Ο πόλεμος στο Ιράν απειλεί να επιφέρει σημαντικά πλήγματα στις μεγαλύτερες οικονομίες του Κόλπου, συμπεριλαμβανομένων της Σαουδικής Αραβίας, των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων και του Κατάρ, εάν δεν τερματιστεί σύντομα.
Όπως αναφέρει το Bloomberg, το Κατάρ και το Κουβέιτ θα μπορούσαν να δουν το ακαθάριστο εγχώριο προϊόν τους να συρρικνώνεται κατά 14% φέτος, εάν η σύγκρουση συνεχιστεί έως τον Απρίλιο, προκαλώντας διακοπή δύο μηνών στη λειτουργία των Στενών του Ορμούζ, σύμφωνα με τον οικονομολόγο της Goldman Sachs, Φαρούκ Σούσα.
Αυτό θα αποτελούσε τη χειρότερη οικονομική ύφεση για αυτές τις χώρες από τις αρχές της δεκαετίας του 1990, όταν η εισβολή του Ιράκ στο Κουβέιτ προκάλεσε τον Πόλεμο του Κόλπου και αναστάτωσε τις παγκόσμιες αγορές πετρελαίου.
Η Σαουδική Αραβία και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα θα τα πήγαιναν καλύτερα, δεδομένης της δυνατότητάς τους να ανακατευθύνουν τις ροές πετρελαίου μακριά από τη ζωτικής σημασίας θαλάσσια οδό των Στενών του Ορμούζ. Ωστόσο, είναι πιθανό να δουν το ΑΕΠ τους να μειώνεται περίπου κατά 3% και 5% αντίστοιχα, στο μεγαλύτερο οικονομικό πλήγμα από την περίοδο της πανδημίας το 2020.
«Για πολλές οικονομίες του Κόλπου, ο πόλεμος θα μπορούσε να έχει μεγαλύτερο βραχυπρόθεσμο αντίκτυπο από ό,τι η Covid», δήλωσε ο Σούσα, οικονομολόγος της Goldman για τη Μέση Ανατολή και τη Βόρεια Αφρική. «Όταν καταλαγιάσει η κατάσταση θα ανοικοδομηθούν και θα ανακάμψουν, αλλά μένει να φανούν τα σημάδια που θα αφήσει αυτή η σύγκρουση στην εμπιστοσύνη».
Η εκτίμηση αυτή υπογραμμίζει πώς ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή έχει δημιουργήσει ένα εφιαλτικό σενάριο για τα αραβικά κράτη του Κόλπου, τα οποία αντιμετωπίζουν ένα διπλό πλήγμα τόσο στους τομείς του πετρελαίου όσο και στους μη πετρελαϊκούς τομείς της οικονομίας.
Η σύγκρουση έδειχνε λίγα σημάδια αποκλιμάκωσης στην τρίτη της εβδομάδα, με το Ιράν να συνεχίζει να πλήττει γειτονικές χώρες σε όλη την περιοχή ως αντίποινα για τους αμερικανικούς και ισραηλινούς βομβαρδισμούς.
Οι Ηνωμένες Πολιτείες έπληξαν στρατιωτικές εγκαταστάσεις στο ιρανικό κέντρο εξαγωγών αργού πετρελαίου στο νησί Χαργκ το Σαββατοκύριακο και προειδοποίησαν ότι θα στοχεύσουν ενεργειακές εγκαταστάσεις εάν η Τεχεράνη συνεχίσει να διαταράσσει την κυκλοφορία στα Στενά του Ορμούζ, τη δίοδο από την οποία διέρχεται περίπου το ένα πέμπτο των παγκόσμιων εξαγωγών πετρελαίου.
Το αργό πετρέλαιο Brent ξεπέρασε τα 103 δολάρια το βαρέλι την Παρασκευή, εν μέσω της διακοπής στη διέλευση από τα Στενά του Ορμούζ και των περικοπών στην παραγωγή πετρελαίου από χώρες όπως η Σαουδική Αραβία και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα.
Οι παγκόσμιες αγορές φυσικού αερίου έχουν επίσης αναστατωθεί από την κατάρρευση των εξαγωγών LNG του Κατάρ, ενώ το Μπαχρέιν έχει αρχίσει να μειώνει την παραγωγή στο μεγαλύτερο εργοστάσιο τήξης αλουμινίου στον κόσμο, εν μέρει λόγω της διακοπής στη διέλευση από τα Στενά του Ορμούζ.
Τέτοιου είδους διαταραχές, εάν παραταθούν, ενδέχεται να προκαλέσουν τη μεγαλύτερη ζημιά στις πετρελαιοπαραγωγικές οικονομίες του Κατάρ, του Κουβέιτ και του Μπαχρέιν, σύμφωνα με τον Σούσα.
Η εικόνα είναι πιο σύνθετη για τη Σαουδική Αραβία και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, τα οποία μπορούν να εξάγουν αργό πετρέλαιο μέσω εναλλακτικών διαδρομών και πιθανότατα θα ωφεληθούν από την άνοδο της τιμής του πετρελαίου, σύμφωνα με οικονομολόγους, μεταξύ των οποίων ο Μοχάμεντ Αμπού Μπάσα της EFG Hermes και ο Τζάστιν Αλεξάντερ της Khalij Economics.
Όσον αφορά τον μη πετρελαϊκό τομέα, ο αντίκτυπος ενδέχεται να είναι πιο εκτεταμένος για τα κράτη του Κόλπου, καθώς επηρεάζονται τομείς που κυμαίνονται από τα ακίνητα μέχρι τον τουρισμό και τις επενδύσεις.