Η αλήθεια του Ευρώ πίσω από τα «νούμερα» πληθωρισμού και επιτοκίων

Μετά την αύξηση των επιτοκίων χθες βράδυ από την Fed κατά 0,5% και πριν γίνουν οι ανάλογες ανακοινώσεις της ΕΚΤ σήμερα Πέμπτη, οι προσπάθειες ανάλυσης των δηλώσεων του Τζ. Πάουελ δίνουν και παίρνουν, προκειμένου να αποκαλυφθούν οι πραγματικές προθέσεις της Fed στην συνέχεια. Και βέβαια των άλλων κεντρικών τραπεζών που αναγκαστικά θα ακολουθήσουν με την ΕΚΤ πρώτη και καλύτερη σε λίγες ώρες...

Η αλήθεια είναι ότι η αύξηση του επιτοκίου κατά 0,5% και όχι 0,75% δείχνει σαν ένα μικρό αλλά ουσιαστικό βήμα προς την κατεύθυνση μιας ηπιότερης στάσης από την πλευρά της Fed.

Μιας τάσης η οποία όμως δεν φαίνεται να συμβαδίζει με τα λόγια του κ. Πάουελ ο οποίος κράτησε μεν ανοικτό -διακριτικά- το παράθυρο των προσδοκιών βελτίωσης, αλλά με πολύ σκληρότερες -στα λόγια απ' ότι στα έργα- προειδοποιήσεις για την αβεβαιότητα που εξακολουθεί να χαρακτηρίζει την κατάσταση.

Η ανάλυση του πληθωρισμού φαίνεται να δικαιολογεί αυτή την αμφισημία.

Ναι μεν οι ενεργειακές τιμές δείχνουν να υποχωρούν -στις ΗΠΑ- αλλά δύο κατηγορίες που συμβάλλουν μακροπρόθεσμα στον δείκτη εμφανίζονται να «σκληραίνουν».

Πρόκειται για τα είδη που οι αλλαγές τιμών γίνονται δύσκολα, αλλά όταν γίνουν και πάρουν την ανηφόρα, όπως συμβαίνει τώρα, πολύ δύσκολα αλλάζουν κατεύθυνση. Πέραν αυτού, ένας άλλος δείκτης καταγράφει την μετακίνηση της ανοδικής τάσης των τιμών από τα προϊόντα στις υπηρεσίες, τομέα που στις ΗΠΑ είναι κυριαρχικός στην διαμόρφωση της οικονομικής δραστηριότητας.

Με άλλα λόγια οι πληθωριστικές πιέσεις έχουν «εγκατασταθεί» στην... καρδιά του μηχανισμού διαμόρφωσης του πληθωρισμού, παρά το γεγονός ότι οι ενεργειακές τιμές και τα τρόφιμα φαίνεται προς το παρόν να εκτονώνουν κάπως τις συνολικές πιέσεις.

Σύμφωνα με τα στοιχεία της Eurostat στην Ευρώπη η διολίσθηση των τιμών στα ενεργειακά προϊόντα έχει επίσης ελαφρύνει τον συνολικό δείκτη τιμών, αλλά πολύ λιγότερο απ' ότι στις ΗΠΑ, καθώς η αμερικάνικη βιομηχανία «καίει» φυσικό αέριο που κοστίζει περίπου στο 1/4 αυτού που πληρώνει η ευρωπαϊκή...

Παράλληλα όμως και στην Ευρώπη οι δύο προαναφερθείσες κατηγορίες στις οποίες οι πληθωριστικές πιέσεις στις ΗΠΑ συνεχίζουν να αυξάνονται, συνεχίζουν επίσης να αυξάνονται και μάλιστα με ταχύτερους και πλέον ισχυρούς ρυθμούς...

Με άλλα λόγια τόσο η επιθετική νομισματική πολιτική της Fed όσο και η προσπάθεια της ΕΚΤ να την ακολουθήσει, δεν έχουν καταφέρει να «χτυπήσουν» στην... καρδιά των πληθωριστικών πιέσεων. Εκεί δηλαδή που οι πιέσεις έχουν εγκατασταθεί στο πιο σκληρό πυρήνα του μηχανισμού διαμόρφωσης των τιμών, εξ ου και οι επιφυλακτικές ανακοινώσεις του κ. Πάουελ, χθες, ή αυτές που εύκολα μπορούμε να μαντέψουμε ότι θα ακολουθήσουν σήμερα από την κα Λαγκάρντ.

Το Ευρώ

Η καρδιά όμως αυτής της κατάστασης και της πραγματικής πληθωριστικής πίεσης βρίσκεται ή μάλλον «αποτυπώνεται» και σε ένα άλλο μέγεθος που καθώς το έχουμε διαρκώς μπροστά στα μάτια μας, ξεχνάμε να το... προσέξουμε, το νόμισμα, είτε είναι ευρώ είτε είναι δολάριο...

Η καθημερινή και διαρκής υποτίμηση και απαξίωση τους, που καταγράφεται στην απώλεια αγοραστικής δύναμης στα χέρια του καταναλωτή, είναι η πραγματική εικόνα του πληθωρισμού.

Καθημερινά εδώ και πάνω από ενάμιση χρόνο κρατάμε στα χέρια και χρησιμοποιούμε ένα νόμισμα του οποίου η αντιληπτή αξία, η αγοραστική του αξία, «χάνεται» με ολοένα και ταχύτερο ρυθμό και μάλιστα χωρίς επιστροφή.

Η υποχώρηση του πληθωρισμού κατά μία ή δύο μονάδες σε καμία περίπτωση δεν σημαίνει αύξηση της ποσότητας του ψωμιού, της φέτας ή του πετρελαίου που αγοράζουμε με το ευρώ.

Αντίθετα η ποσότητα που μπορούμε να αγοράσουμε με το ίδιο «χθεσινό» ευρώ είναι ακόμα λιγότερη, ακόμα και όταν υποχωρεί ο ΔΤΚ, απλώς η ταχύτητα μείωσης αυτής της ποσότητας είναι σχεδόν ισόποσα μικρότερη...

Για να επανέλθει η αξία του ευρώ που κρατάμε σήμερα στα χέρια μας σε εκείνη που ήταν πριν από ενάμιση χρόνο θα πρέπει να μεσολαβήσει μια χρονική περίοδος στην οποία ο πληθωρισμός να είναι αρνητικός με διψήφια νούμερα...

Και κάτι τέτοιο θα μπορούσε να συμβεί, αλλά σε άλλο... σύμπαν.

Οι σημερινές – επικείμενες – ανακοινώσεις της κας Λαγκάρντ αναμφίβολα θα αναφερθούν λεπτομερειακά σε πολλά ζητήματα, αλλά ενα δεν πρόκειται να θίξουν με τίποτα, την πραγματική απώλεια αξίας του Ευρώ, που έχει αρχίσει να ξαναφέρνει στην μνήμη των παλαιότερων γενεών τα παλιά “εθνικά” νομίσματα...

* Η στήλη Οικονογράφημα ζητά συγγνώμη για την καθυστέρηση της δημοσίευσης, η οποία οφείλεται σε «ανωτέρα βία»