επιτρέπεται όμως, αν ξεκινήσει -για ασφάλεια- με μια χαμηλή δόση, να αποπληρώσει ταχύτερα με έκτακτες καταβολές , οι οποίες θα αφαιρούνται από το τέλος της οφειλής τους χωρίς κυρώσεις ποινή πρόωρης αποπληρωμής.
Θα πρέπει συνεπώς οι οφειλέτες, τη στιγμή υποβολής της αίτησης, να είναι ταμειακώς έτοιμοι για να πληρώσουν την δόση που θα επιλέξουν.
Η νέα ρύθμιση ευνοεί κυρίως όσους έχουν παλαιά αρρύθμιστα χρέη και δεν μπορούσαν να αντέξουν την πάγια ρύθμιση. Για παράδειγμα, ένας επαγγελματίας με οφειλή 7.200 ευρώ θα μπορεί θεωρητικά να πέσει σε δόση κοντά στα 100 ευρώ τον μήνα, αντί για πολλαπλάσιο ποσό σε 12 ή 24 δόσεις. Ωστόσο το συνολικό κόστος αυξάνεται λόγω τόκων.
Χρέη σε δημόσιο, τράπεζες, servicers: 26 Ιουλίου ενεργοποιείται και από Δευτέρα 27 του μηνός θα ανοίξει ο αναβαθμισμένος εξωδικαστικός μηχανισμός. Η ρύθμιση είναι μόνιμη και προβλέπει ότι το κατώφλι οφειλής για είσοδο στη ρύθμιση «πέφτει» από τις 10.000 στις 5.000 ευρώ, επιτρέποντας πλέον την πρόσβαση σε πολύ περισσότερους μικροοφειλέτες που θα μπορούν να ενταχθούν για χρέη που έχουν, τόσο προς το Δημόσιο όσο και προς τράπεζες και servicers. Στην πράξη, με ελάχιστη καταβολή 50 ευρώ το μήνα, οι δόσεις περιορίζονται σε έως περίπου 200 μήνες, αντί έως 240 δόσεις που προβλέονται στον εξωδικαστικό για οφειλές προς Δημόσιο και έως 420 δόσεις για οφειλές προς χρηματοδοτικούς φορείς
Αυτό σημαίνει ότι ένας δανειολήπτης με συνολικό χρέος 8.000 ευρώ, που μέχρι σήμερα έμενε εκτός, θα μπορεί πλέον να αναζητήσει συνολική ρύθμιση μέσω του εξωδικαστικού. Το ίδιο και ένας μικρός επαγγελματίας με 6.000 ευρώ στην Εφορία και 9.000 ευρώ σε τράπεζα, εφόσον πληροί τα εισοδηματικά και περιουσιακά κριτήρια της διαδικασίας.
Προστασία κύριας κατοικίας: από 21 Σεπτεμβρίου ενεργοποιείται το νέο πλαίσιο προστασίας της κύριας κατοικίας μέσα από τον εξωδικαστικό. Το μέτρο απευθύνεται κυρίως σε ευάλωτα νοικοκυριά και επιτρέπει, υπό προϋποθέσεις, να «απομονώνεται» η πρώτη κατοικία από την υπόλοιπη περιουσία, ώστε να εξασφαλίζεται ρύθμιση με διάρκεια έως 35 έτη ή 420 δόσεις, με αντάλλαγμα όμως τη ρευστοποίηση άλλων περιουσιακών στοιχείων.
Σε κάθε περίπτωση πάντως, όποια λύση και αν επιλέξουν, οι οφειλέτες δεν πρέπει να περιμένουν την τελευταία στιγμή, ούτε να βιαστούν να αποφασίσουν τους όρους ένταξής τους. Χρειάζεται όμως από τώρα να έχουν καθαρή εικόνα για το ύψος, τον χρόνο γέννησης και το είδος των χρεών τους, γιατί κάθε εργαλείο απευθύνεται σε διαφορετική κατηγορία οφειλής και οφειλέτη.
