Οι Σκουριές, ένα από τα μεγαλύτερα μεταλλευτικά έργα που βρίσκονται σήμερα σε εξέλιξη στην Ευρώπη, μπαίνουν στην τελική ευθεία για την έναρξη της παραγωγικής τους λειτουργίας. Το μεταλλείο χαλκού και χρυσού της Ελληνικός Χρυσός, θυγατρικής της καναδικής Eldorado Gold, έχει ολοκληρωθεί κατά 94% και αναμένεται να τεθεί σε εμπορική λειτουργία έως το τέλος του 2026. Η επένδυση φθάνει τα 2 δισ. δολάρια, οι εξαγωγές σε βάθος ζωής του έργου εκτιμάται ότι θα υπερβούν τα 20 δισ. δολάρια, ενώ, σύμφωνα με εκτιμήσεις της εταιρείας, μόνο με τις σημερινές τιμές χρυσού και χαλκού η αξία της ετήσιας παραγωγής θα μπορούσε να ξεπεράσει το 1 δισ. δολάρια.
Την ίδια ώρα, καθώς το μεγάλο κεφάλαιο των Σκουριών οδεύει προς την πλήρη ανάπτυξη, η Eldorado Gold στρέφει ήδη το βλέμμα στην επόμενη ημέρα. Στο επίκεντρο βρίσκεται το έργο χρυσού και αργύρου του Περάματος στον Έβρο, το οποίο βρίσκεται στη διαδικασία περιβαλλοντικής αδειοδότησης και προωθείται από τη διοίκηση ως η επόμενη μεγάλη επένδυση του ομίλου στην Ελλάδα. Με προϋπολογισμό περίπου 500 εκατ. δολαρίων και τη Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων να βρίσκεται υπό αξιολόγηση στο Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας, το Πέραμα αποτελεί το πιο ώριμο από τα μεταλλευτικά έργα της Eldorado Gold στη Θράκη και το επόμενο βήμα στο ελληνικό επενδυτικό της χαρτοφυλάκιο.
Στην Ελλάδα, η παρουσία της Eldorado Gold αναπτύσσεται γύρω από τα Μεταλλεία Κασσάνδρας στη βορειοανατολική Χαλκιδική, τα οποία αποτελούν το μεγαλύτερο επενδυτικό εγχείρημα του ομίλου στη χώρα. Το μεταλλευτικό συγκρότημα περιλαμβάνει τρεις βασικούς πυλώνες δραστηριότητας: τις Σκουριές, την Ολυμπιάδα και τις Μαύρες Πέτρες – Στρατώνι (οι οποίες αυτή την στιγμή δεν λειτουργούν και βρίσκονται σε φάση συντήρησης). Από αυτά, οι Σκουριές βρίσκονται πλέον στο επίκεντρο, καθώς το έργο αναμένεται να αποτελέσει έναν από τους σημαντικότερους παραγωγούς χαλκού και χρυσού στην Ευρώπη τα επόμενα χρόνια.
Η Ελλάδα στο επίκεντρο της στρατηγικής της Eldorado Gold
Στο πλαίσιο ενημέρωσης δημοσιογράφων στις εγκαταστάσεις της εταιρείας στη Χαλκιδική την Τρίτη, ο πρόεδρος της Ελληνικός Χρυσός, κ. Χρήστος Μπαλάσκας, τόνισε τη στρατηγική σημασία της Ελλάδας για την Eldorado Gold, σημειώνοντας ότι το μεταλλείο στις Σκουριές είναι ένα από τα «state of the art» μεταλλεία χαλκού και χρυσού της Ευρώπης καθώς στην γηραιά ήπειρο δεν έχουν κατασκευαστεί αντίστοιχα μεταλλεία εδώ και πολλά χρόνια. Όπως ανάφερε, με την έναρξη της παραγωγής στις Σκουριές η Ελλάδα θα καταστεί ένας από τους σημαντικότερους πυλώνες ανάπτυξης της Eldorado Gold διεθνώς, ενώ τόνισε ότι η εταιρεία δίνει ιδιαίτερη έμφαση στη στήριξη των τοπικών κοινωνιών και στην προστασία του περιβάλλοντος, παρακολουθώντας συστηματικά το περιβαλλοντικό αποτύπωμα των δραστηριοτήτων της και εφαρμόζοντας, όπως είπε, βέλτιστες πρακτικές και προηγμένα συστήματα περιβαλλοντικής διαχείρισης.
Παρότι η Eldorado δραστηριοποιείται σε τρεις χώρες (Καναδάς, Τουρκία και Ελλάδα), η χώρα μας αντιπροσωπεύει περίπου το 40% των αποθεμάτων και του μελλοντικού κύκλου εργασιών του ομίλου, γεγονός που εξηγεί γιατί οι Σκουριές θεωρούνται ένα από τα σημαντικότερα έργα της εταιρείας διεθνώς
Η στρατηγική σημασία των Μεταλλείων Κασσάνδρας
Η Ελλάδα διαθέτει σημαντικά αποθέματα κρίσιμων πρώτων υλών και φιλοδοξεί να ενισχύσει τη θέση της στις ευρωπαϊκές αλυσίδες εφοδιασμού στρατηγικών μετάλλων. Τα Μεταλλεία Κασσάνδρας παράγουν ή διαθέτουν αποθέματα πέντε βασικών μετάλλων: χρυσού, χαλκού, αργύρου, ψευδαργύρου και μολύβδου. Η επένδυση εντάσσεται στο ευρύτερο ευρωπαϊκό πλαίσιο ενίσχυσης της αυτάρκειας σε κρίσιμες πρώτες ύλες, με τον χαλκό να θεωρείται απαραίτητος για την ηλεκτροκίνηση, τα δίκτυα ηλεκτρισμού και τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας.
Τα οικονομικά οφέλη για την Ελλάδα και οι κοινωνικές επενδύσεις
Η συνολική επένδυση στα Μεταλλεία Κασσάνδρας ξεπερνά τα 3 δισ. δολάρια και συγκαταλέγεται στις μεγαλύτερες βιομηχανικές επενδύσεις που βρίσκονται σήμερα σε εξέλιξη στην Ελλάδα. Σύμφωνα με τα στοιχεία της Ελληνικός Χρυσός, μέχρι σήμερα τα έσοδα για το ελληνικό Δημόσιο υπολογίζονται σε περίπου 500 εκατ. ευρώ, ενώ σε βάθος ζωής του έργου εκτιμάται ότι θα φτάσουν τα 2,9 δισ. ευρώ. Παράλληλα, τα μεταλλευτικά τέλη αναμένεται να ανέλθουν σε περίπου 55 εκατ. ευρώ, ενώ η οικονομική συνεισφορά προς τον Δήμο Αριστοτέλη υπολογίζεται σε περίπου 22 εκατ. ευρώ.
Ιδιαίτερα σημαντικό είναι και το αποτύπωμα της επένδυσης στην εγχώρια οικονομία μέσω της εφοδιαστικής αλυσίδας. Οι δαπάνες προς Έλληνες προμηθευτές ανέρχονται ήδη σε 2,3 δισ. ευρώ και εκτιμάται ότι θα φτάσουν τα 6,7 δισ. ευρώ κατά τη διάρκεια ζωής των μεταλλείων. Την ίδια στιγμή, οι εξαγωγές υπολογίζονται σε 1,8 δισ. δολάρια έως σήμερα και αναμένεται να ξεπεράσουν τα 20 δισ. δολάρια σε βάθος χρόνου.
Η δραστηριότητα της εταιρείας συνδέεται άμεσα και με την απασχόληση στην περιοχή, καθώς σήμερα υποστηρίζει περίπου 5.200 άμεσες και έμμεσες θέσεις εργασίας. Το 77% των εργαζομένων προέρχεται από τις τοπικές κοινωνίες, ενώ το 14,7% του ανθρώπινου δυναμικού είναι γυναίκες. Παράλληλα, οι αποδοχές κινούνται σημαντικά υψηλότερα από τον μέσο όρο της βιομηχανίας, με τον μέσο μισθό να είναι κατά 67% υψηλότερος από τον μέσο όρο του κλάδου και να αντιστοιχεί σε περίπου 2,5 φορές τον βασικό μισθό της Εθνικής Γενικής Συλλογικής Σύμβασης Εργασίας.
Πέρα από το οικονομικό αποτύπωμα, η εταιρεία δίνει ιδιαίτερη έμφαση και στις κοινωνικές επενδύσεις. Την περίοδο 2021-2025 διατέθηκαν συνολικά 11,165 εκατ. ευρώ για περισσότερες από 1.330 δράσεις και πρωτοβουλίες, με το 79,2% των πόρων να κατευθύνεται στον Δήμο Αριστοτέλη. Συνολικά, το πρόγραμμα Εταιρικής Κοινωνικής Ευθύνης της Ελληνικός Χρυσός ανέρχεται σε περίπου 80 εκατ. δολάρια, ενώ σύμφωνα με τα στοιχεία της εταιρείας κάθε 1 ευρώ κοινωνικής επένδυσης δημιουργεί κοινωνική αξία ύψους περίπου 5 ευρώ.
Σκουριές: Ένα κοίτασμα παγκόσμιας κλάσης
Οι Σκουριές χαρακτηρίζονται ως πορφυρικό κοίτασμα χαλκού και χρυσού με διεθνή σημασία. Το έργο έχει συνολική διάρκεια λειτουργίας περίπου 20 ετών με βάση τα σημερινά αποθέματα. Σύμφωνα με τα στοιχεία της εταιρείας, το κοίτασμα των Σκουριών περιλαμβάνει περίπου 741.000 τόνους χαλκού και 3,666 εκατομμύρια ουγγιές χρυσού, ενώ η Ελλάδα διαθέτει συνολικά εκτιμώμενα αποθέματα 2,6 εκατομμυρίων τόνων χαλκού.
Η ετήσια παραγωγή εκτιμάται ότι θα φτάνει τις 140.000 ουγγιές χρυσού και τους 67 εκατ. λίβρες χαλκού. Η παραγωγή αυτή αντιστοιχεί σε πρώτη ύλη ικανή να χρησιμοποιηθεί για την κατασκευή περίπου 110 εκατομμυρίων smartphones ή 420.000 ηλεκτρικών οχημάτων ετησίως.
Το κοίτασμα θα αξιοποιηθεί με συνδυασμό επιφανειακής και υπόγειας εκμετάλλευσης. Η παραγωγική λειτουργία αναμένεται να ξεκινήσει με περίπου 8 εκατομμύρια τόνους μεταλλεύματος ετησίως, έναντι περίπου 500.000 τόνων που παράγονται σήμερα στην Ολυμπιάδα, το μεταλλείο της εταιρείας που ήδη λειτουργεί από το 2018.
Όπως εξήγησε η διοίκηση της εταιρείας, το μεταλλείο δεν θα παράγει τελικό μέταλλο αλλά συμπύκνωμα χαλκού - χρυσού, το οποίο θα αποστέλλεται σε εξειδικευμένες μεταλλουργικές εγκαταστάσεις του εξωτερικού για περαιτέρω επεξεργασία.
Παράλληλα, σύμφωνα με την εταιρεία, το έργο σχεδιάστηκε με στόχο τη μείωση του περιβαλλοντικού αποτυπώματος, αξιοποιώντας μεταξύ άλλων τεχνολογίες ξηρής απόθεσης τελμάτων.
Η Ολυμπιάδα και η επέκταση της παραγωγής
Η Ολυμπιάδα, αποτελεί το μοναδικό μεταλλείο της Ελληνικός Χρυσός που βρίσκεται σήμερα σε πλήρη παραγωγική λειτουργία και συνιστά τη βασική πηγή ταμειακών ροών της εταιρείας στην Ελλάδα. Από το υπόγειο μεταλλείο εξορύσσονται περίπου 500.000 τόνοι μεταλλεύματος ετησίως, ενώ η παραγωγή ανέρχεται σε περίπου 60.000 ουγγιές χρυσού τον χρόνο.
Σύμφωνα με τα σημερινά δεδομένα αποθεμάτων, η διάρκεια ζωής του μεταλλείου εκτιμάται σε περίπου 16 χρόνια. Ωστόσο, όπως επισημαίνουν τα στελέχη της εταιρείας, η διάρκεια ζωής ενός μεταλλείου δεν αποτελεί σταθερό μέγεθος, καθώς εξαρτάται από τα επιβεβαιωμένα αποθέματα κάθε περιόδου. Για τον λόγο αυτό συνεχίζεται η ερευνητική δραστηριότητα εντός του μεταλλείου, με εξειδικευμένες ομάδες γεωλόγων να πραγματοποιούν γεωτρήσεις και έρευνες με στόχο τον εντοπισμό νέων μεταλλοφόρων ζωνών και την επέκταση του κοιτάσματος.
Παράλληλα βρίσκεται σε εξέλιξη πρόγραμμα αύξησης της παραγωγικής δυναμικότητας της Ολυμπιάδας. Η επέκταση του εργοστασίου επεξεργασίας προβλέπει αύξηση της δυναμικότητας από 500.000 σε 650.000 τόνους μεταλλεύματος ετησίως, με στόχο την περαιτέρω ενίσχυση της παραγωγής και της συνολικής αποδοτικότητας της λειτουργίας.
Στη Θράκη το επόμενο μεγάλο έργο της Ελληνικός Χρυσός
Την ώρα που οι Σκουριές πλησιάζουν στην έναρξη της παραγωγικής τους λειτουργίας, η Eldorado Gold στρέφει ήδη το βλέμμα στην επόμενη μεγάλη επένδυση που σχεδιάζει στην Ελλάδα. Πρόκειται για το έργο χρυσού στο Πέραμα Έβρου, το οποίο θεωρείται το πιο ώριμο από τα έργα του ομίλου στη Θράκη και βρίσκεται ήδη στη διαδικασία περιβαλλοντικής αδειοδότησης.
Η Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων έχει κατατεθεί στο Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας από τον περασμένο Δεκέμβριο και βρίσκεται υπό αξιολόγηση από τις αρμόδιες υπηρεσίες, με επόμενο βήμα τη δημόσια διαβούλευση. Σύμφωνα με τη διοίκηση της εταιρείας, το Πέραμα αποτελεί το επόμενο μεγάλο αναπτυξιακό έργο της Eldorado Gold στην Ελλάδα, με προϋπολογισμό που υπολογίζεται σε περίπου 500 εκατ. δολάρια.
Παράλληλα, ο όμιλος διατηρεί παρουσία και στις Σάπες Ροδόπης μέσω της Μεταλλευτικής Θράκης, ωστόσο το συγκεκριμένο έργο βρίσκεται ακόμη σε πρώιμο στάδιο ωρίμανσης και δεν έχει φτάσει στο επίπεδο αδειοδοτικής προετοιμασίας του Περάματος.
Ο χαλκός και η οικονομία του μέλλοντος
Ο χαλκός θεωρείται μία από τις σημαντικότερες πρώτες ύλες για την ενεργειακή μετάβαση. Όπως προβλέπει ο οργανισμός International Copper Association, η παγκόσμια ζήτηση για εξόρυξη χαλκού αναμένεται να αυξηθεί κατά 68% έως το 2035 ενώ η ζήτηση εκτιμάται ότι θα φτάσει τους 38,5 εκατ. τόνους έως το 2035.
Σύμφωνα με μελέτη του ΙΟΒΕ για την περίοδο 2024-2044, η επένδυση της Ελληνικός Χρυσός στα Μεταλλεία Κασσάνδρας εκτιμάται ότι θα συμβάλει με περισσότερα από 550 εκατ. ευρώ ετησίως στο ελληνικό ΑΕΠ. Από αυτά, περίπου 340 εκατ. ευρώ ετησίως εκτιμάται ότι θα παραμένουν στην Περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας, εκ των οποίων περίπου 300 εκατ. ευρώ στον Δήμο Αριστοτέλη.
Ταυτόχρονα, προβλέπεται ετήσια ενίσχυση των εσόδων του ελληνικού Δημοσίου κατά περίπου 200 εκατ. ευρώ και ετήσια αύξηση του εισοδήματος των εργαζομένων σε εθνικό επίπεδο κατά περίπου 210 εκατ. ευρώ.
Η συνολική επίδραση στην αγορά εργασίας εκτιμάται σε 8.600 θέσεις πλήρους απασχόλησης, εκ των οποίων περίπου 4.300 στην Κεντρική Μακεδονία και 3.200 στον Δήμο Αριστοτέλη. Κατά την ίδια μελέτη, κάθε μία άμεση θέση εργασίας στην Ελληνικός Χρυσός υποστηρίζει ακόμη 4,7 θέσεις εργασίας στην υπόλοιπη οικονομία.
Επιπλέον, υπολογίζονται περισσότερα από 480 εκατ. ευρώ ετήσιων εξαγωγών και περίπου 168 εκατ. ευρώ ετήσιων προμηθειών από Έλληνες προμηθευτές.
