Το Ιράν δήλωσε το Σάββατο ότι μια συμφωνία με το Ομάν για τον έλεγχο των Στενών του Ορμούζ βρίσκεται κοντά στην ολοκλήρωσή της, ωστόσο δεν θα είναι αρκετή για να ανοίξει ξανά η θαλάσσια οδός. Την ίδια ώρα, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα ανακοίνωσαν ότι το Ιράν έπληξε ακόμη ένα πλοίο στην περιοχή.
Αμερικανός αξιωματούχος, ο οποίος ζήτησε να μην κατονομαστεί, δήλωσε την Παρασκευή ότι η Ουάσινγκτον αναμένει σύντομα μια συμφωνία μεταξύ Ιράν και Ομάν, των δύο χωρών που βρίσκονται εκατέρωθεν των Στενών, ώστε να μπορέσει να αποκατασταθεί η κανονική διακίνηση πετρελαίου.
Η συμφωνία μεταξύ των δύο χωρών για τον έλεγχο της στρατηγικής θαλάσσιας οδού θεωρείται κρίσιμη για μια ευρύτερη συμφωνία με στόχο τον τερματισμό της σύγκρουσης που ξεκίνησε με τις αμερικανικές και ισραηλινές επιθέσεις εναντίον του Ιράν στις 28 Φεβρουαρίου.
Ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί δήλωσε ότι το Ιράν και το Ομάν βρίσκονται «πολύ κοντά» σε συμφωνία για μια νέα διαδρομή ναυσιπλοΐας μέσω των Στενών του Ορμούζ, διευκρίνισε όμως ότι το εκ νέου άνοιγμα των Στενών εξαρτάται και από άλλες προϋποθέσεις, μεταξύ των οποίων και η καταβολή αποζημίωσης από τις ΗΠΑ προς το Ιράν.
Ο ίδιος ανέφερε ότι το προηγούμενο σύστημα διαχωρισμού της θαλάσσιας κυκλοφορίας μέσω των Στενών δεν είναι πλέον αποδεκτό για την Τεχεράνη.
Πρόσθεσε ότι το Ιράν συζητά με το Ομάν τη δημιουργία μιας προσωρινής θαλάσσιας διαδρομής, ενώ παράλληλα θα επιλυθούν τα τεχνικά και νομικά ζητήματα που αφορούν μια μόνιμη διαδρομή.
Το Ιράν απάντησε στις αμερικανικές επιθέσεις στοχεύοντας αμερικανικές βάσεις σε χώρες του Κόλπου και στην Ιορδανία, καθώς και τη ναυσιπλοΐα στα στενά περάσματα των Στενών του Ορμούζ, από τα οποία πριν από τον πόλεμο περνούσε το ένα πέμπτο των παγκόσμιων φορτίων πετρελαίου και φυσικού αερίου.
Τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα ανακοίνωσαν το Σάββατο ότι το Ιράν επιτέθηκε με πύραυλο σε πλοίο μεταφοράς φορτίου που συνδέεται με την κρατική πετρελαϊκή εταιρεία της χώρας, καθώς αυτό διέσχιζε τα Στενά του Ορμούζ. Δεν αναφέρθηκαν τραυματισμοί. Πρόκειται για την τελευταία κλιμάκωση των επιθέσεων εναντίον πλοίων στην περιοχή.
Δεν υπήρξε άμεση αντίδραση από τις ιρανικές αρχές. Τα ιρανικά μέσα ενημέρωσης μετέδωσαν την ανακοίνωση των ΗΑΕ, χωρίς όμως να συμπεριλάβουν το σημείο στο οποίο τα Εμιράτα κατηγορούσαν το Ιράν για την επίθεση.
ΗΠΑ: Θα άρουμε τον αποκλεισμό του Ιράν μόλις ανακοινωθεί συμφωνία
Τις τελευταίες εβδομάδες, η κυβέρνηση Τραμπ έχει επανειλημμένα αφήσει να εννοηθεί ότι μια συμφωνία για το άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ μπορεί να βρίσκεται κοντά, μόνο και μόνο για να διαψεύσει στη συνέχεια το Ιράν ότι διεξάγονται σχετικές συνομιλίες.
Δεν ήταν σαφές εάν ο τελευταίος γύρος διαπραγματεύσεων θα οδηγούσε σε μια πιο σταθερή και μακροπρόθεσμη συμφωνία.
«Υπάρχει πρόοδος μεταξύ του Ομάν και του Ιράν για τα Στενά και αναμένουμε σύντομα μια συμφωνία», δήλωσε την Παρασκευή Αμερικανός αξιωματούχος στο Reuters.
«Μόλις ανακοινωθεί συμφωνία για την αποκατάσταση της εμπορικής ναυσιπλοΐας χωρίς εμπόδια, οι Ηνωμένες Πολιτείες θα άρουν τον αποκλεισμό των ιρανικών λιμανιών», πρόσθεσε.
«Όπως πάντα, οι ενέργειες των ΗΠΑ θα συνεχίσουν να βασίζονται στην εφαρμογή των συμφωνηθέντων και να συνδέονται με την υλοποίηση από το Ιράν των δεσμεύσεών του», δήλωσε ο αξιωματούχος.
Ωστόσο, οι Φρουροί της Ισλαμικής Επανάστασης δήλωσαν επίσης το Σάββατο ότι το άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ εξαρτάται από την αποδοχή των ιρανικών όρων από την Ουάσινγκτον και δεν συνδέεται με τις διαπραγματεύσεις Ιράν-Ομάν.
Ο εκπρόσωπος των Φρουρών, Χοσεΐν Μοχεμπί, δεν διευκρίνισε ποιοι είναι οι συγκεκριμένοι όροι, αλλά δήλωσε ότι η Ουάσινγκτον πρέπει να σταματήσει να παρεμβαίνει στη διαδικασία των περιφερειακών διαπραγματεύσεων.
«Όταν οι Ηνωμένες Πολιτείες αποδεχθούν τους όρους του Ιράν, τα Στενά του Ορμούζ θα ανοίξουν οπωσδήποτε», δήλωσε, σύμφωνα με το ιρανικό πρακτορείο ειδήσεων Tasnim.
Πηγές: Η συμφωνία θα έδινε στο Ιράν κάποιον έλεγχο
Μια προτεινόμενη συμφωνία μεταξύ Ιράν και Ομάν, με στόχο να συμβάλει στον τερματισμό του πεντάμηνου πολέμου μεταξύ Ιράν και ΗΠΑ, θα έδινε στην Τεχεράνη τον έλεγχο των πλοίων που εισέρχονται στον Περσικό Κόλπο μέσω των Στενών του Ορμούζ, δήλωσαν την Τετάρτη στο Reuters ανώτερη ιρανική πηγή και δύο περιφερειακοί αξιωματούχοι. Πρόκειται για μία από τις σημαντικότερες παραχωρήσεις προς το Ιράν μέχρι σήμερα.
Αμερικανοί αξιωματούχοι έχουν επανειλημμένα δηλώσει ότι ποτέ δεν θα συμφωνούσαν να ελέγχει το Ιράν την πρόσβαση στη σημαντικότερη εμπορική οδό του κόσμου για τις ενεργειακές προμήθειες. Δεν ήταν σαφές εάν είχαν επιχειρήσει να αλλάξουν τους όρους της συμφωνίας.
Το Ιράν έχει χρησιμοποιήσει τις εχθροπραξίες ως αιτιολογία για να επιβάλλει τέλη στα δεξαμενόπλοια πετρελαίου. Η πρακτική αυτή, σε συνδυασμό με τα πυρά εναντίον πλοίων που επιχειρούν να διασχίσουν τα Στενά χωρίς την άδειά του, έχει προκαλέσει σοβαρές διαταραχές στις παγκόσμιες μεταφορές, οδηγώντας σε εκτίναξη των τιμών ενέργειας και ενισχύοντας τον πληθωρισμό.
Η Abu Dhabi National Oil Company μία από τις μεγαλύτερες ενεργειακές εταιρείες στον κόσμο, ανακοίνωσε την Παρασκευή ότι 15 από τα πλοία της έχουν δεχθεί πλήγματα σε αυτό που χαρακτήρισε απρόκλητες επιθέσεις, ενώ διέσχιζαν τα Στενά του Ορμούζ από την έναρξη της σύγκρουσης.
Οι επιθέσεις αυτές, σύμφωνα με την εταιρεία, έχουν προκαλέσει τον θάνατο ενός μέλους πληρώματος και τον τραυματισμό άλλων 20.
Τα ιρανικά μέσα ενημέρωσης συχνά μεταδίδουν ειδήσεις για επιθέσεις εναντίον πλοίων, υποστηρίζοντας ότι αυτά παραβίασαν τις οδηγίες του Ιράν, χωρίς να διευκρινίζουν ότι πίσω από τις επιθέσεις βρίσκονταν οι ιρανικές δυνάμεις.
Οι ιρανικές επιθέσεις εναντίον της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ έχουν συνδυαστεί με εντατικοποίηση των επιθέσεων από τους συμμάχους του Ιράν στην Υεμένη, τους Χούθι, οι οποίοι έχουν βάλει στο στόχαστρο πλοία σε ένα ακόμη κρίσιμο σημείο διέλευσης για το πετρέλαιο, στην άλλη πλευρά της Αραβικής Χερσονήσου, μεταξύ της Ερυθράς Θάλασσας και του Κόλπου του Άντεν.
