Ξεκίνησε την περασμένη εβδομάδα η καθιερωμένη ετήσια μάχη του οβελία, αφού το καθολικό Πάσχα ήταν την προ-προηγούμενη Κυριακή 31 Μαρτίου. Σύμφωνα με παράγοντες της αγοράς αλλά και κτηνοτρόφους, ο αριθμός των αρνιών που κατευθύνθηκε προς τις αγορές εξωτερικού ήταν μεγάλος, πιθανόν μεγαλύτερος από τον αντίστοιχο περσινό.
Οι καλές τιμές που απήλαυσαν οι κτηνοτρόφοι ήταν ο ένας λόγος που έδωσαν τώρα πολλά αρνιά για πώληση τώρα, κρατώντας λιγότερα από ό,τι συνήθως για το Ορθόδοξο Πάσχα. Ο άλλο λόγος είναι η περσινή απογοήτευση, όταν η κατευθυντήρια γραμμή του Πασχαλινού Καλαθιού 2023, ήταν για αρνί κάτω από 10 ευρώ στον καταναλωτή, ενώ οι ίδιοι υπολόγιζαν να πουλήσουν τόσο στο σφαγείο!
Τελικά, εισέπραξαν 2 ή και περισσότερα ευρώ παρακάτω από αυτά που υπολόγιζαν και προφανώς τέτοια απογοήτευση δεν ξεχνιέται εύκολα…
Οι τιμές που εισέπραξαν οι παραγωγοί τις προηγούμενες ημέρες για τα αρνιά που διέθεσαν προς εξαγωγή, κρίθηκαν από του ίδιους ικανοποιητικές και κυμάνθηκαν μεταξύ 7 και 8 ευρώ το κιλό. Ο ένας μήνας που μεσολαβεί μέχρι το Ορθόδοξο Πάσχα, θα δώσει την ευκαιρία στα μικρού βάρους αρνιά να μεγαλώσουν και να πωληθούν σε βάρος που ζητάει η ελληνική αγορά. Εκτιμούν όμως ότι το διάστημα αυτό το κόστος εκτροφής τους θα αυξηθεί κατά ένα ακόμη ευρώ.
Δεδομένης της εκπεφρασμένης πρόθεσης του Υπουργείου Ανάπτυξης να υπάρξει και φέτος Πασχαλινό καλάθι, δεν είναι δυνατόν να εκτιμηθεί από τώρα το ύψος τιμών. Κτηνοτρόφοι εκτιμούν ότι ο αριθμός των αρνιών που έχουν μείνει πίσω στα κοπάδια δεν είναι μεγάλος και πιθανόν να μην είναι αρκετός για να καλύψει την εγχώρια ζήτηση σε ένα μήνα. Θεωρούν ότι θα υπάρξουν εισαγωγές από Βαλκανικές χώρες και επισημαίνουν την αναγκαιότητα της σωστής σήμανσης και φυσικά των ελέγχων.
Να σημειωθεί ότι στην εγχώρια αγορά πρόβειου και αρνίσιου κρέατος, έχουν σημειωθεί σημαντικές ανακατατάξεις και αναταράξεις τα τελευταία χρόνια. Οι μεγάλες πλημμύρες στην Θεσσαλία, αφαίρεσαν από το ζωικό κεφάλαιο σημαντικό αριθμό κεφαλών, ειδικότερα για τα αιγοπρόβατα πνίγηκαν σύμφωνα με τις δηλώσεις κτηνοτρόφων 84.184 αιγοπρόβατα. Ένα μέρος από αυτά τα ζώα αντικαθίστανται σταδιακά, είναι όμως απαραίτητο ένα σημαντικό χρονικό διάστημα ώστε η προσφορά κρέατος θα επιστρέψει σε μια κανονικότητα.
Το δεύτερο σημείο που έχει εδώ και χρόνια οδηγήσει σε ανακατατάξεις τον κλάδο είναι η εξαιρετικά μεγάλη αύξηση της ζήτησης για κρέας προβατίνας. Το πρόβειο κρέας «ανακαλύφθηκε» από το ευρύ καταναλωτικό αστικό κοινό, η επαρχία πάντοτε το τιμούσε, στα χρόνια της οικονομικής κρίσης, αφού αποτέλεσε μια φθηνή πρόταση και μάλιστα ιδιαίτερα γευστική. Η πρόταση των ειδικών της γευσιγνωσίας, έγινε με ενθουσιασμό δεκτή από το καταναλωτικό κοινό και τα τελευταία χρόνια, κι έτσι ζήτηση και η τιμή της προβατίνας έχει σχεδόν διπλασιαστεί.
Θα πρέπει όμως να επισημάνουμε τον σημαντικό ρόλο που παίζουν τα ζώα αυτά τόσο στην προσφορά αρνίσιου κρέατος όσο και πρόβειου γάλακτος από το οποίο παράγεται η φέτα. Όταν πουλιέται μια προβατίνα, την επόμενη ημέρα οι ποσότητες γάλακτος που παραδίδει ο κτηνοτρόφος είναι αυτομάτως μικρότερες, ενώ την επόμενη περίοδο οι γεννήσεις αρνιών μηδενικές. Εξού και η γνωστή ρήση «μη σφάξεις την αγελάδα που σου φτιάχνει το γάλα!».
Γιατί το κάνουν τότε αυτό οι κτηνοτρόφοι; Διότι το κοπάδι χρειάζεται μια ανανέωση με την ανάδειξη των πιο παραγωγικών ζώων αλλά παράλληλα πουλώντας κρέας προβατίνας, ειδικά το καλοκαίρι που η ζήτηση από ταβέρνες είναι μεγάλη αλλά και οι ίδιοι δεν έχουν άλλες εισροές χρήματος, μπορούν κι εξασφαλίζουν πολυπόθητη ρευστότητα. Η αύξηση της ζήτησης για κρέας προβατίνας και οι υψηλές τιμές που απολαμβάνουν σήμερα οι κτηνοτρόφοι, έχει συμβάλει σημαντικά στην αναβάθμιση της σωστής δομής των κοπαδιών. Παλαιότερα, όταν και οι τιμές ήταν χαμηλές, αλλά και η διάθεση μεγαλύτερης ηλικίας ζώων προβληματική, τα κοπάδια αιγοπροβάτων δεν είχαν σωστό ρυθμό ανανέωσης. Να, λοιπόν, ένας ακόμη λόγος που η σωστή λειτουργία της αγοράς δημιουργεί ευνοϊκότερες συνθήκες στην άσκηση ενός επαγγέλματος.
Η πρακτική αυτή, ελλοχεύει πάντως ένα σημαντικό κίνδυνο για την προσφορά κτηνοτροφικών προϊόντων συνολικά, σε περίπτωση που κάτι πάει στραβά. Και τι μπορεί να πάει στραβά; Να ανέβει για παράδειγμα πολύ η τιμή της προβατίνας και να είναι πολύ δελεαστικό για τους κτηνοτρόφους να σφάζουν περισσότερα ζώα από αυτά που απαιτούνται για την ανανέωση του κοπαδιού. Η εναλλακτικά, να πέσει η τιμή είτε του γάλακτος είτε του αρνίσιου κρέατος, οπότε το κρέας της προβατίνας να αποτελεί το «τελευταίο καταφύγιο» για τον κτηνοτρόφο να βρει ρευστότητα. Γι' αυτό είναι απολύτως αναγκαίο να δουλεύουν σωστά οι αγορές κτηνοτροφικών προϊόντων και να μη γίνεται προσπάθεια εκμετάλλευσης των κτηνοτρόφων και του κόπου τους, είτε διότι λόγω της φύσης της δουλειάς τους είτε λόγω της απομακρυσμένης απόστασης από τις αγορές, μπορούν εύκολα να παραπλανηθούν.
Η αντικατάσταση πολύτιμου ζωικού κεφαλαίου όπως οι προβατίνες, δεν αντικαθίσταται εύκολα και κυρίως θέλει το χρόνο της, αφού ακολουθεί βιολογικούς κύκλους: οι προβατίνες γεννούν μια φορά το χρόνο και σπάνια δύο! Μετά την πλημμύρα Daniel και την προφανώς αναμενόμενη αύξηση της ζήτηση για προβατίνες που θα δημιουργούσαν τα καινούργια κοπάδια, ανεπιβεβαίωτες πληροφορίες ανέφεραν ότι η τιμή των καλής ράτσας προβατίνων, διπλασιάστηκε μέσα σε λίγες ημέρες!
Βλέπετε ο εχθρός συχνά είναι εντός των τειχών κι ας τον ψάχνει κανείς απέναντί του...
