Στη φοροδιαφυγή, το πιο δύσκολο ζήτημα είναι η αλλαγή μίας κουλτούρας δεκαετιών που διακατέχει τους πολίτες, τις επιχειρήσεις, αλλά και το ίδιο το «κράτος». Πρέπει να περάσει – προς όλες τις κατευθύνσεις - το μήνυμα ότι κάθε απόδειξη που δεν κόβεται στερεί πόρους από την κοινωνική και από την αναπτυξιακή πολιτική. Περιορίζει τη δυνατότητα της εκάστοτε κυβέρνησης να μπορέσει να μειώσει φόρους και εισφορές, να διαθέσει καλύτερες παροχές στους πολίτες, να προάγει γενικότερα τη φορολογική δικαιοσύνη.
Αυτό το θέμα της αλλαγής σελίδας στο πεδίο της φορολογικής συμμόρφωσης, ίσως αποδειχθεί και το βασικότερο στοίχημα για την κυβέρνηση που θα προκύψει από την κάλπη. Είναι ένα στοίχημα που θα φανεί μετά από αρκετό χρόνο αν θα κερδηθεί και απαιτεί πολλά να γίνουν.
Υπάρχουν βεβαίως κινήσεις που δρομολογούνται. Παράθυρα φοροδιαφυγής θα κλείσουν τα ηλεκτρονικά βιβλία myDATA, τα ηλεκτρονικά τιμολόγια, τα ψηφιακά δελτία αποστολής, η τεχνητή νοημοσύνη που θα βοηθήσει στην αποκάλυψη κρυφών εισοδημάτων και περιουσιακών στοιχείων, η διασύνδεση ταμειακών με POS και ταμειακών με ΑΑΔΕ αλλά και η χρήση POS σε όλη την αγορά.
Αλλά και οι φορολογικοί έλεγχοι θα πρέπει να είναι περισσότερο στοχευμένοι γιατί όπως επισημαίνει και ο Θόδωρος Σκυλακάκης, στη συνέντευξή του στο insider.gr, «δεν μπορεί ο συνεπής και ο ακραίος να έχουν την ίδια πιθανότητα ελέγχου, δεν γίνεται αυτό». Προφανώς το ένα μέσο πίεσης είναι να υπάρχει ο φόβος πως θα γίνει έλεγχος, και πως αυτός ο έλεγχος, αν αποκαλύψει πως υπάρχει πρόβλημα, θα οδηγήσει σε ποινές οι οποίες θα επιβληθούν.
Από την άλλη πλευρά θα πρέπει να ενισχυθούν και να διαφημιστούν τα φοροκίνητρα. Για να ζητούν οι πολίτες απόδειξη σε κάθε συναλλαγή τους. Θα πρέπει να βρεθούν ενδεχομένως και νέα κίνητρα για τους πολίτες αλλά και για τους επιχειρηματίες, αλλά και να αυξηθεί η διαφάνεια στην επαφή με το κράτος.
Προφανώς λοιπόν βήματα έχουν γίνει, ενώ πολλά δρομολογούνται. Βλέπουμε άλλωστε τα φορολογικά έσοδα να αυξάνονται, αφού και τον Μάιο ξεπέρασαν τον στόχο. Παρ όλα αυτά, να μη γελιόμαστε, η φοροδιαφυγή ζει και βασιλεύει. Οι αριθμοί δείχνουν ότι πάνω από 4 στις 10 επιχειρήσεις που ελέγχονται από το φοροελεγκτικό μηχανισμό εντοπίζονται με φορολογικές παραβάσεις. Γίνεται φανερό πως όσο κλείνουν κάποια «κενά» ανακαλύπτονται νέα κόλπα από όσους θέλουν να ξεγλιστρούν από τους ελεγκτές και να φοροδιαφεύγουν.
Κανείς λοιπόν δεν περιμένει η φορολογική συμπεριφορά να αλλάξει από τη μία μέρα στην άλλη. Θαύματα στο εν λόγω πεδίο δεν γίνονται. Αλλά, μετά από τόση «πείρα» μνημονίων, λιτότητας και υπερφορολόγησης θα πρέπει να υπάρξει – από όλες τις πλευρές – επίγνωση. Θα πρέπει να γίνει πλήρως κατανοητό πως ειδικά τώρα που επιστρέφουμε σε δημοσιονομικούς «κανόνες», θα πρέπει να πάρουμε απόφαση πως και στο πεδίο της φοροδιαφυγής, θα πρέπει να γυρίσουμε – επιτέλους – σελίδα.
