Σχεδόν 3 δεκαετίες από το πρώτο του «ξέσπασμα» ο ιός Nipah (Νίπα) επανεμφανίζεται στην Ασία και συγκεκριμένα στην περιοχή της Δυτικής Βεγγάλης, με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας (ΠΟΥ) να προειδοποιεί ότι πρόκειται για επικίνδυνο θανατηφόρο παθογόνο. Τα αεροδρόμια της Ασίας αυστηροποιούν τα μέτρα προστασίας, υποβάλλοντας τους ταξιδιώτες σε θερμομέτρηση και κάνοντας λήψεις ιστορικού, για να περιορίσουν τον κίνδυνο διασποράς.
Η καταγραφή των πρώτων (πιθανών) 5 κρουσμάτων του ιού Νίπα σε υγειονομικούς ξύπνησε τραυματικές μνήμες από την covid πανδημία, καθώς η νόσος από τον ιό Nipah (Νίπα) είναι μια ακόμα ζωονόσος που μεταδίδεται στον άνθρωπο από φρουτονυχτερίδες ή προσβεβλημένους χοίρους ή άλογα προκαλώντας συμπτώματα αναπνευστικά και γαστρεντερολογικά αλλά και σοβαρές επιπλοκές όπως η εγκεφαλίτιδα και η πνευμονία.
Για την ιστορία, ο ιός Nipah -μέλος της οικογένειας Paramyxoviridae-εντοπίστηκε για πρώτη φορά το 1998- 99 στη Σιγκαπούρη, μετά από ένα ξέσπασμα εγκεφαλίτιδας και λοίμωξης των πνευμόνων σε άτομα που σχετίζονται με μολυσμένους χοίρους στη Μαλαισία και τη Σιγκαπούρη. Οι πρώτοι ασθενείς εντοπίστηκαν στο ομώνυμο χωριό (Νίπα), από όπου και πήρε την ονομασία του.
Ο ιός μεταδίδεται μέσω άμεσης επαφής με μολυσμένα ζώα όπως οι φρουτονυχτερίδες, οι χοίροι και τα άλογα. Στο ξέσπασμα της Μαλαισίας του 1998-99, η ανθρώπινη μόλυνση εμφανίστηκε σε άτομα που είχαν επαφή με χοίρους. Στις Φιλιππίνες, η πηγή εντοπίστηκε σε μολυσμένα άλογα, τα οποία ήταν ένας ενδιάμεσος «ξενιστής» (φορέας).
Η κατανάλωση ακατέργαστου χυμού χουρμά που έχει εκτεθεί σε περιττώματα φρουτονυχτερίδων θεωρείται ότι αποτελεί επίσης πηγή μετάδοσης του ιού. Σημειώνεται ότι ο ιός Νίπα δεν έχει αερογενή μετάδοση όπως η γρίπη και ο SarsCov2.
Τα συμπτώματα της νόσου που προκαλεί ο ιός Νίπα αρχίζουν 4-14 ημέρες μετά την έκθεση. Τα αρχικά συμπτώματα περιλαμβάνουν πυρετό, πονοκέφαλο, ζαλάδα, ναυτία, υπνηλία, αποπροσανατολισμό και σύγχυση, που μπορεί να εξελιχθεί σε κώμα. Σχεδόν το 40% των νοσηλευόμενων ασθενών είχαν πεθάνει λόγω της νόσου στη Μαλαισία κατά την επιδημία του 1998- 1999. Μπορεί να εμφανιστούν σοβαρές επιπλοκές, συμπεριλαμβανομένων της πνευμονίας και της εγκεφαλίτιδας, δηλαδή ο ιός προκαλεί και μακροχρόνιες νευρολογικές βλάβες.
Στο τωρινό «ξέσπασμα» 5 υγειονομικοί φαίνεται να έχουν προσβληθεί, ενώ οι επαφές τους (τουλάχιστον 190 άτομα) έχουν εντοπιστεί και βρίσκονται σε καραντίνα. Για τον ιό Νίπα που είναι δυνητικά θανατηφόρος δεν υπάρχουν εξειδικευμένα φάρμακα ούτε εμβόλιο (παρά μόνο σε πειραματικό στάδιο). Τα αυστηρά μέτρα προστασίας που εφαρμόζονται στα αεροδρόμια του Νεπάλ, της Ταϊβάν, του Βιετνάμ και της Ταϋλάνδης αποτελούν ένδειξη της κινητοποίησης των Αρχών για τον περιορισμό του «ξεσπάσματος» προς αποφυγήν περαιτέρω διασποράς.
