Με το ξέσπασμα του πολέμου στο Ιράν, η αύξηση της μεταβλητότητας στο Χρηματιστήριο της Αθήνας ήταν αναπόφευκτη. Η ελληνική αγορά ήδη από το β’ εξάμηνο του 2025 και ιδίως προς το τέλος του έτους είχε αρχίσει να «δίνει» ελαφρώς μεγαλύτερα εύρη διακύμανσης, ωστόσο η έναρξη των (νέων) εχθροπραξιών λειτούργησε και συνεχίζει να λειτουργεί καταλυτικά.
Κι όμως, η αυξημένη μεταβλητότητα δε δείχνει να φοβίζει τους επενδυτές του ΧΑ. Το άνοιγμα νέων μερίδων τόσο από εγχώριους όσο και από ξένους επενδυτές συνεχίζεται με αμείωτους ρυθμούς, ενώ τον Μάρτιο ο αριθμός των ενεργών μερίδων ήταν ο μεγαλύτερος των τελευταίων 58 μηνών, καθώς «σκαρφάλωσε» στο υψηλότερο επίπεδο από τον Μάιο του 2021.
Οι ξένοι στο «τιμόνι»
Σύμφωνα με τα πιο πρόσφατα στοιχεία, τον Μάρτιο δημιουργήθηκαν 190 νέες μερίδες από ξένους επενδυτές. Ο αριθμός μπορεί να είναι μικρότερος έναντι των 247 του Ιανουαρίου και των 230 του Φεβρουαρίου, ωστόσο το άθροισμα των 667 νέων μερίδων στο τρίμηνο Ιανουαρίου-Μαρτίου είναι το υψηλότερο της τελευταίας δεκαετίας τουλάχιστον και αυξημένο κατά 28% σε σχέση με το περσινό α’ τρίμηνο. Σε κυλιόμενη βάση, το αμέσως μικρότερο άθροισμα εντοπίζεται στο διάστημα Μαΐου-Ιουλίου του 2025 με 656 νέες μερίδες από ξένους επενδυτές.
Αξιοσημείωτη είναι και η εξέλιξη του αριθμού των ενεργών μερίδων ξένων επενδυτών, όσων δηλαδή έκαναν τουλάχιστον μία αγορά ή πώληση εντός του μήνα, που τον Μάρτιο κινήθηκε σε επίπεδα-ρεκόρ αφού αυξήθηκε σε 1.199 (έναντι 1.146 τον Φεβρουάριο και 1.081 τον Ιανουάριο).
Αυξημένη κινητικότητα καταγράφηκε όμως τον Μάρτιο και από τους εγχώριους επενδυτές, με τον αριθμό των ενεργών μερίδων να διαμορφώνεται σε 33.840, το υψηλότερο επίπεδο από τον Νοέμβριο του 2021, ενώ δημιουργήθηκαν και 2.434 νέες μερίδες.
Κατά τα άλλα, τον Μάρτιο το 69,38% της κεφαλαιοποίησης του ΧΑ βρισκόταν σε χέρια ξένων επενδυτών, ενώ το 67,7% της συνολικής αξίας συναλλαγών πραγματοποιήθηκε από ξένους επενδυτές, έναντι 32,3% από εγχώριους επενδυτές, στοιχεία που επιβεβαιώνουν ότι οι πρώτοι διατηρούν τον έλεγχο της τάσης στο ελληνικό ταμπλό.
Αυξημένη μεταβλητότητα
Ο συνδυασμός αυξημένης κινητικότητας και της διατήρησης του ρυθμού δημιουργίας νέων μερίδων δείχνει ότι η αυξημένη μεταβλητότητα κάθε άλλο παρά αποτρεπτικά λειτουργεί για όσους «βλέπουν» το ελληνικό χρηματιστήριο.
Αξίζει να σημειωθεί ότι το 2025 η μέση ημερήσια ποσοστιαία μεταβολή του Γενικού Δείκτη βρισκόταν στο ±0,8%, εντός του 2026 το ποσοστό διαμορφώνεται σε ±1,3%, αν όμως απομονώσει κανείς τις μεταβολές του ΓΔ από την έναρξη του πολέμου στο Ιράν και μετά, το ποσοστό προσεγγίζει πλέον το ±2%, στοιχείο που αποτυπώνει τη μετάβαση σε ένα σαφώς πιο «νευρικό» περιβάλλον.
Προς την ίδια κατεύθυνση «δείχνουν» και τα μεγαλύτερα ημερήσια εύρη διακύμανσης του Γενικού Δείκτη. Από τις 22 μονάδες κατά μέσο όρο το 2025 το εύρος έχει διπλασιαστεί μέσα στο 2026 στις 42 μονάδες περίπου (μέσος όρος). Από το τέλος Φεβρουαρίου και μετά, στο διάστημα που βρίσκεται σε εξέλιξη ο πόλεμος στο Ιράν, η μέση απόσταση μεταξύ υψηλού και χαμηλού ημέρας έχει διευρυνθεί περαιτέρω, στις 58 μονάδες, ενώ έχουν υπάρξει και συνεδριάσεις που ξεπέρασε και τις 100 μονάδες.
Με άλλα λόγια, η διακύμανση αυξήθηκε από το 1,2% στο 2,7% της τιμής του Γενικού Δείκτη, παρά το γεγονός ότι ο ΓΔ «έσβησε» σταδιακά τις απώλειες της πολεμικής περιόδου.
Η ίδια εικόνα προκύπτει και από τη συχνότητα των «ακραίων» συνεδριάσεων. Σε όλη τη διάρκεια του 2025 καταγράφηκαν μόλις 13 συνεδριάσεις με ημερήσια μεταβολή άνω του ±2% (εκ των οποίων 6 ανοδικές και 7 πτωτικές). Μέχρι στιγμής εντός του 2026, και ενώ βρισκόμαστε μόλις στα μέσα Απριλίου, καταγράφονται ήδη 17 συνεδριάσεις στις οποίες ο ΓΔ μεταβλήθηκε σε ποσοστό άνω του 2% ( 8 ανοδικές και 9 πτωτικές), εκ των οποίων οι 13 μετά την έναρξη του πολέμου στο Ιράν.
Η μεγάλη εικόνα
Μέσα σε αυτό το περιβάλλον αυξημένου γεωπολιτικού ρίσκου και ενώ το ενεργειακό σοκ τείνει να εξελιχθεί σε ενεργειακή κρίση, το Χρηματιστήριο της Αθήνας δεν έχει βρεθεί ακόμη εκτός μακροπρόθεσμης ανοδικής τροχιάς. Παρά τις καθοδικές αναθεωρήσεις των εκτιμήσεων για τον ρυθμό ανάπτυξης, η ελληνική οικονομία εμφανίζει ανθεκτικότητα. Αυτό έχει ιδιαίτερη σημασία για τον τραπεζικό κλάδο, ο οποίος διατηρεί καθοριστικό ειδικό βάρος στο ταμπλό και εξακολουθεί να συγκεντρώνει θετικές αξιολογήσεις από την πλειονότητα εγχώριων και διεθνών αναλυτών, με αιχμή την ισχυρή κερδοφορία και τη βελτίωση των θεμελιωδών μεγεθών. Έτσι, το βασικό αφήγημα για την ελληνική αγορά παραμένει σε ισχύ.
Για τους μακροπρόθεσμους επενδυτές, η υποχώρηση της ελληνικής αγοράς από τα υψηλά του Φεβρουαρίου, λόγω εξωγενών παραγόντων, συνιστά περισσότερο μια φάση διόρθωσης και, υπό προϋποθέσεις, ευκαιρία τοποθετήσεων. Η αναταξινόμηση του Χρηματιστηρίου της Αθήνας στην κατηγορία των ανεπτυγμένων αγορών από τη MSCI, παρά το γεγονός ότι δημιουργεί υπόβαθρο αυξημένης μεταβλητότητας λόγω ανακατανομών χαρτοφυλακίων, ενισχύει τη δυναμική της αγοράς και λειτουργεί ως καταλύτης για την προσέλκυση κεφαλαίων, σε μια κρίσιμη φάση όχι μόνο για την ελληνική αλλά και για τις διεθνείς αγορές.
