Οι προεδρικές εκλογές του 2027 στη Γαλλία αρχίζουν ήδη να απασχολούν τις αγορές, καθώς η αποχώρηση του Εμανουέλ Μακρόν μετά τη συμπλήρωση δύο θητειών ανοίγει ένα νέο, ιδιαίτερα αβέβαιο πολιτικό κεφάλαιο για τη δεύτερη μεγαλύτερη οικονομία της Ευρωζώνης.
Όπως σχολιάζει η UBS, η μεγαλύτερη πρόκληση δεν αφορά μόνο το ποιος θα εκλεγεί πρόεδρος, αλλά κυρίως τη δημοσιονομική πορεία της χώρας και τη δυνατότητα της επόμενης κυβέρνησης να εφαρμόσει μεταρρυθμίσεις. Τα δημόσια οικονομικά και ειδικότερα το ασφαλιστικό θα αποτελέσουν το βασικό θέμα της προεκλογικής περιόδου, με άμεσες επιπτώσεις και στις αγορές ομολόγων.
Η Λεπέν επιστρέφει
Το πολιτικό σκηνικό άλλαξε σημαντικά μετά την απόφαση του Εφετείου του Παρισιού να μειώσει την ποινή της Μαρίν Λεπέν, επιτρέποντάς της να είναι υποψήφια στις εκλογές του επόμενου έτους. Παρότι η ηγέτιδα του Εθνικού Συναγερμού θα φορέσει ηλεκτρονικό βραχιολάκι για έναν χρόνο και συνεχίζει τη δικαστική της μάχη ενώπιον του Ακυρωτικού Δικαστηρίου, ανακοίνωσε ήδη ότι θα είναι η υποψήφια του κόμματός της για την προεδρία, με τον Ζορντάν Μπαρντελά να προορίζεται για τη θέση του πρωθυπουργού.
Διαβάστε ακόμα - Λεπέν: Θα είμαι υποψήφια στις προεδρικές εκλογές του 2027
Η εξέλιξη αυτή επαναφέρει ως βασικό σενάριο την παρουσία της άκρας δεξιάς στον δεύτερο γύρο των εκλογών. Σύμφωνα με τις δημοσκοπήσεις που επικαλείται η UBS, η Λεπέν συγκεντρώνει περίπου 32% στον πρώτο γύρο, ενώ σε περίπτωση που τελικά υποψήφιος είναι ο Μπαρντελά, η εκλογική επιρροή του Εθνικού Συναγερμού διαμορφώνεται ακόμη υψηλότερα, μεταξύ 36% και 37%.
Απέναντί τους, ο πρώην πρωθυπουργός Εντουάρ Φιλίπ εμφανίζεται δεύτερος με ποσοστά 14%-20%, ενώ ακολουθούν ο επίσης πρώην πρωθυπουργός Γκαμπριέλ Ατάλ, ο Ζαν-Λικ Μελανσόν, ο Μπρουνό Ρεταγιό και ο Ραφαέλ Γκλικσμάν.
Η UBS επισημαίνει ότι ο μεγάλος αριθμός υποψηφίων από τον χώρο του κέντρου και της κεντροαριστεράς κινδυνεύει να διασπάσει την ψήφο στον πρώτο γύρο, αυξάνοντας τις πιθανότητες να προκριθούν στον δεύτερο γύρο υποψήφιοι από τα πολιτικά άκρα.
Οι αγορές κοιτούν το έλλειμμα
Το πραγματικό διακύβευμα των γαλλικών εκλογών θα είναι η δημοσιονομική πολιτική της χώρας. Η Γαλλία εξακολουθεί να εμφανίζει ένα από τα μεγαλύτερα δημοσιονομικά ελλείμματα στην Ευρωζώνη, το οποίο φέτος εκτιμάται στο 4,9%-5,1% του ΑΕΠ, το δεύτερο υψηλότερο μετά το Βέλγιο.
Η Γαλλία δεν έχει καταγράψει δημοσιονομικό πλεόνασμα από το 1974, ενώ από το 1999 συγκαταλέγεται στις ελάχιστες χώρες της Ευρωζώνης που διατηρούν σχεδόν μόνιμα ελλειμματικούς προϋπολογισμούς.
Η UBS σημειώνει ότι το πρόβλημα δεν οφείλεται σε χαμηλά φορολογικά έσοδα. Αντίθετα, η Γαλλία διαθέτει από τα υψηλότερα φορολογικά έσοδα στην Ευρωζώνη, ίσα με το 51,3% του ΑΕΠ το 2025. Το πρόβλημα εντοπίζεται στις ιδιαίτερα υψηλές δημόσιες δαπάνες, οι οποίες αντιστοιχούν στο 57,2% του ΑΕΠ, το δεύτερο υψηλότερο ποσοστό μετά τη Φινλανδία. Ενδεικτικά, οι δαπάνες για συνταξιοδοτικές παροχές αντιστοιχούν στο 13,1% του ΑΕΠ, έναντι μέσου όρου 10,8% στην Ευρωζώνη, ενώ αυξημένες είναι επίσης οι δαπάνες για την υγεία και την οικονομική πολιτική.
Οι αναλυτές θεωρούν ότι η μεταρρύθμιση του συνταξιοδοτικού θα αποτελέσει ίσως το σημαντικότερο οικονομικό ζήτημα της προεκλογικής αντιπαράθεσης. Η μεταρρύθμιση του Μακρόν το 2023, η οποία αύξησε σταδιακά το όριο συνταξιοδότησης από τα 62 στα 64 έτη, έχει ήδη «παγώσει» έως το 2028 στο πλαίσιο των πρόσφατων δημοσιονομικών συμβιβασμών.
Η στάση των κομμάτων απέναντι στο ασφαλιστικό θεωρείται κρίσιμη από τις αγορές, καθώς η διατήρηση ή όχι των μεταρρυθμίσεων θα επηρεάσει τις μακροπρόθεσμες προοπτικές των δημόσιων οικονομικών της χώρας.
Η UBS σημειώνει ότι ο Εθνικός Συναγερμός εμφανίζεται πλέον πιο μετριοπαθής σε σχέση με το παρελθόν. Αντί της πλήρους κατάργησης της μεταρρύθμισης, ο Ζορντάν Μπαρντελά δίνει μεγαλύτερη έμφαση στα χρόνια ασφάλισης, προτείνοντας πλήρη σύνταξη μετά από 42 έτη εισφορών.
Σε κάθε περίπτωση, οι προεδρικές εκλογές δεν αρκούν από μόνες τους για να καθορίσουν την οικονομική πολιτική της Γαλλίας. Εξίσου κρίσιμες θεωρούνται οι βουλευτικές εκλογές που πιθανότατα θα ακολουθήσουν τον Ιούνιο του 2027, εφόσον ο νέος πρόεδρος διαλύσει την Εθνοσυνέλευση, όπως έχει συμβεί επανειλημμένα.
Η δυνατότητα εφαρμογής οποιασδήποτε μεταρρύθμισης θα εξαρτηθεί από το αν ο πρόεδρος θα διαθέτει κοινοβουλευτική πλειοψηφία ή αν η Γαλλία θα οδηγηθεί ξανά είτε σε περίοδο «συγκατοίκησης» με κυβέρνηση διαφορετικής πολιτικής απόχρωσης, είτε σε κατακερματισμένο κοινοβούλιο χωρίς σαφή πλειοψηφία, όπως συμβαίνει από το 2022.
Σε ένα τέτοιο περιβάλλον, η UBS εκτιμά ότι οι δυνατότητες για ουσιαστικές αλλαγές στη δημοσιονομική πολιτική θα παραμείνουν περιορισμένες.
Πρώτο μεγάλο τεστ τον Οκτώβριο
Πριν ακόμη ξεκινήσει επίσημα η προεκλογική εκστρατεία, οι αγορές θα στρέψουν το ενδιαφέρον τους σε μια σημαντική πολιτική δοκιμασία. Ο γαλλικός προϋπολογισμός του 2027 πρέπει να κατατεθεί στη Βουλή στις αρχές Οκτωβρίου και, σύμφωνα με την UBS, θα αποτελέσει την πρώτη ουσιαστική ένδειξη για τις προθέσεις των πολιτικών κομμάτων.
Ο οίκος εστιάζει σε δύο βασικά σενάρια. Στο πρώτο, τα κόμματα επιλέγουν συμβιβασμό ώστε να αποφευχθεί νέα πολιτική κρίση πριν από τις προεδρικές εκλογές. Στο δεύτερο, η προεκλογική αντιπαράθεση οδηγεί σε αδιέξοδο, με αποτέλεσμα η Γαλλία να λειτουργήσει για μεγάλο χρονικό διάστημα με προσωρινό προϋπολογισμό, παρατείνοντας την αβεβαιότητα για την οικονομική πολιτική και τις αγορές.
Οι αναλυτές της UBS τονίζουν ότι οι πολιτικές εξελίξεις στη Γαλλία πιθανότατα θα αποτελέσουν τον σημαντικότερο πολιτικό παράγοντα που θα παρακολουθούν οι επενδυτές στην Ευρώπη τους επόμενους μήνες.
