advertorial

Δημογραφικό: Υπό... εξαφάνιση οι μαθητές της Α' Δημοτικού - Που οδηγεί η μείωσή τους

Αγγελική Μαρίνου
Μοιράσου το
Δημογραφικό: Υπό... εξαφάνιση οι μαθητές της Α' Δημοτικού - Που οδηγεί η μείωσή τους
Ο αριθμός των παιδιών που πήγαν Α’ δημοτικού το σχολικό έτος 2019-2020 υποχώρησε σε 95.700 (από 100.000 το 2018-2019 και 114.600 το 2014-2015), καταγράφοντας πτώση κατά 16,5% σε μια πενταετία.

Οι δημογραφικές εξελίξεις της τελευταίας δεκαετίας καταγράφονται πλέον και στα μεγέθη του εγχώριου εκπαιδευτικού συστήματος. H μείωση των γεννήσεων ήδη έχει επηρεάσει τον αριθμό μαθητών στο δημοτικό σχολείο, ο οποίος μειώνεται κάθε έτος από τα μέσα της προηγούμενης δεκαετίας.

Σύμφωνα με τα τελευταία στατιστικά δεδομένα, ο αριθμός των μαθητών της πρώτης τάξης του δημοτικού σχολείου σημείωσε πτώση κατά 16,5% την πενταετία 2014-2019.

Πιο συγκεκριμένα, ο αριθμός των παιδιών που πήγαν Α’ δημοτικού το σχολικό έτος 2019-2020 υποχώρησε σε 95.700 (από 100.000 το 2018-2019 και 114.600 το 2014-2015), καταγράφοντας πτώση κατά 16,5% σε μια πενταετία.

Οι εκτιμήσεις για το μέλλον είναι ακόμη ποιο δυσοίωνες: μέχρι το 2100, ο αριθμός των μαθητών των πρώτων δυο βαθμίδων εκπαίδευσης αναμένεται να μειωθεί κατά 32,1% (413.000 λιγότεροι μαθητές).

Χαμηλός ο αριθμός μαθητών ανά εκπαιδευτικό

Στην εξέλιξη αυτή έρχεται να προστεθεί και μια ακόμη αρνητική πρωτιά για την χώρα μας: η Ελλάδα έχει τον χαμηλότερο αριθμό μαθητών ανά διδάσκοντα στα κράτη μέλη του ΟΟΣΑ στις περισσότερες βαθμίδες εκπαίδευσης, ενώ χαμηλότερος από τον μέσο όρο του ΟΟΣΑ είναι ο δείκτης ακόμα και στις πιο πυκνοκατοικημένες διοικητικές περιφέρειες της χώρας. Και όλο αυτό συμβαίνει, χωρίς να «μεταφράζεται» σε καλές μαθησιακές επιδόσεις σε διεθνείς μετρήσεις όπως το πρόγραμμα PISA του ΟΟΣΑ.

Αναλυτικότερα, η Ελλάδα έχει τον χαμηλότερο αριθμό μαθητών ανά εκπαιδευτικό σε όλες τις βαθμίδες πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης, με εξαίρεση το γενικό λύκειο.

  • Ειδικότερα, ο αριθμός μαθητών ανά διδάσκοντα στο δημοτικό σχολείο στην Ελλάδα περιορίζεται σε μόλις 8,7 μαθητές, έναντι 13,1 κατά μέσο όρο στην ΕΕ και 14,5 στα κράτη μέλη του ΟΟΣΑ.
  • Στο γυμνάσιο, σε κάθε διδάσκοντα αντιστοιχούν κατά μέσο όρο 7,9 μαθητές στην Ελλάδα, έναντι 10,9 στην ΕΕ και 13,1 στα κράτη μέλη του ΟΟΣΑ.
  • Μικρότερη είναι η διαφορά στο γενικό λύκειο, όπου η τιμή του δείκτη στην Ελλάδα ανέρχεται σε 10,8 μαθητές ανά διδάσκοντα, έναντι 11,9 μαθητές κατά μέσο όρο στην ΕΕ και 13,0 μαθητές στον ΟΟΣΑ.
  • Μεγάλη είναι η απόσταση σε σύγκριση με τους μέσους όρους της ΕΕ του ΟΟΣΑ και στο επαγγελματικό λύκειο, όπου η Ελλάδα έχει 7,9 μαθητές ανά διδάσκοντα, έναντι 12,4 μαθητές κατά μέσο όρο στην ΕΕ και 13,4 μαθητές στον ΟΟΣΑ.

Προτάσεις πολιτικής

Η περαιτέρω συρρίκνωση των σχολικών τάξεων λόγω των δημογραφικών εξελίξεων δημιουργεί την ανάγκη για αλλαγές στο εκπαιδευτικό σύστημα.

Όπως αναφέρει το ΙΟΒΕ στην μελέτη του για το Δημογραφικό, απαιτείται η διαμόρφωση μιας μακροπρόθεσμης εθνικής στρατηγικής για την εκπαίδευση με σκοπό την έγκαιρη προετοιμασία και την αποτελεσματική αντιμετώπιση των δημογραφικών επιπτώσεων και της επερχόμενης συρρίκνωσης του εκπαιδευτικού συστήματος.

Στην πρωτοβάθμια και δευτεροβάθμια εκπαίδευση, ενδεικτικές κατευθύνσεις αλλαγών με στόχο την προσαρμογή του εκπαιδευτικού συστήματος στις επερχόμενες δημογραφικές μεταβολές περιλαμβάνουν:

- Καθορισμός ελάχιστου ορίου μαθητών ανά τμήμα, με καθορισμό συγκεκριμένων και στοχευμένων εξαιρέσεων για ειδικές κοινωνικές ή γεωγραφικές συνθήκες.

- Καθορισμός ελάχιστου ορίου μαθητών και τμημάτων ανά σχολική μονάδα, ιδιαίτερα στις αστικές και ημιαστικές περιοχές. Η μείωση του πληθυσμού μαθητών συνεπάγεται χαμηλότερη αξιοποίηση των οικονομικών πόρων και προσφέρει δυνατότητες για εξορθολογισμό των σχετικών δαπανών, με την αντίστοιχη ανακατανομή τους σε εκπαιδευτικές δράσεις με υψηλότερο κοινωνικό αντίκτυπο.

Για παράδειγμα, πόροι που μπορούν να εξοικονομηθούν από τη λειτουργία υπερβολικά πολλών σχολικών μονάδων σε μια πυκνοκατοικημένη αστική περιοχή μπορούν να αξιοποιηθούν για την λειτουργία στόλου σχολικών λεωφορείων, τα οποία θα μεταφέρουν τους μαθητές, διευκολύνοντας έτσι τους γονείς στην προσπάθειά τους να τηρούν τα ωράρια εργασίας τους.

- Αποκέντρωση της διαχείρισης του συστήματος. Η αναδιάρθρωση των σχολικών μονάδων οδηγεί σε καλύτερα μαθησιακά και κοινωνικά αποτελέσματα όταν γίνεται με καλή επίγνωση των αναγκών και των δυνατοτήτων σε τοπικό επίπεδο.

• Αυτονομία και ευελιξία των σχολικών μονάδων στην προσαρμογή μέρους του σχολικού προγράμματος στις τοπικές συνθήκες.

Ανακατανομή της δημόσιας δαπάνης. Καθώς οι μαθησιακές επιδόσεις και η συνεισφορά του εκπαιδευτικού συστήματος στην ομαλή λειτουργία της ελληνικής οικογένειας και της αγοράς εργασίας υπολείπονται σημαντικά από τα ευρωπαϊκά πρότυπα, θεωρείται σκόπιμο αυτοί οι πόροι να αξιοποιηθούν εντός του εκπαιδευτικού συστήματος.

Ενδεικτικές χρήσεις αυτών των πόρων αφορούν την επέκταση της διάρκειας παραμονής των μαθητών στο σχολείο, με τη δυνατότητα παροχής ενισχυτικών
μαθημάτων σε όσα παιδιά το έχουν ανάγκη, καθώς και η λειτουργία ευρύτερου δικτύου μέσων μεταφοράς (σχολικών λεωφορείων) για τους μαθητές των δημόσιων σχολείων.

- Ανασχεδιασμός της λειτουργίας των παιδαγωγικών τμημάτων. Ενώ η ανάγκη για την απασχόληση εκπαιδευτικών με το σημερινό υπόβαθρο δεξιοτήτων μειώνεται καθώς μικραίνει ο πληθυσμός των μαθητών, παράλληλα δημιουργείται μεγαλύτερη ανάγκη για την επιμόρφωση εκπαιδευτικών σε μεθόδους ενισχυτικής διδασκαλίας και εκπαίδευσης παιδιών με ειδικό οικογενειακό υπόβαθρο (όπως παιδιά μεταναστών και προσφύγων).

Ακολουθήστε το insider.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις από την Ελλάδα και τον κόσμο.

Διαβάστε ακόμη

Κατά πόσο είναι αναστρέψιμη η δημογραφική γήρανση - Καταλυτικός ο ρόλος των μεταναστών

Δημογραφικό: Εως το 2100 η Ελλάδα θα υποστεί πληθυσμιακή μείωση 24% και απώλεια ετήσιου ΑΕΠ ύψους 95 δισ. ευρώ

Όλες οι ειδήσεις

15:07

Παραμένουν στον χαμηλό συντελεστή ΦΠΑ μάσκες και μέσα ατομικής προστασίας

15:06

Ουκρανία: Η ΕΕ κινητοποιεί αποθέματα έκτακτης ανάγκης για χημικές, βιολογικές, ραδιολογικές και πυρηνικές απειλές

15:01

Ανδρουλάκης: O Έλληνας θα νιώσει ξένος στοn τόπο του εξαιτίας της ακρίβειας

14:54

Καύσιμα-Τιμές: Γιατί αναμένει μικρή πτώση η αγορά – Καλπάζει η αισχροκέρδεια

14:51

ΑΑΔΕ: Απλοποίηση διαδικασίας σε τροποποιήσεις συμβολαίων ακινήτων

14:50

Προς ψηφιοποίηση 200.000 ΜμΕ με ενισχύσεις 445 εκατ. ευρώ - Οι λεπτομέρειες του προγράμματος

14:45

Συνάντηση Κυρ. Μητσοτάκη με τον υπ. Εξωτερικών της Αρμενίας

14:32

Πανελλήνιες: Την Τρίτη η ανακοίνωση των βαθμολογιών για ΓΕΛ και ΕΠΑΛ

14:30

Περισσότεροι από 1.130 μετανάστες επιχείρησαν να εισέλθουν στα ελληνικά χωρικά ύδατα το τελευταίο 3ήμερο

14:27

Το Πανεπιστήμιο Λευκωσίας ανακοινώνει μεταπτυχιακό πρόγραμμα στη Διαπολιτισμική Εκπαίδευση και Διαμεσολάβηση

14:25

G7: Στο πλευρό της Ουκρανίας «για όσο χρειαστεί» με στόχο τη μείωση των εσόδων της Ρωσίας

14:14

Προϋπολογισμός: «Υπερέσοδα» 2,8 δισ. ευρώ από φόρους λόγω ΦΠΑ και ΕΝΦΙΑ

14:09

Ο Ζελένσκι ζητεί περισσότερες κυρώσεις σε βάρος της Ρωσίας

14:05

Δίκη Λιγνάδη: «Βιαστής ή εκβιαστης δεν υπήρξα ποτέ»

14:01

Β. Γούναρης (Ελληνογερμανικό): Κύρια προτεραιότητα η τόνωση των γερμανικών επενδύσεων στην Ελλάδα

13:51

Οικονόμου: Στη Βουλή, σε επίπεδο αρχηγών κομμάτων, συζήτηση για την κοινωνική πολιτική, στις 6 Ιούλιου

13:46

Χρηματιστήριο Αθηνών: Δεν έπεισε η αρχική τεχνική αντίδραση

13:46

Deloitte - Το ξενοδοχείο του μέλλοντος: Πώς διαμορφώνονται οι τάσεις στον σχεδιασμό των resorts στη Μεσόγειο

13:33

«Εφυγε» ο δισεκατομμυριούχος Leonardo Del Vecchio -Από ένα μικρό εργαστήρι ξεκίνησε ο «Mr Ray Ban»

13:31

Τουρκία: «Άλμα» 8% για τη λίρα μετά τα νέα κυβερνητικά μέτρα στήριξης

13:06

ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ: Την 4η Ιουλίου η καταβολή τόκων από το Κοινό Ομολογιακό Δάνειο

12:59

Ουκρανία: Προ των πυλών του Λισιτσάνσκ οι Ρώσοι - Έκκληση στους κατοίκους να «απομακρυνθούν επειγόντως»

12:55

Βεστάγκερ: Εκπληκτικά τα επιτεύγματα της ελληνικής οικονομίας - Σταϊκούρας: Ευρωπαϊκή λύση στην κρίση του κόστους ενέργειας

12:52

Η Bentley ξαναφτιάχνει το Speed Six του 1928 σε 12 νέα πιστά αντίγραφα

12:48

DW: Η Ρωσία πιέζει τους Αμερικανούς στην Αλάσκα

12:32

ΕΕ: Υιοθετήθηκε ο κανονισμός για την αποθήκευση φυσικού αερίου ενόψει του χειμώνα

12:29

EY Ελλάδος: Εβδομάδα 37 ωρών για τους υπαλληλους της από 1 Ιουλίου μέχρι 30 Σεπτεμβρίου

12:23

Τουρκία: Περί τις 400 συλλήψεις στη διάρκεια της Πορείας Υπερηφάνειας της Κωνσταντινούπολης

12:18

ΕΚΤ: Στις 15:15 θα ανακοινώνονται στο εξής οι αποφάσεις νομισματικής πολιτικής

12:15

ΔΕΠΑ Υποδομών: Τροπολογία «ξεκλειδώνει» την ολοκλήρωση της πώλησης