Σε περίπου ένα μήνα, η Ελλάδα θα καταργήσει οριστικά την κυκλοφορία μιας μεγάλης γκάμας πλαστικών προϊόντων στο πλαίσιο του σχεδίου δράσης της ΕΕ για την κυκλική οικονομία για τη μείωση των πλαστικών απορριμμάτων. Το συγκεκριμένο πλάνο αποτελεί βασικό στοιχείο της μετάβασης της Ευρώπης προς μια οικονομία ουδέτερη σε άνθρακα, ενώ παράλληλα συνάδει με τη Συμφωνία του Παρισιού. Στόχος της είναι όλες οι πλαστικές συσκευασίες που πωλούνται στην ΕΕ να είναι ανακυκλώσιμες έως το 2030.
Η μετάβαση σε μια κυκλική οικονομία μπορεί να έχει προκαλέσει αρκετές προκλήσεις στις επιχειρήσεις, ωστόσο αυτές οι προκλήσεις μπορούν να μετατραπούν σε ευκαιρίες επηρεάζοντας θετικά την καινοτομία, την ανταγωνιστικότητα και τη δημιουργία νέων θέσεων εργασίας.
Σύμφωνα με τον Διεθνή Οργανισμό Εργασίας (International Labour Organization), η μετάβαση σε μια πιο κυκλική οικονομία θα μπορούσε να οδηγήσει στη δημιουργία περίπου 700.000 θέσεων εργασίας έως το 2030 σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Αυτή τη στιγμή, η Ολλανδία είναι η χώρα με το υψηλότερο ποσοστό (8,6%) θέσεων εργασίας που σχετίζονται με την κυκλική οικονομία. Η Σκωτία ακολουθεί το προβάδισμα με 8,1%, μαζί με το Βέλγιο με ποσοστό 7,5%.
Η Ελλάδα παρουσιάζει αυξημένες δυνατότητες εφαρμογής ενός μοντέλου κυκλικής οικονομίας, καθώς είναι μία χώρα με μεγάλο ποσοστό του πρωτογενούς και του δευτερογενούς τομέα να διαθέτει δυνατότητες ανάπτυξης. Ως μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η εφαρμογή ενός μοντέλου κυκλικής οικονομίας είναι και μέλος της στρατηγικής της, έχοντας διαθέσιμα χρηματοδοτικά εργαλεία. Για το λόγο αυτό, η ζήτηση εξειδικευμένου προσωπικού από εργοστάσια ανακύκλωσης, υπηρεσίες επισκευής και άλλες κυκλικές δραστηριότητες αναμένεται να αυξηθεί, ενώ νέες ειδικότητες έχουν αρχίσει ήδη να αναδύονται.
Πιο συγκεκριμένα, οι τομείς της επαναχρησιμοποίησης και επισκευής για την παράταση της διάρκειας ζωής των προϊόντων θα συμβάλλουν σημαντικά στη δημιουργία νέων θέσεων εργασίας, ενώ ένας νέος ρόλος που πρόκειται να εμφανιστεί τα επόμενα χρόνια είναι αυτός της αντίστροφης εφοδιαστικής αλυσίδας που ξεκινά από το σημείο της κατανάλωσης και καταγράφει την αξία των προϊόντων για τη σωστή απόρριψη ή επαναχρησιμοποίηση των επιμέρους υλικών.
Παράλληλα με τις νέες θέσεις, καινοτόμες επιχειρηματικές ιδέες έχουν αρχίσει να αναπτύσσονται με αρκετές start ups να προσπαθούν να δημιουργήσουν ένα πιο βιώσιμο επιχειρηματικό μοντέλο. Ένα πρόσφατο παράδειγμα είναι η Green Panda με στόχο κάθε γειτονιά να αποκτήσει το δικό της ATM ανακύκλωσης και συλλογής smartphones που δεν χρησιμοποιούνται.
Είναι αναμφισβήτητα μεγάλη η πρόκληση του μετασχηματισμού της ελληνικής οικονομίας προς ένα πιο κυκλικό μοντέλο, και εξίσου σημαντικές είναι οι προκλήσεις και για τις επιχειρήσεις για δημιουργία μιας αποτελεσματικής και ουσιαστικής στρατηγικής βιώσιμης ανάπτυξης. Είναι όμως μονόδρομος, τόσο για τις εταιρείες προκειμένου να διασφαλίσουν τη μακροβιότητα και ανάπτυξή τους, όσο και για τη χώρα. Σημαντικό ρόλο προς αυτή την κατεύθυνση θα διαδραματίσει το Εθνικό Σχέδιο Ανάκαμψης της χώρας, στα πλαίσια του ευρωπαϊκού προγράμματος Next Generation EU, ως καταλύτης για την πράσινη και ψηφιακή ανάκαμψη.
