Πώς η εκπαίδευση μπορεί να συμβάλλει στην αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής

Νίκος Αυλώνας
Μοιράσου το
Πώς η εκπαίδευση μπορεί να συμβάλλει στην αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής
Πρωτεύοντα ρόλο ανταπόκρισης της κλιματικής αλλαγής παίζει πλέον η εκπαίδευση.

Με τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής να γίνονται συνεχώς ορατές σε παγκόσμιο επίπεδο με έντονα φυσικά φαινόμενα που αποκτούν ανεξέλεγκτες διαστάσεις, αλλά και με τη χαρακτηριστική ευαισθητοποίηση του κόσμου σε αυτό το ζήτημα, ιδιαίτερα των νεώτερων ηλικιών, κρίνεται πλέον απαραίτητη η άμεση λήψη μέτρων και στρατηγικών αποφάσεων για τον περιορισμό αυτού του φαινομένου.

Η κλιματική αλλαγή, για την οποία βασικό μερίδιο ευθύνης φέρει η ανθρωπογενής δραστηριότητα, αποτελεί το σημαντικότερο κοινωνικό, οικονομικό και περιβαλλοντικό πρόβλημα της εποχής μας που διαταράσσει τη βιωσιμότητα της διεθνούς κοινότητας. Για την αντιμετώπισή της, ωστόσο, είναι απαραίτητη η μεταβολή της συνολικής νοοτροπίας υποβάθμισης του φυσικού περιβάλλοντος, πράγμα το οποίο μπορεί να πραγματοποιηθεί μόνο με την καλλιέργεια παιδείας γύρω από την ολιστική αξία αυτού. Έτσι, πρωτεύοντα ρόλο ανταπόκρισης της κλιματικής αλλαγής παίζει πλέον η εκπαίδευση που θα μπορέσει να συμβάλλει στην αλλαγή της υπάρχουσας νοοτροπίας των μεγαλύτερων ατόμων, αλλά κυρίως να θέσει ισχυρά θεμέλια στον καθορισμό της σκέψης των μικρότερων ηλικιών.

Όπως χαρακτηριστικά δηλώνει κι η UNESCO, η εκπαίδευση διαδραματίζει καθοριστικό ρόλο στην κατανόηση και αντιμετώπιση των επιπτώσεων της κλιματικής αλλαγής. Παράλληλα, ενθαρρύνονται αλλαγές σε στάσεις και συμπεριφορές που προαπαιτούνται για τον προσδιορισμό της πραγματικής αιτίας του φαινομένου και για την υιοθέτηση ενός βιωσιμότερου τρόπου ζωής. Μέσω επίκαιρων εκπαιδευτικών προγραμμάτων οι μαθητές/φοιτητές θα μπορέσουν να ευαισθητοποιηθούν για το θέμα, να αποκτήσουν περισσότερες τεχνικές γνώσεις και να ενημερωθούν για τις τελευταίες κατευθυντήριες γραμμές και νομοθετικές εξελίξεις.

Αναγνωρίζοντας την αξία της εκπαίδευσης για την αλλαγή του κλίματος, η UNESCO έχει κάνει προώθηση στο πλαίσιο του Προγράμματος Βιώσιμης Ανάπτυξης για την Εκπαίδευση της Κλιματικής Αλλαγής (CCESD). Σε επίπεδο κρατών, πρωτοπόρος χώρα σε αυτό το κομμάτι είναι η Αυστραλία, έχοντας υιοθετήσει ήδη από τις αρχές της προηγούμενης 20ετίας εθνικό πλάνο για την Περιβαλλοντική Εκπαίδευση. Και η Νέα Ζηλανδία όμως, στην αρχή της χρονιάς, ιδιαίτερα ύστερα και από τις καταστροφικές φωτιές που έπληξαν την Αυστραλία, θα τεθεί στην πρώτη γραμμή της εκπαίδευσης για την κλιματική κρίση παγκοσμίως, με αλλαγές στο πρόγραμμα σπουδών των σχολείων, εισάγοντας εργαλεία και εξειδικευμένο υλικό.

H κινητοποίηση των κρατών

Κινούμενοι στον ευρωπαϊκό χώρο, βλέπουμε πως την αυλαία για κινητοποίηση ανοίγει η Ιταλία, η οποία ανακοίνωσε στο τέλος του προηγούμενου έτους πως μέσα στο 2020 θα εφαρμοστεί υποχρεωτική εκπαίδευση για την κλιματική αλλαγή σε όλα τα σχολεία της χώρας. Μάλιστα, στο γενικότερο πλαίσιο της Βιώσιμης Ανάπτυξης, ο υπουργός Παιδείας Lorenzo Fioramonti δήλωσε στο Reuters: "Θέλω να καταστήσω το ιταλικό εκπαιδευτικό σύστημα το πρώτο εκπαιδευτικό σύστημα που θέτει το περιβάλλον και την κοινωνία στον πυρήνα όσων μαθαίνουμε στο σχολείο".

Η αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής, όμως, φαίνεται να έρχεται και στο προσκήνιο της ανώτατης εκπαίδευσης και να μη σταματάει στη σχολική εκπαίδευση. Πιο συγκεκριμένα, στην Καλιφόρνια, δύο Πανεπιστήμια, το University of California και το California State University, σύναψαν συνεργασία με τη Southern California Edison, πρωτογενή εταιρεία παροχής ηλεκτρικής ενέργειας, για την εφαρμογή του τετραετούς Πιλοτικού Προγράμματος Βελτιστοποίησης της Καθαρής Ενέργειας (Pilot Optimization Clean Energy) αξίας 20 εκατομμυρίων δολαρίων, ενός πρωτοπόρου προγράμματος για τη μείωση των εκπεμπόμενων αερίων του θερμοκηπίου (GHG) με παράλληλη μείωση κόστους.

Όσον αφορά στην Ελλάδα, το πλαίσιο κινείται για την ώρα μόνο γύρω από δηλώσεις για τον σπουδαίο ρόλο της εκπαίδευσης στη μάχη κατά της κλιματικής αλλαγής, χωρίς προς το παρόν να έχουν ληφθεί κάποια μέτρα πάνω σε αυτό. Όπως ανέφερε η Υπουργός Παιδείας και Θρησκευμάτων, Ν. Κεραμέως, «Το πιο σημαντικό είναι να εξοπλίσουμε τους νέους με τα απαιτούμενα εκπαιδευτικά εργαλεία, όπως την τεχνολογία αιχμής, την επιστημονική καλλιέργεια, με δεξιότητες και γνώσεις, προκειμένου να προσαρμοστούν στις μεταβαλλόμενες συνθήκες, αλλά και να αντιστρέψουν την καθοδική σπείρα στην οποία βρισκόμαστε». Αναμένεται να φανεί αν αυτή η δήλωση θα αποκτήσει και έμπρακτη υπόσταση.

Ακολουθήστε το insider.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις από την Ελλάδα και τον κόσμο.

Όλες οι ειδήσεις

09:41

Ουκρανία: Το Κίεβο αποκλείει την κατάπαυση πυρός, ενώ εντείνονται οι μάχες στο Ντονμπάς

09:33

Γεωργιάδης: Μέτρα για το πρόβλημα των ακριβών καυσίμων στα νησιά

09:21

Κίνα: Νέα lockdown σε περιοχές του Πεκίνου λόγω της έξαρσης της πανδημίας

09:10

Οι τουριστικές αφίξεις στην Κρήτη αναμένεται να προσεγγίσουν τις αντίστοιχες του 2019

09:01

Κοντά στους 30.000 οι Ουκρανοί πρόσφυγες που βρίσκονται στην Ελλάδα

09:00

Καλή η αναστολή του Συμφώνου Σταθερότητας, τα spreads και οι αποδόσεις όχι…

08:55

Αλώβητος από τον πόλεμο στην Ουκρανία ο Κρόκος Κοζάνης – Η καλλιέργεια που παράγει καλό εισόδημα

08:52

Οι «πέντε εντολές» της Κομισιόν για την εξοικονόμηση ενέργειας - Τι προβλέπει το REPowerEU

08:51

Φθηνές διακοπές για όλους: Πως χορηγούνται φέτος τα voucher - Κριτήρια και όροι

08:47

Ρεύμα: Ποιοι πάροχοι εξυπηρετούν την καταβολή των ρυθμιζόμενων χρεώσεων

08:46

Ξεκινούν τη Δευτέρα οι προαγωγικές και απολυτήριες εξετάσεις στα Λύκεια

08:40

Ευλογιά των πιθήκων: Ο ΠOY αναμένει κι άλλα κρούσματα διεθνώς

08:35

Τσακλόγλου: Το 2023 θα αυξηθούν οι συντάξεις για πρώτη φορά, μετά από 12 χρόνια

22:03

Ύποπτο κρούσμα για πιθανή μόλυνση από ευλογιά των πιθήκων στην Ελλαδα

20:53

Ένταξη Φινλανδίας και Σουηδίας στο NATO: Η Τουρκία θα πει το «ναι» αλλά με ανταλλάγματα

20:12

Συναυλία στις 4/6 για τα παιδιά πρόσφυγες από την Ουκρανία

19:55

Εκλογές στην Αυστραλία: Ικανοποίηση του Γάλλου ΥΠΕΞ για την ήττα του Μόρισον

19:28

Τουρκία: Διαδήλωση στην Κωνσταντινούπολη ενάντια στην καταδίκη της Τζανάν Καφταντζίογλου

19:15

Κομισιόν: Πώς θα επιταχυνθούν «πράσινες» επενδύσεις 1,1 τρισ. ευρώ για την απεξάρτηση από τη Ρωσία

18:58

Θεσσαλονίκη: Στην πλατεία Αριστοτέλους μέχρι αύριο το ΔΕΗ e-bike Festival

18:33

Ουκρανία: Ο Ζελένσκι απορρίπτει την πρόταση Μακρόν για ένταξη στην «ευρωπαϊκή πολιτική κοινότητα»

18:15

Ασυνήθιστα υψηλές για την εποχή θερμοκρασίες στην Ισπανία

18:04

Εκλογές στην Αυστραλία: Θέλω να ενώσω τη χώρα, λέει ο αρχηγός των Εργατικών

17:54

NATO: Επικοινωνία Ερντογάν με Στόλτενμπερκ, μετά από τις επαφές με Σουηδία και Φινλανδία

17:42

Ευλογιά των πιθήκων: Πάνω από 100 κρούσματα στην Ευρώπη τις τελευταίες μέρες

17:30

Φραγκογιάννης: Σε εξέλιξη πολλά εγχειρήματα ενίσχυσης της Ελλάδας στην ενέργεια

17:24

Η Ινδία μειώνει τους φόρους στα καύσιμα για να αντιμετωπίσει τον πληθωρισμό

17:10

Σαχινίδης για Ταμείο Ανάκαμψης: Οι πόροι να έχουν το σημαντικότερο πολλαπλασιαστικό αποτέλεσμα

17:01

Επιμένει ο Ερντογάν προς Σουηδία και Φινλανδία: «Σταματήστε τη στήριξη σε τρομοκράτες»

16:52

Διαμανταπούλου για ΠΑΣΟΚ-ΚΙΝΑΛ: Χρειάζονται νέοι τρόποι, ιδέες και πολιτικές συνεργασίες