Σε συμφωνία για το άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ ενδέχεται να καταλήξουν ΗΠΑ και Ιράν ήδη από την Τρίτη ή την Τετάρτη, σύμφωνα με τον υπουργό Οικονομικών των ΗΠΑ, Σκοτ Μπέσεντ.
«Συνομιλούμε με τους Ιρανούς. Υπάρχει πιθανότητα να έχουμε συμφωνία σήμερα ή αύριο για το άνοιγμα του Ορμούζ και να μπούμε σε μια πιο ομαλή κατάσταση όσον αφορά τη σύγκρουση αυτή», ανέφερε στο CNBC.
Ο ίδιος απαντώντας σε ερώτηση για το εάν θα επιτραπεί στο Ιράν να επιβάλλει διόδια στα Στενά του Ορμούζ, ανέφερε πως η συμφωνία θα διασφαλίζει ελευθερία κίνησης.
«Παρά το γεγονός ότι η κατάσταση εκεί παραμένει κάπως αβέβαιη τις τελευταίες ημέρες, είδαμε αρκετά πλοία να εξέρχονται ακόμη και τώρα», τόνισε.
Οι τιμές του πετρελαίου αντέδρασαν άμεσα στις δηλώσεις του Μπέσεντ σημειώνοντας απώλειες. Το αργό τύπου brent χάνει 2,38% στα 81,78δολάρια το βαρέλι, ενώ το αμερικανικό WTI υποχωρεί 3,20% στα 77,76 δολάρια.
Τι συζητά το Ιράν με το Ομάν
Παράλληλα, το Ιράν θέλει να ασκεί έλεγχο στα εισερχόμενα πλοία μέσω των Στενών του Ορμούζ και να έχει εικόνα σχετικά με την εξερχόμενη κίνηση, με την δυνατότητα να παρεμβαίνει εάν χρειαστεί, σύμφωνα με το προσωρινό σχέδιο που συζητείται με το Ομάν, σύμφωνα με το Reuters.
Ανώτερος Ιρανός αξιωματούχος που εμπλέκεται στις συνομιλίες δήλωσε ότι η «αυτή είναι η γενική ιδέα συζητείται αυτή τη στιγμή» τονίζοντας ότι η λωρίδα εξόδου θα ακολουθεί μία διαδρομή μεταξύ Ιράν και Ομάν με την άδεια εξόδου να χορηγείται μέσω του Ομάν κατόπιν ενημέρωσης της Τεχεράνης.
«Η Τεχεράνη είναι απίθανο να αλλάξει τη στάση της», ανέφερε ο ίδιος και πρόσθεσε ότι ήδη έχει επιδείξει ευελιξία από την αρχική της θέση για πλήρη έλεγχο της κυκλοφορίας και στις δύο κατευθύνσεις των Στενών.
Τον περασμένο μήνα, το Ιράν απέρριψε πρόταση του Ομάν για ίση κατανομή των διαδρομών μεταξύ των δύο χωρών, υποστηρίζοντας ότι δεν αντιμετώπιζε τις ανησυχίες ασφαλείας της χώρας μέχρι να επιτευχθεί μακροπρόθεσμη περιφερειακή σταθερότητα.
Ο έλεγχος των Στενών του Ορμούζ, του θαλάσσιου περάσματος μεταξύ του Περσικού Κόλπου και του Ινδικού Ωκεανού, από όπου διέρχεται περίπου το ένα πέμπτο των παγκόσμιων προμηθειών πετρελαίου και άλλων ζωτικών αγαθών, αποτελεί το κύριο σημείο τριβής στις προσπάθειες για τον τερματισμό του πολέμου ΗΠΑ-Ισραήλ κατά του Ιράν.
Η θαλάσσια οδός παραμένει σε μεγάλο βαθμό κλειστή από την έναρξη του πολέμου στα τέλη Φεβρουαρίου, με τη διαμάχη για το Ορμούζ να συνιστά το κεντρικό σημείο διαμάχης.
Η Ουάσιγκτον υποστηρίζει ότι το μνημόνιο κατανόησης που υπογράφηκε τον Ιούνιο με την Τεχεράνη για την παύση των εχθροπραξιών απαιτούσε από το Ιράν να ανοίξει τα Στενά, ενώ η Τεχεράνη υποστηρίζει ότι το κείμενο διατηρούσε ρητά τη δική της δικαιοδοσία επί της ναυσιπλοΐας.
Το λεγόμενο σύστημα διαχωρισμού της κυκλοφορίας (Traffic Separation Scheme) προς τις δύο κατευθύνσεις, το οποίο υιοθετήθηκε από τον ΙΜΟ το 1968 με τη συναίνεση των χωρών της περιοχής, δημιούργησε το σημερινό σύστημα δρομολόγησης πλοίων που χωρίζει τους ναυτιλιακούς διαδρόμους στα ύδατα του Ιράν και του Ομάν.
Το στενό, πλάτους 34 χλμ., παρέχει διέλευση από τον Κόλπο προς τον Ινδικό Ωκεανό και αποτελεί βασική αρτηρία για τις προμήθειες ενέργειας από τη Μέση Ανατολή, καθώς και για άλλα ζωτικά εμπορεύματα, συμπεριλαμβανομένων των λιπασμάτων.
