Δύο διαφορετικές εικόνες δίνει σήμερα η αγορά καυσίμων. Στα πρατήρια οι τιμές συνεχίζουν να υποχωρούν, όμως στη χονδρική η ελληνική αγορά αναμένει άνοδο την Τρίτη. Η αντίθεση αυτή αντανακλά τόσο τις τελευταίες εξελίξεις στις διεθνείς αγορές πετρελαίου όσο και τον τρόπο με τον οποίο μεταφέρονται οι μεταβολές του κόστους από το Brent στην αντλία.
Τα τελευταία στοιχεία του υπουργείου Ανάπτυξης δείχνουν ότι η μέση πανελλαδική τιμή της απλής αμόλυβδης διαμορφώνεται στα 1,940 ευρώ ανά λίτρο και του diesel κίνησης στα 1,655 ευρώ ανά λίτρο. Μόλις δέκα ημέρες νωρίτερα, η αμόλυβδη βρισκόταν στα 1,999 ευρώ και το diesel στα 1,744 ευρώ ανά λίτρο, γεγονός που μεταφράζεται σε πτώση του κόστους προμήθειας καυσίμων για τα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις.
Την ίδια στιγμή, όμως, η αγορά προεξοφλεί ότι η επόμενη κίνηση στη χονδρική θα είναι ανοδική. Ο γεωπολιτικός κίνδυνος γύρω από το Ιράν και τα Στενά του Ορμούζ μπορεί να έχει κοπάσει μετά τη συμφωνία ΗΠΑ - Ιράν, η οποία ωστόσο παραμένει εύθραυστη, με κάθε ένδειξη ότι μπορεί να διαρραγεί να προκαλεί νέες αναταράξεις στις διεθνείς αγορές. Πάντως, η αναμενόμενη άνοδος στη χονδρική δεν αποδίδεται μόνο στην τιμή του Brent, που τη Δευτέρα κινήθηκε κάτω από τα 80 δολάρια το βαρέλι, αλλά και στη συνολική εικόνα των διυλισμένων προϊόντων.
Η τιμή του Brent αποτελεί ένα μέρος μόνο της εξίσωσης. Για τη χονδρική αγορά καυσίμων μεγαλύτερη σημασία έχουν συχνά οι τιμές των διυλισμένων προϊόντων, όπως καταγράφονται καθημερινά στις αξιολογήσεις Platts, μαζί με τα περιθώρια διύλισης, την ισοτιμία ευρώ/δολαρίου και τα διαθέσιμα αποθέματα. Έτσι εξηγείται γιατί η αντλία δεν ακολουθεί πάντα την ίδια πορεία με το αργό πετρέλαιο και γιατί σε ορισμένες περιπτώσεις η χονδρική και η λιανική κινούνται προσωρινά προς διαφορετικές κατευθύνσεις.
Η τιμή που βλέπει ο οδηγός στο πρατήριο δεν αντιγράφει αυτόματα τη σημερινή τιμή του Brent. Κουβαλά προηγούμενες αγορές, αποθέματα, κόστος διύλισης, μεταφορές, φόρους και την ισοτιμία ευρώ/δολαρίου. Στη διεθνή αγορά καυσίμων το φαινόμενο είναι γνωστό ως «rockets and feathers» και περιγράφει τις διαφορετικές ταχύτητες με τις οποίες μεταφέρονται οι μεταβολές των τιμών από το αργό πετρέλαιο και τα διυλισμένα προϊόντα έως τον τελικό καταναλωτή.
Στην τρέχουσα συγκυρία, το φαινόμενο εμφανίζεται με έναν διαφορετικό τρόπο: Η λιανική συνεχίζει να πέφτει, επειδή ακολουθεί ακόμη την προηγούμενη αποκλιμάκωση, ενώ η χονδρική αρχίζει να ανεβαίνει γιατί βλέπει μπροστά, τιμολογώντας τον κίνδυνο και τις νέες συνθήκες στα διυλισμένα προϊόντα.
Τι δείχνουν οι πρώτες ενδείξεις για το καλοκαίρι
Το Brent κινήθηκε τη Δευτέρα κοντά στα 78,85 δολάρια το βαρέλι, παραμένοντας κάτω από το ψυχολογικό όριο των 80 δολαρίων. Η εξέλιξη αυτή λειτουργεί ως ανάχωμα απέναντι σε πιο έντονες ανατιμήσεις και αποτελεί προς το παρόν θετικό σήμα για τις ευρωπαϊκές αγορές καυσίμων και κατ’ επέκταση για την Ελλάδα.
Ωστόσο, η εικόνα των επόμενων εβδομάδων θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό από το αν θα διατηρηθεί το κλίμα αποκλιμάκωσης ή αν θα εμφανιστούν νέες εστίες έντασης στην περιοχή. Η Ελλάδα εισέρχεται πλέον στην κορύφωση της τουριστικής περιόδου, όταν η ζήτηση για καύσιμα αυξάνεται σημαντικά τόσο στα αστικά κέντρα όσο και στους νησιωτικούς προορισμούς. Εφόσον οι διεθνείς τιμές παραμείνουν κοντά στα σημερινά επίπεδα, οι επιβαρύνσεις στη λιανική ενδέχεται να είναι περιορισμένες. Αντίθετα, μια νέα άνοδος στις διεθνείς τιμές ή μια επιδείνωση του γεωπολιτικού κλίματος θα μπορούσε να ανακόψει την πτωτική πορεία που καταγράφεται σήμερα στις αντλίες.
Προς το παρόν, πάντως, οι καταναλωτές εξακολουθούν να βλέπουν χαμηλότερες τιμές σε σχέση με τις αρχές Ιουνίου, ακόμη κι αν η αγορά προεξοφλεί ότι η επόμενη κίνηση στη χονδρική θα είναι ανοδική.
