Πράσινη Οικονομία: Οι πέντε αρχές για τα κράτη και τους πολίτες

Η μετάβαση στην πράσινη οικονομία έχει επιφέρει αλλαγές στην καθημερινότητα των πολιτών και τις εθνικές πολιτικές αλλά η ουσία της δεν κρύβεται μόνο σε αριθμούς, ακρωνύμια, στόχους και προγράμματα.

Σύμφωνα με το Πρόγραμμα των Ηνωμένων Εθνών για το Περιβάλλον, η πράσινη οικονομία ορίζεται ως μια οικονομία «χαμηλών εκπομπών άνθρακα, αποδοτικών πόρων και κοινωνικής ενσωμάτωσης». Σε μια πράσινη οικονομία, η ανάπτυξη της απασχόλησης και του εισοδήματος καθοδηγείται από δημόσιες και ιδιωτικές επενδύσεις σε τέτοιες οικονομικές δραστηριότητες, υποδομές και περιουσιακά στοιχεία που οδηγούν σε μειωμένες εκπομπές άνθρακα και ρύπανση, ενισχυμένη ενεργειακή απόδοση και απόδοση πόρων και πρόληψη της απώλειας της βιοποικιλότητας.

Κατ’ επέκταση, η Πράσινη Οικονομία βασίζεται σε συγκεκριμένες αρχές ξεκινώντας από την αρχή της ευημερίας. «Σε μια πράσινη οικονομία, οι άνθρωποι δεν εστιάζουν μόνο στον πλούτο τους, αλλά και σε διάφορες άλλες πτυχές», λέει ο Δρ Guhan Kanappan, πρώην καθηγητής οικονομικών ανάπτυξης. «Η έμφαση δίνεται στην υγεία, την ευτυχία και την ανάπτυξή τους σε όλους τους άλλους τομείς. Τα άτομα βρίσκονται στην πρώτη γραμμή αυτής της αρχής που δίνει προτεραιότητα στην πρόσβαση στη σωματική ευεξία, τη γνώση, την προσωπική ανάπτυξη και την ικανοποίηση».

Η Δικαιοσύνη αποτελεί έναν επίσης βασικό πυλών και στο πλαίσιο αυτό δίνεται έμφαση στα ανθρώπινα δικαιώματα και οι κοινότητες βρίσκονται στην πρώτη γραμμή αυτής της αρχής της πράσινης οικονομίας. Η ιδέα είναι να προωθήσουμε ένα δίκαιο μέλλον.

Η αρχή των πλανητικών ορίων συνδέεται άμεσα με τους πράσινους στόχους. Σύμφωνα με τους ειδικούς επιστήμονες, ο πλανήτης έχει υποστεί ξαφνικά μια μεταμόρφωση, επειδή ο τρόπος που λειτουργεί η ανθρωπότητα έχει αλλάξει. Μεταξύ των πρωταρχικών ανησυχιών είναι η κλιματική αλλαγή, η διάβρωση του στρώματος του όζοντος, η απώλεια βιοποικιλότητας, το μέλλον των ωκεανών, η χημική ρύπανση, η κατανάλωση γλυκού νερού, η αλλαγή του συστήματος γης κ.λπ. Η αντιμετώπιση αυτών των θεμάτων συνεπάγεται τη θέσπιση ασφαλών επιπέδων για την χρήση βασικών φυσικών πόρων τόσο σε παγκόσμιο όσο και σε περιφερειακό επίπεδο.

Ακολουθεί η αρχή αποτελεσματικότητας και επάρκειας: Το 2021, το Mission LiFE ξεκίνησε από τον Πρωθυπουργό της Ινδίας παρουσία του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ, Antonio Gutteres. Με την ετικέτα «τρόπος ζωής για το περιβάλλον», η πρωτοβουλία εργάζεται προς έναν βιώσιμο τρόπο ζωής χαμηλών εκπομπών άνθρακα. Σκοπός της είναι να κινητοποιήσει όλους, από μεμονωμένα άτομα μέχρι βιομηχανίες και αγορές. Για παράδειγμα, η δυναμικότητα ανανεώσιμων πηγών ενέργειας έχει αυξηθεί κατά 290% σε λίγο λιγότερο από μια δεκαετία.

Τέλος, σημαντικό ρόλο στην πράσινη οικονομία διαδραματίζει η αρχή καλής διακυβέρνησης: Η δημοκρατική λογοδοσία είναι ίσως ο πιο σημαντικός πυλώνας μιας πράσινης οικονομίας. Οι θεσμοί – σε όλους τους τομείς καθώς και σε κυβερνητικό επίπεδο – πρέπει να λειτουργούν ταυτόχρονα χωρίς αποκλεισμούς και ολοκληρωμένοι. Πρέπει να υπάρχει διαφάνεια στις αποφάσεις και τις πολιτικές, που να υποστηρίζεται από τον κοινωνικό διάλογο και τη συμμετοχή του κοινού.