Ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανία: Δεν είναι μόνο η χρηματοδότησή της το ζήτημα

Η αγωνιώδης προσπάθεια της ΕΕ να βρει τρόπους χρηματοδότησης της ευρωπαϊκής αμυντικής βιομηχανίας αποτέλεσε αρκετές φορές θέμα που μας απασχόλησε. Και πρόσφατα αναδείξαμε και τα σενάρια που αφορούσαν σε ανάδειξη ενός μοντέλου Ταμείου Ανάκαμψης προς αυτήν την κατεύθυνση αλλά και το ρόλο που μπορεί να διαδραματίσει ο ESM. Όσο οξύμωρο κι αν ακούγεται ωστόσο, τα βασικά ερωτήματα που πρέπει να απαντηθούν δε σχετίζονται με τη χρηματοδότηση.

Μία νέα σειρά κρατών-μελών έρχονται σήμερα να διατυπώσουν την ανησυχία τους (επιεικής ο όρος) για την ίδια την εδαφική τους κυριαρχία. Η Ελλάδα και η Κύπρος στο πρόσφατο παρελθόν αισθάνονταν έως και την απόλυτη μοναξιά όταν αναδείκνυαν τις προβληματικές σχέσεις με τον εξ ανατολής γείτονά τους. Σήμερα, η Φιλανδία, οι Βαλτικές Χώρες, η Πολωνία -και όχι μόνο- έχουν βάσιμους λόγους να αναζητούν τρόπους ενίσχυσης της αμυντικής τους θωράκισης. Συμπληρωματικά ή και εντός του ΝΑΤΟ.

Όταν συνεπώς η Ευρώπη καλείται να απαντήσει πώς θα ενισχύσει την ευρωπαϊκή αμυντική βιομηχανία, εύλογα προκύπτει το ερώτημα σε τι ακριβώς θα ανταποκρίνεται η ενίσχυση αυτή. Γιατί είναι βέβαιο ότι οι net contributors θα μπορούσαν από μόνοι τους να εξασφαλίσουν κονδύλια που θα καλύπτουν κάποιες από τις δικές τους ανάγκες. Προφανώς μία κοινή προσπάθεια έχει πολλαπλά πλεονεκτήματα, ωστόσο η ενίσχυση της ευρωπαϊκής αμυντικής βιομηχανίας οφείλει να συνοδεύεται από μία κοινή αντίληψη για το αντικείμενο της χρηματοδότησης.

Και εδώ έρχεται και ένα επιπλέον ερώτημα. Ακόμα κι αν οι διαφοροποιημένες αμυντικές προτεραιότητες της Γαλλίας ή της Ισπανίας π.χ. με αυτές των Σκανδιναβικών χωρών συγκεραστούν, ποιες εταιρείες και ποιες βιομηχανικές αγορές θα ενισχυθούν με αυτά τα κονδύλια; Απαιτείται, συνεπώς, ακόμη ένας συμβιβασμός που θα πρέπει να επιτευχθεί. Εξίσου δύσκολος.

Τέλος, στο ερώτημα τι είναι αυτό που συμφέρει την Ελλάδα, η απάντηση, επί της αρχής, είναι προφανής: κάθε πολιτική που θα ενισχύει την προσέγγιση της κοινής αντιμετώπισης. Όχι γιατί θα μειώσει το βάρος που αντιμετωπίζει η εθνική αμυντική μας πολιτική αλλά γιατί απλά είμαστε ένα μικρό κράτος 10 εκατ. ανθρώπων που βρίσκεται στα σύνορα της Ένωσης σε ένα όμορφο αλλά «δύσκολο» σημείο του χάρτη. Όσες περισσότερες είναι οι επιλογές μας, τόσο αποτελεσματικότερη η άμυνα και η διπλωματία μας.