Την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τη δημιουργία ενός ενιαίου πλαισίου εταιρικών κανόνων στην ΕΕ, με στόχο τη μείωση της γραφειοκρατίας και την ενίσχυση της επιχειρηματικότητας, παρουσίασε σήμερα η Πρόεδρος της Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν.
Η πρόταση, που είχε παρουσιάσει εγκαίρως το insider, έρχεται να αντιμετωπίσει τα εμπόδια που δημιουργούν τα 27 εθνικά νομικά συστήματα και οι δεκάδες εταιρικές μορφές, τα οποία επιβραδύνουν την ίδρυση και την επέκταση επιχειρήσεων εντός της ενιαίας αγοράς. Μέσω ενός ενιαίου συνόλου κανόνων, οι εταιρείες θα μπορούν να δραστηριοποιούνται διασυνοριακά πιο εύκολα, αξιοποιώντας πλήρως το δυναμικό της αγοράς.
Μεταξύ άλλων, η πρόταση της Επιτροπής περιλαμβάνει τη δυνατότητα ίδρυσης εταιρείας εντός 48 ωρών με κόστος κάτω των 100 ευρώ και χωρίς ελάχιστο κεφάλαιο, την αρχή «μία φορά μόνο» για την υποβολή στοιχείων προς τις αρχές, καθώς και την πλήρη ψηφιοποίηση των εταιρικών διαδικασιών καθ' όλο τον κύκλο ζωής μιας επιχείρησης.
Η πρόταση προβλέπει επίσης απλουστευμένες διαδικασίες αφερεγγυότητας και εκκαθάρισης, διευκολύνοντας τους επιχειρηματίες να επανεκκινούν δραστηριότητες, ενώ εισάγει μέτρα για την προσέλκυση επενδύσεων, όπως ευκολότερη μεταβίβαση μετοχών και δυνατότητα πρόσβασης σε χρηματιστηριακές αγορές.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην προσέλκυση ταλέντων, μέσω πανευρωπαϊκών σχημάτων stock options (δικαιωμάτων των εργαζομένων να αγοράζουν μετοχές της εταιρείας σε προκαθορισμένη τιμή) με ευνοϊκή φορολογική μεταχείριση. Αυτό επιτρέπει στις εταιρείες να προσελκύουν και να κρατούν κορυφαία ταλέντα σε όλη την Ευρώπη, συνδέοντας την επιτυχία των εργαζομένων με την ανάπτυξη της εταιρείας.
«Η Ευρώπη έχει το ταλέντο, τις ιδέες και τη φιλοδοξία να γίνει το καλύτερο μέρος για τους καινοτόμους», τόνισε η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν. Ωστόσο, όπως είπε, στην Ευρώπη μπορεί να χρειαστούν εβδομάδες ή και μήνες για να ιδρυθεί μια εταιρεία ή να ξεκινήσει δραστηριότητα σε άλλη χώρα της ενιαίας αγοράς. «Τα εμπόδια εντός της Ευρώπης μας βλάπτουν περισσότερο από τις εξωτερικές απειλές», ανέφερε χαρακτηριστικά, επισημαίνοντας ότι σήμερα «οι ευρωπαίοι επιχειρηματίες αντιμετωπίζουν 27 νομικά συστήματα και περισσότερες από 60 εθνικές εταιρικές μορφές».
Σε αυτό το πλαίσιο, η Φον ντερ Λάιεν τόνισε ότι η πρόταση της Επιτροπής «EU Inc.», το λεγόμενο «28ο καθεστώς», εισάγει «ένα απλό, ενιαίο σύνολο κανόνων για ολόκληρη την ενιαία αγορά των 450 εκατομμυρίων καταναλωτών», το οποίο «θα καταστήσει δραστικά ευκολότερη την ίδρυση και ανάπτυξη μιας επιχείρησης στην Ευρώπη», καθώς «κάθε επιχειρηματίας θα μπορεί να ιδρύσει εταιρεία μέσα σε 48 ώρες, πλήρως ψηφιακά, με κόστος κάτω των 100 ευρώ και χωρίς ελάχιστο μετοχικό κεφάλαιο».
Κεντρική αρχή της πρότασης είναι το «once only», σύμφωνα με το οποίο «οι εταιρείες θα παρέχουν τα στοιχεία τους μία μόνο φορά στις δημόσιες αρχές» και στη συνέχεια «οι πληροφορίες αυτές θα διαμοιράζονται αυτόματα μεταξύ των αρμόδιων διοικήσεων», από τα μητρώα επιχειρήσεων έως τις φορολογικές και ασφαλιστικές αρχές.
Η φον ντερ Λάιεν ανέδειξε τέσσερα βασικά σημεία της πρότασης ««EU Inc.».
Πρώτον, αναφέρθηκε στο ενιαίο και απλοποιημένο πλαίσιο λειτουργίας. Όπως είπε, «αντί για έναν κατακερματισμένο χώρο, δημιουργούμε ένα ενιαίο πλαίσιο κανόνων», το οποίο θα μειώσει τα εμπόδια και θα επιτρέψει στις επιχειρήσεις να αναπτύσσονται σε όλη την ΕΕ.
Δεύτερον, η Φον ντερ Λάιεν έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στο θέμα της ψηφιοποίησης. Όπως είπε, «στον πυρήνα της, η EU Inc. είναι ψηφιακή». Οι εταιρείες «θα λειτουργούν σε ένα πλήρως ψηφιακό περιβάλλον, από την εγγραφή έως τις συνεδριάσεις μετόχων και τη διαχείριση εγγράφων», με τη στήριξη ενός «ευρωπαϊκού επιχειρηματικού πορτοφολιού» που θα επιτρέπει τη διαχείριση και την επικοινωνία σε όλα τα κράτη-μέλη.
Τρίτον, δίνεται έμφαση στην «προώθηση ταλέντων». Όπως είπε η Φον ντερ Λάιεν, δεν υπάρχει έλλειψη ταλέντων στην Ευρώπη», την οποία χαρακτήρισε «δύναμη καινοτομίας», υπενθυμίζοντας ότι «σχεδόν το ένα τέταρτο των παγκόσμιων επιστημονικών δημοσιεύσεων προέρχεται από χώρες της ΕΕ» και ότι η ήπειρος διαθέτει «περισσότερες νεοφυείς επιχειρήσεις σε αρχικό στάδιο από οποιαδήποτε άλλη περιφέρεια στον κόσμο». Στο πλαίσιο της EU Inc., όπως ανέφερε, «οι μετοχικές επιλογές για εργαζομένους θα είναι απλούστερες και ευκολότερες στη διαχείριση σε διασυνοριακό επίπεδο», κάτι που «θα βοηθήσει τις εταιρείες να ανταγωνιστούν για τους καλύτερους ανθρώπους», ενώ παράλληλα «οι ιδρυτές θα μπορούν να προστατεύουν τις εταιρείες και τους εργαζομένους τους από ανεπιθύμητες εξαγορές», ενισχύοντας έτσι τη σταθερότητα και την ελκυστικότητα των ευρωπαϊκών επιχειρήσεων.
Τέταρτον, μειώνεται το επιχειρηματικό ρίσκο. «Η αποτυχία δεν πρέπει να είναι το τέλος της διαδρομής, αλλά μέρος της», τόνισε η Φον ντερ Λάιεν. Για τον λόγο αυτό, προβλέπεται «ταχεία διαδικασία αναδιάρθρωσης και αφερεγγυότητας για νεοφυείς επιχειρήσεις», ώστε οι επιχειρηματίες «να μπορούν να ξεκινούν ξανά πιο εύκολα».
Καταλήγοντας, η Πρόεδρος της Επιτροπής διαβεβαίωσε ότι «η πρόταση θα σέβεται πλήρως τα ισχύοντα κοινωνικά πρότυπα και την εργατική νομοθεσία», συμπεριλαμβανομένων «των δικαιωμάτων των εργαζομένων να συμμετέχουν στα διοικητικά συμβούλια». Επιπλέον, τόνισε ότι «η EU Inc. είναι ταχύτερη, φθηνότερη και πλήρως ψηφιακή σε όλα τα στάδια», λέγοντας ότι «αυτό είναι μόνο η αρχή». Όπως ανέφερε, η Επιτροπή θα προχωρήσει σε μέτρα για «τη διευκόλυνση της ροής επενδυτικών κεφαλαίων», «την ενίσχυση της διασυνοριακής τηλεργασίας» και «την εναρμόνιση του ορισμού των καινοτόμων νεοφυών επιχειρήσεων». Στόχος, όπως είπε χαρακτηριστικά, είναι «μία Ευρώπη, μία αγορά».
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή καλεί το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο να καταλήξουν σε συμφωνία σχετικά με την πρόταση EU Inc. έως το τέλος του 2026. Δεδομένης της καίριας σημασίας της για την ευημερία της ΕΕ, η Επιτροπή καλεί το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο να καταλήξουν σε συμφωνία σχετικά με την πρόταση EU Inc. έως το τέλος του 2026.
Τα κύρια χαρακτηριστικά της ΕΕ περιλαμβάνουν:
- Ταχύτερη εγγραφή: Οι επιχειρηματίες, οι ιδρυτές και οι εταιρείες θα μπορούν να ιδρύσουν μια εταιρεία της ΕΕ Inc. εντός 48 ωρών, για λιγότερο από 100 ευρώ και χωρίς ελάχιστες απαιτήσεις μετοχικού κεφαλαίου.
- Απλούστερες διαδικασίες: Οι εταιρείες της ΕΕ Inc. θα πρέπει να υποβάλλουν τα στοιχεία της εταιρείας τους μόνο μία φορά, μέσω διεπαφής σε επίπεδο ΕΕ που θα συνδέει τα εθνικά μητρώα επιχειρήσεων. Σε δεύτερο στάδιο, η Επιτροπή θα δημιουργήσει ένα νέο κεντρικό μητρώο της ΕΕ. Οι εταιρείες της EU Inc. θα αποκτήσουν τον αριθμό φορολογικού μητρώου και τον αριθμό ΦΠΑ τους χωρίς να χρειάζεται να υποβάλουν εκ νέου έγγραφα.
- Πλήρως ψηφιακές λειτουργίες: Οι εταιρικές διαδικασίες θα είναι ψηφιακές από προεπιλογή καθ 'όλη τη διάρκεια του κύκλου ζωής μιας εταιρείας.
Βοηθώντας τους ιδρυτές να ξεκινήσουν εκ νέου ταχύτερα και φθηνότερα: οι εταιρείες της ΕΕ Inc. θα έχουν πρόσβαση σε πλήρως ψηφιακές διαδικασίες εκκαθάρισης. Οι καινοτόμες νεοφυείς επιχειρήσεις θα έχουν πρόσβαση σε απλουστευμένες διαδικασίες αφερεγγυότητας για τη διευκόλυνση της εκκαθάρισης των δραστηριοτήτων τους. Αυτό επιτρέπει στους ιδρυτές να δοκιμάσουν καινοτόμες ιδέες και να ξεκινήσουν ξανά αν χρειαστεί. - Καλύτερες συνθήκες για την προσέλκυση επενδύσεων: Η σημερινή πρόταση θα καταργήσει τις δια ζώσης διατυπώσεις, θα παράσχει ψηφιακές διαδικασίες για τις χρηματοδοτικές πράξεις και θα απλουστεύσει τη μεταβίβαση μετοχών. Δεν θα υπάρχει πλέον υποχρεωτική συμμετοχή διαμεσολαβητών για τις μεταβιβάσεις μετοχών και τις διαδικασίες εκκαθάρισης. Η πρόταση θα επιτρέψει επίσης στα κράτη μέλη να παρέχουν στις εταιρείες της ΕΕ Inc. πρόσβαση στο χρηματιστήριο.
- Καλύτερα μέσα για την προσέλκυση ταλέντων: οι εταιρείες της ΕΕ Inc. θα είναι σε θέση να καταρτίσουν πανευρωπαϊκά σχέδια δικαιωμάτων προαίρεσης μετοχών για εργαζομένους. Το δικαίωμα προαίρεσης μετοχών θα φορολογηθεί μόνο για το εισόδημα που δημιουργείται μόλις πωληθεί. Αυτό αποτελεί κρίσιμο παράγοντα για τη διασφάλιση της ελκυστικότητας, ιδίως για τις καινοτόμες νεοφυείς επιχειρήσεις.
- Πλήρης πρόσβαση στην ενιαία αγορά: οι εταιρείες της ΕΕ Inc. θα είναι ελεύθερες να επιλέγουν το κράτος μέλος στο οποίο θα ενσωματωθούν.Η πρόταση περιλαμβάνει μια μαύρη λίστα απαγορευμένων πρακτικών για να διασφαλιστεί ότι οι εταιρείες της ΕΕ Inc. αντιμετωπίζονται με τον ίδιο τρόπο όπως όλες οι άλλες εθνικές εταιρείες.
- Ισχυρές διασφαλίσεις κατά των καταχρήσεων: Η πρόταση δεν θίγει την εθνική εργατική και κοινωνική νομοθεσία. Θα ισχύουν για την EU Inc. με τον ίδιο τρόπο που ισχύουν για κάθε άλλη επιχείρηση βάσει του εθνικού εταιρικού δικαίου. Οι ισχύουσες εγγυήσεις του κράτους μέλους καταχώρισης θα ισχύουν πλήρως για την εταιρεία EU Inc., μεταξύ άλλων όσον αφορά τους κανόνες σχετικά με τη συνδιαχείριση.
- Ευελιξία των μετοχών: Οι εταιρείες της ΕΕ θα έχουν την ευελιξία να δημιουργούν διαφορετικές κατηγορίες μετοχών με διαφορετικά οικονομικά δικαιώματα ή δικαιώματα ψήφου. Αυτό μπορεί, για παράδειγμα, να βοηθήσει τους ιδρυτές να προστατεύσουν την επιχείρησή τους από εχθρικές εξαγορές.
Επιπλέον, η Επιτροπή εκδίδει σήμερα ανακοίνωση στην οποία περιγράφονται οι τρέχουσες και μελλοντικές πρωτοβουλίες για την ολοκλήρωση του 28ου καθεστώτος σε άλλους τομείς πολιτικής. Η ανακοίνωση προτείνει τη μέγιστη δυνατή ψηφιοποίηση των αλληλεπιδράσεων μεταξύ εταιρειών και δημόσιων αρχών, για παράδειγμα με το ευρωπαϊκό πορτοφόλι επιχειρήσεων.
Η ανακοίνωση καλεί επίσης τα κράτη μέλη να εξετάσουν το ενδεχόμενο σύστασης εξειδικευμένων δικαστικών τμημάτων ή δικαστηρίων με αρμοδιότητα να χειρίζονται διαφορές σχετικά με το εταιρικό δίκαιο της ΕΕ Inc., ώστε να καταστεί δυνατή η αποτελεσματική, αποδοτική και ομοιόμορφη εφαρμογή των κανόνων της ΕΕ Inc.
Η Επιτροπή θα διερευνήσει περαιτέρω τη δυνατότητα να επιτραπεί η διασυνοριακή τηλεργασία σε ποσοστό 100 % για καινοτόμες νεοφυείς και επεκτεινόμενες επιχειρήσεις σε ολόκληρη την Ένωση με την επικείμενη δέσμη μέτρων για τη δίκαιη κινητικότητα του εργατικού δυναμικού.
Στην ανακοίνωση εξαγγέλλονται επίσης μέτρα για την πρόσβαση νεοφυών και επεκτεινόμενων επιχειρήσεων σε κεφάλαια, με βάση τα μέτρα της Ένωσης Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων, την πιθανή αναθεώρηση των επενδυτικών κανόνων των συνταξιοδοτικών ταμείων και την επικείμενη επανεξέταση των ευρωπαϊκών ταμείων επιχειρηματικών κεφαλαίων. Όσον αφορά τη φορολογία, η Επιτροπή πρότεινε ένα σύστημα φορολόγησης με βάση την έδρα (HOT), το οποίο θα επιτρέπει στις μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις (ΜΜΕ) να εφαρμόζουν τους φορολογικούς κανόνες της χώρας καταγωγής τους. Επιπλέον, η πρωτοβουλία «Επιχειρήσεις στην Ευρώπη: Πλαίσιο για τη φορολογία εισοδήματος» (BEFIT) αποσκοπεί στη θέσπιση ενιαίου νομοθετικού πλαισίου για τη φορολογία των εταιρειών στην ΕΕ. Η επικείμενη δέσμη μέτρων απλούστευσης «Omnibus» για την άμεση φορολογία αναμένεται να εξαλείψει τον πρόσθετο διοικητικό φόρτο των επιχειρήσεων της ΕΕ.
Τέλος, η Επιτροπή εκδίδει σήμερα σύσταση σχετικά με τους ορισμούς των καινοτόμων επιχειρήσεων, των καινοτόμων νεοφυών επιχειρήσεων και των καινοτόμων επεκτεινόμενων επιχειρήσεων. Η σύσταση θα διασφαλίσει μια συνεκτική προσέγγιση σε ολόκληρη την ΕΕ για τη διασφάλιση καλύτερης παρακολούθησης των πολιτικών της ΕΕ για τις επιχειρήσεις, παρέχοντας βεβαιότητα στις εταιρείες, τους επενδυτές και τους υπεύθυνους λήψης αποφάσεων κατά τη διαδικασία.
