Για ακόμα 3 καλοκαίρια οι επιβάτες που χρησιμοποιούν τις Γραμμές 2 και 3 του Μετρό της Αθήνας να μετακινούνται σε… «συνθήκες βρασμού» καθώς μπορεί ο πρώτος αναβαθμισμένος νέος συρμός και σε συνθήκες κλιματισμού να αναμένεται από το 2028, ωστόσο, ο διαγωνισμός της ΣΤΑΣΥ (Σταθερές Συγκοινωνίες) για την πλήρη αναβάθμιση και εγκατάσταση κλιματισμού σε συρμούς πρώτης γενιάς που εξυπηρετούν τις Γραμμές 2 και 3 έχει ορίζοντα πλήρους ολοκλήρωσης το 2030. Η αξία του εν λόγω διαγωνισμού ανέρχεται σε 109 εκατ., ήτοι με ΦΠΑ σε πάνω από 135 εκατ. ευρώ, με τις προσφορές από τους ενδιαφερόμενους παρόχους να αναμένονται στις 3 Σεπτεμβρίου.
Η διάρκεια του έργου της εγκατάστασης υπολογίστηκε σε 36 μήνες. Αυτό σημαίνει πως αν η σύμβαση υπογραφεί μέσα στο 2027 τότε οι συρμοί θα είναι αναβαθμισμένοι στο σύνολό τους μέχρι το 2030. Η δημοπρατούμενη σύμβαση, για λόγους επίτευξης καλύτερου λειτουργικού αποτελέσματος, είναι και δημοπρατείται ως σύμβαση «με το κλειδί στο χέρι» (turn-key project).
Η αναβάθμιση αφορά τους πρώτους συρμούς, που κυκλοφόρησαν με την έναρξη λειτουργίας του Μετρό και σήμερα συμπληρώνουν 26 χρόνια κυκλοφορίας. Σε πρώτη φάση, το πρόγραμμα περιλαμβάνει 12 συρμούς των 6 οχημάτων, μεταξύ αυτών και τέσσερις που σήμερα είναι ακινητοποιημένοι. Το insider.gr από προχτές είχε αναφερθεί στον αναμενόμενο αυτόν διαγωνισμό.
Συρμοί με «παρελθόν» και επιβαρύνσεις
Οι 28 Συρμοί της Σειράς Ι των Γραμμών 2 και 3 που βρίσκονται σε κυκλοφορία από την έναρξη της λειτουργίας του Μετρό (έτος 2000) διανύουν το 25ο έτος της λειτουργίας τους, με μέση Διάρκεια Ζωής του τροχαίου υλικού τα 30 έτη. Οι Συρμοί έχουν διανύσει κατά μέσο όρο 2.000.000 km. Εδώ και κάποια χρόνια μόνο οι 20 εξ αυτών λειτουργούν κατά μήκος των Γραμμών 2 και 3, καθώς τέσσερις Συρμοί τέθηκαν σε αχρηστία λόγω τεχνικών προβλημάτων και έλλειψης ανταλλακτικών, ενώ άλλοι τέσσερις Συρμοί έχουν διατεθεί για την εκτέλεση δρομολογίων στη Γραμμή 1, λόγω του περιορισμένου διαθέσιμου στόλου αυτής.
Ο παρωχημένος σχεδιασμός των κύριων συστημάτων και η ελλιπής ή μη διαθέσιμη τεχνική υποστήριξη των κατασκευαστικών οίκων, οδηγούν σε χαμηλό επίπεδο συντηρησιμότητας του εξοπλισμού, γεγονός που επηρεάζει άμεσα τη διαθεσιμότητα των Συρμών αλλά και την ορθή εκτέλεση της προβλεπόμενης προληπτικής ή διορθωτικής συντήρησης.
Επιπλέον, οι Συρμοί αυτοί είναι οι μόνοι από τον στόλο της ΣΤΑΣΥ που δεν διαθέτουν σύστημα κλιματισμού στο χώρο των επιβατών. Η ΣΤΑΣΥ σκοπεύει στη βελτιστοποίηση της αξιοπιστίας, διαθεσιμότητας και συντηρησιμότητας των Συρμών. Οι Συρμοί θα αναβαθμισθούν (σχεδιασθούν και κατασκευασθούν) για Διάρκεια Ζωής το λιγότερο 25 ετών, υπό συνθήκες ασφαλούς και αξιόπιστης λειτουργίας και υπό τις προϋποθέσεις που περιγράφονται στην παρούσα Προδιαγραφή. Θα θεωρηθεί ότι οι Συρμοί διανύουν 160.000 km ανά έτος.
Η αναβάθμιση είναι αναγκαία, καθώς οι συγκεκριμένοι συρμοί σχεδιάστηκαν με προδιαγραφές της δεκαετίας του 1990 και πλέον υπολείπονται των νεότερων συρμών ως προς την τεχνολογία, τα συστήματα λειτουργίας και τις παρεχόμενες υπηρεσίες. Η παλαιότητα του εξοπλισμού και η δυσκολία εξεύρεσης ανταλλακτικών έχουν οδηγήσει στην ακινητοποίηση μέρους του στόλου.
Η στόχευση
Με την ολοκλήρωση του έργου, το σύνολο των συρμών που θα κυκλοφορούν τους καλοκαιρινούς μήνες θα διαθέτουν κλιματισμό, θα αυξηθεί η διαθεσιμότητά τους, θα ενισχυθεί η αξιοπιστία του δικτύου και θα μειωθεί το κόστος συντήρησης. Ταυτόχρονα, οι επιβάτες θα απολαμβάνουν πιο άνετες και ποιοτικές μετακινήσεις, ενώ η χρήση σύγχρονων, ενεργειακά αποδοτικών τεχνολογιών θα συμβάλει στη μείωση της κατανάλωσης ενέργειας και του περιβαλλοντικού αποτυπώματος του Μετρό της Αθήνας.
Επί της ουσίας, η ΣΤΑΣΥ στοχεύει με τη χρήση των αναβαθμισμένων Συρμών στα ακόλουθα: · στη συνεχή παροχή συνθηκών ασφαλούς και αξιόπιστης λειτουργίας των Συρμών για το επιβατικό κοινό, · στην εξοικονόμηση ενέργειας μέσω της βελτίωσης του βαθμού απόδοσης των αναβαθμισμένων συστημάτων, · στην αύξηση της άνεσης και της ποιότητας μετακίνησης του επιβατικού κοινού μέσω εγκατάστασης συστήματος κλιματισμού στο χώρο των επιβατών, · στην εξοικονόμηση πόρων έναντι της προμήθειας νέων Συρμών, · στη βελτίωση των παρεχόμενων υπηρεσιών με την κατάλληλη διαμόρφωση χώρου για Άτομα με Αναπηρία (ΑμεΑ) και Άτομα με μειωμένη Κινητικότητα (ΑμεΜΚ).
Η αναβάθμιση των Συρμών θα πραγματοποιηθεί σε δύο φάσεις, ως ακολούθως: 1. Η πρώτη φάση που αποτελεί αντικείμενο της παρούσας Προδιαγραφής αφορά 12 Συρμούς, συμπεριλαμβανομένων των τεσσάρων που έχουν τεθεί σε Επίσης, το αντικείμενο της αναβάθμισης είναι ο εκσυγχρονισμός του ηλεκτρομηχανολογικού εξοπλισμού και θα περιλαμβάνει οποιονδήποτε άλλο εξοπλισμό (υλικοτεχνικό εξοπλισμό και λογισμικό) που απαιτείται για πλήρως λειτουργικούς Συρμούς. 2. Η δεύτερη φάση αφορά τους υπόλοιπους 16 Συρμούς και θα αποτελέσει αντικείμενο μελλοντικού διαγωνισμού.
Συνοπτική Περιγραφή φυσικού και οικονομικού αντικειμένου
Η δημοπρατούμενη σύμβαση, για λόγους επίτευξης καλύτερου λειτουργικού αποτελέσματος, είναι και δημοπρατείται ως σύμβαση «με το κλειδί στο χέρι» (turn-key project), υπό την έννοια ότι ο Ανάδοχος αναλαμβάνει στο πλαίσιο των αναλυτικών προδιαγραφών και λειτουργικών απαιτήσεων της παρούσας να παραδώσει κάθε έναν από τους δώδεκα (12) συρμούς έξι (6) οχημάτων της σειράς Ι, δηλαδή συνολικά εβδομήντα δύο (72) οχήματα, πλήρως αναβαθμισμένα, με διάρκεια ζωής (service life) 25 χρόνια από την ολοκλήρωση της σύμβασης.
Συνοπτικά το αντικείμενο περιλαμβάνει σύμφωνα με τους όρους του συνόλου των συμβατικών τευχών: Α1) Την εκπόνηση της Μελέτης. Α2) Την αναβάθμιση, δοκιμή και θέση σε λειτουργία δώδεκα (12) συρμών, των έξι (6) οχημάτων εκάστου με ονομαστική τάση λειτουργίας 750Vdc. Α3) Την προμήθεια των ειδικών εργαλείων, του διαγνωστικού εξοπλισμού δοκιμών και ομοιώματος, όπως αυτά ορίζονται στη Σύμβαση. Α4) Την τριετή εγγύηση καλής λειτουργίας των συρμών και την προμήθεια των ανταλλακτικών και αναλώσιμων ανταλλακτικών της περιόδου θέσης σε λειτουργία, καθώς και των ανταλλακτικών και αναλώσιμων ανταλλακτικών της περιόδου εγγύησης που απαιτούνται για τις περιόδους αυτές. Α5) Τη σύνταξη και υποβολή των τευχών τεκμηρίωσης, των εγχειριδίων συντήρησης και λειτουργίας και των εικονογραφημένων καταλόγων ανταλλακτικών. Α6) Την εκπαίδευση του προσωπικού της ΣΤΑΣΥ. B) Την προμήθεια των ανταλλακτικών αρχικής υποστήριξης.
Όπως και χτες ανέφερε η ΣΤΑΣΥ, Για πρώτη φορά, οι συγκεκριμένοι συρμοί θα αποκτήσουν κλιματισμό στους χώρους επιβατών, καθώς είναι οι μόνοι του δικτύου που δεν διέθεταν κλιματισμό από την κατασκευή τους. Παράλληλα, θα εγκατασταθούν συστήματα κλειστού κυκλώματος τηλεόρασης (CCTV), νέες οθόνες και πινακίδες ενημέρωσης επιβατών, σύστημα ασύρματης μετάδοσης διαγνωστικών δεδομένων και μονάδες καταγραφής συμβάντων. Το έργο περιλαμβάνει ακόμη φωτισμό LED χαμηλής κατανάλωσης και πρόσθετη ηχομόνωση, βελτιώνοντας περαιτέρω την άνεση των επιβατών.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται και στην προσβασιμότητα, με τη δημιουργία ειδικά διαμορφωμένων χώρων για την ασφαλή φιλοξενία αναπηρικών αμαξιδίων, ενισχύοντας την προσβασιμότητα και την ισότιμη εξυπηρέτηση όλων των επιβατών.
Σημαντικές παρεμβάσεις προβλέπονται και στα βασικά συστήματα λειτουργίας των συρμών. Το σύστημα έλξης αντικαθίσταται με κινητήρες εναλλασσόμενου ρεύματος (AC) νέας γενιάς και σύγχρονους μετατροπείς ισχύος, οι οποίοι είναι ελαφρύτεροι, πιο αξιόπιστοι, απαιτούν λιγότερη συντήρηση και προσφέρουν υψηλότερη ενεργειακή απόδοση. Παράλληλα, αναβαθμίζονται τα συστήματα ελέγχου, πέδησης και διάγνωσης βλαβών, η τράπεζα οδήγησης, ο ηλεκτροπνευματικός εξοπλισμός των θυρών, καθώς και σειρά άλλων ηλεκτρομηχανολογικών υποσυστημάτων.
Συνθήκες Περιβάλλοντος
Όπως αναφέρεται στην διακήρυξη, οι θερμοκρασίες σε σήραγγα και σταθμό είναι αρκετά σταθερές και δεν υπερβαίνουν τους +39°C και +40°C αντίστοιχα τους καλοκαιρινούς μήνες. Η προσοχή του Ανάδοχου θα πρέπει να επικεντρωθεί στο γεγονός, ότι λόγω του ηλιακού φορτίου οι θερμοκρασίες στην κλίνη τροχιάς έξω από τις σήραγγες (π.χ., σε Αμαξοστάσια) θα φτάνουν τους +55°C και έτσι ο σχεδιασμός του υποδαπέδιου εξοπλισμού θα πρέπει να λαμβάνει την παραπάνω θερμοκρασία υπόψη.
Ο Ανάδοχος θα πρέπει να έχει υπόψη, ότι επειδή η Αθήνα είναι στον Σαρωνικό κόλπο της Μεσογείου θάλασσας, ο αέρας είναι επαρκώς διαφοροποιημένος από το αλατόνερο και έτσι η ατμόσφαιρα είναι ελαφρώς διαβρωτική. Υπενθυμίζεται επίσης στον Ανάδοχο, ότι επειδή το κλίμα της Αθήνας είναι γενικά ξηρό, ο αέρας μπορεί να περιέχει συχνά υψηλό ποσοστό σκόνης. Ο Ανάδοχος πρέπει να εξασφαλίσει, ότι όλος ο εξοπλισμός θα λειτουργεί κανονικά, όταν οι παραπάνω συνθήκες έχουν μεταβληθεί από εκλύσεις θερμότητας ή από άλλες εκπομπές που δημιουργούνται από τον εξοπλισμό των Συρμών, τόσο σε τμήματα στην επιφάνεια όσο και σε τμήματα σήραγγας.
Εφίσταται η προσοχή του Αναδόχου στο γεγονός, ότι κατά τη λειτουργία θα υπάρχουν υψηλά επίπεδα μεταλλικής σκόνης, καθώς και σκόνης από κονίαμα τσιμέντου, εντός των σηράγγων και ο Ανάδοχος θα πρέπει να παράσχει κατάλληλο εξοπλισμό ή προστασία του εξοπλισμού. Όπου εγκαθίστανται φίλτρα, ο Ανάδοχος θα πρέπει να υιοθετήσει την ανάλογη πρακτική αλλαγής φίλτρων, όπως απαιτείται από τα ανωτέρω υψηλά επίπεδα σκόνης.
Εσωτερικό Οχήματος
Όπως, επίσης, σημειώνεται στην προκήρυξη, το εσωτερικό των αναβαθμισμένων Συρμών θα πρέπει να είναι καλαίσθητο, μοντέρνο και να προσδίδεται στο επιβατικό κοινό το έργο της αναβάθμισης. Η διάταξη και τα υλικά θα είναι σύμφωνα με τα πιο σύγχρονα βιομηχανικά Πρότυπα. Όλα τα χρησιμοποιούμενα υλικά θα είναι ανθεκτικά σε βανδαλισμούς (κρούσεις, «graffiti», κ.ά.), δεν θα προκαλούν θάμβωση, θα διαθέτουν ιστορικό αποδεδειγμένης σιδηροδρομικής λειτουργίας και θα πρέπει να είναι σύμφωνα με τις απαιτήσεις πυρασφάλειας,
Η βέλτιστη διάταξη των εργονομικά σχεδιασμένων καθισμάτων που προσφέρουν ευρυχωρία στους επιβάτες, τα φωτιστικά σώματα που έχουν μελετηθεί βάσει αρχιτεκτονικών Προτύπων που παρέχουν ομοιόμορφο φωτισμό εξαφανίζοντας τις «σκοτεινές ζώνες», τα ανοίγματα αερισμού, τα εσωτερικά τελειώματα, η ελαστική επίστρωση δαπέδου και η συνολική επιλογή των χρωμάτων θα ενσωματωθούν σε μία σύγχρονη λειτουργική μελέτη σχετικά με το εσωτερικό του Οχήματος. Η εσωτερική διάταξη θα επιτρέπει την εύκολη συντήρηση και καθαρισμό των επιφανειών.
Όλες οι επιφάνειες θα είναι ομαλές και δεν θα υπάρχουν χείλη, τα οποία θα δημιουργήσουν εστίες συγκέντρωσης σκόνης. Κατά τον ίδιο τρόπο, όλα τα χείλη θα πρέπει να είναι στρογγυλεμένα στο μεγαλύτερο δυνατό βαθμό ώστε να αποκλειστεί η πιθανότητα τραυματισμού των επιβατών και να διευκολύνεται ο καθαρισμός. Το σύνολο της εσωτερικής διάταξης, συμπεριλαμβανομένης της επιλογής του υλικοτεχνικού εξοπλισμού, θα εγκριθεί από τη ΣΤΑΣΥ. Ο Ανάδοχος θα παράσχει συλλογή έγχρωμων καλλιτεχνικών αναπαραστάσεων για έγκριση από τη ΣΤΑΣΥ. Η συλλογή αυτή θα περιλαμβάνει διάφορους εναλλακτικούς συνδυασμούς αποχρώσεων του εσωτερικού διακόσμου, συμπεριλαμβανομένων του δαπέδου και των υφασμάτων των καθισμάτων, με αντίστοιχες αποχρώσεις του εξωτερικού του αμαξώματος.
Χρησιμοποιώντας αυτές ως βάση, ο Ανάδοχος θα συνεργαστεί με τη ΣΤΑΣΥ για την προμήθεια της τελικής πρότασης, η οποία θα χρησιμεύσει ως βάση για τα χρώματα και τη διαμόρφωση της εσωτερικής διάταξης του κάθε τύπου Οχήματος. Ο αριθμός των ορατών συνδέσμων στα διαμερίσματα επιβατών και στους θαλάμους Οδηγού θα περιοριστεί στο ελάχιστο και θα επιτραπεί μόνο με την έγκριση της ΣΤΑΣΥ. Εφόσον εγκριθούν, θα είναι μη παραβιάσιμου τύπου, κατασκευασμένοι από ανοξείδωτο χάλυβα και θα είναι βαμμένοι με το χρώμα της γειτονικής περιοχής τους. Ο τύπος του μη παραβιάσιμου συνδέσμου θα επιλεχθεί από τη ΣΤΑΣΥ και θα χρησιμοποιηθεί σε όλα τα Οχήματα. Ο Ανάδοχος θα παράσχει λεπτομερείς οδηγίες καθαρισμού, συμπεριλαμβανομένων των προτεινόμενων υλικών καθαρισμού για όλα τα υλικά. Ιδιαιτέρως, ο Ανάδοχος θα παράσχει οδηγίες για την αφαίρεση κηλίδων καφέ, αίματος, μελανιού, καθώς επίσης τσίχλας και παραστάσεων «graffiti».
Σύστημα αναγγελιών – πληροφόρησης
Το σύστημα αναγγελιών και πληροφόρησης επιβατών θα αντικατασταθεί πλήρως με νέου τύπου. Το σύστημα θα είναι πλήρως παραμετροποιήσιμο και μελλοντικά επεκτάσιμο. Η μελέτη του συστήματος όπως και οι δοκιμές του θα υποβληθούν για έγκριση στη ΣΤΑΣΥ. Το σύστημα αναγγελιών και πληροφόρησης επιβατών θα είναι υπεύθυνο για όλες τις ανακοινώσεις και τις ενδοεπικοινωνίες εντός του Συρμού καθώς και για την παροχή οπτικών πληροφοριών προς τους επιβάτες. Το σύστημα θα είναι υπεύθυνο για τις ακόλουθες λειτουργίες (κατ’ ελάχιστο):
· Αυτόματες αναγγελίες (ηχητικές και οπτικές). · Ηχητικές ανακοινώσεις από τον Οδηγό προς τους επιβάτες. · Επικοινωνία «θάλαμος Οδηγού – θάλαμος Οδηγού». · Συναγερμός επιβατών. · Επικοινωνία «θάλαμος Οδηγού – θάλαμος Οδηγού» και «θάλαμος Οδηγού προς επιβάτες» στις έκτακτες περιπτώσεις σύζευξης με δεύτερο Συρμό Σειρών Ι, ΙΙ ή ΙΙΙ. · Οπτικές ανακοινώσεις μέσω των πινακίδων προορισμού. · Οπτικές ανακοινώσεις μέσω των οθονών πληροφόρησης επιβατών. · Ηχητικά μηνύματα (gongs) για το άνοιγμα και το κλείσιμο θυρών.
Επιπλέον, ο Συρμός θα εξοπλιστεί με τον παρακάτω εξοπλισμό ασφαλείας: · Σύστημα Κλειστού Κυκλώματος Τηλεόρασης (CCTV) για την επιτήρηση του χώρου των επιβατών. · Σύστημα Κλειστού Κυκλώματος Τηλεόρασης (CCTV) για την επιτήρηση της λειτουργίας των θυρών.
Πινακίδα Προορισμού: Σε κάθε Όχημα με θάλαμο Οδηγού, πάνω από τον ανεμοθώρακα, θα τοποθετηθεί μια αποδεδειγμένης λειτουργίας, τύπου «full matrix», μεγάλη εξωτερική οθόνη LED ή LCD/Τρανζίστορ Λεπτής Μεμβράνης (Thin Film Transistor (TFT)) για ένδειξη προορισμού. Στην οθόνη θα προβάλλονται τα εξής: · Σταθμός τελικού προορισμού. · Αριθμός δρομολογίου (PTI Συρμού). · Αριθμός γραμμής. · Ειδικά μηνύματα, (π.χ. ο Συρμός δεν βρίσκεται σε λειτουργία).
Το προβαλλόμενο στην οθόνη μήνυμα θα πρέπει να είναι ευανάγνωστο από απόσταση τουλάχιστον 50 m μπροστά από το Συρμό και σε γωνία έως 45º, από άτομο με κανονική όραση που βρίσκεται στην αποβάθρα υπό συνθήκες ημέρας, νύχτας, ομίχλης, βροχής και χιονόπτωσης. Στην οθόνη θα εμφανίζονται οι τελικοί προορισμοί στην ελληνική και αγγλική γλώσσα εκ περιτροπής. Στο θάλαμο Οδηγού θα τοποθετηθεί αρθρωτό πλαίσιο για άμεση πρόσβαση στην οθόνη προορισμού.
