«Ωρολογιακή βόμβα» για την αγροτική παραγωγή το ράλι τιμών στα λιπάσματα

Μαρίνα Φούντα
Μοιράσου το
«Ωρολογιακή βόμβα» για την αγροτική παραγωγή το ράλι τιμών στα λιπάσματα
Πότε ξεκίνησε το ράλι τιμών στα λιπάσματα και ποιος ο ρόλος της αύξησης του ενεργειακού κόστους. Πού κυμαίνονται οι διεθνείς τιμές και πού οι τιμές για τους Έλληνες αγρότες. Οι φόβοι για ελλείψεις και ο μαραθώνιος των αγροτών για αποθεματοποίηση. Πόσο επιδεινώνει την κατάσταση ο πόλεμος στην Ουκρανία. 

«Φωτιά» στα εισοδήματα των αγροτών βάζουν οι ξέφρενες αυξήσεις που καταγράφουν οι τιμές των λιπασμάτων, ναρκοθετώντας τις προοπτικές της αγροτικής παραγωγής και ενισχύοντας τους φόβους για ντόμινο επιπτώσεων, με βασικό κίνδυνο τις αλλεπάλληλες ανατιμήσεις στα τρόφιμα.

Η εκτίναξη του ενεργειακού κόστους, με αιχμή την τιμή του φυσικού αερίου - το οποίο αποτελεί σημαντική πρώτη ύλη για μια σειρά λιπασμάτων - έχει οδηγήσει σε αυξήσεις έως και 100% στις διεθνείς τιμές, με τον αγροτικό κόσμο της χώρας να βιώνει εδώ και αρκετό καιρό το ασφυκτικό βάρος των ανατιμήσεων.

«Κάθε νέα παραγγελία που έρχεται, έρχεται με αυξημένη τιμή», σχολιάζει στο insider.gr επιχειρηματίας που δραστηριοποιείται στην εμπορία και πώληση αγροτικών εφοδίων στην περιφέρεια, περιγράφοντας τη δύσκολη κατάσταση που έχει διαμορφωθεί το τελευταίο διάστημα.

Τιμές που «ζαλίζουν»

«Οι αυξήσεις στις τιμές των λιπασμάτων έχουν ξεπεράσει το 100% και το κοντέρ δεν λέει να σταματήσει» δηλώνει αγρότης από τη Στερεά Ελλάδα, περιγράφοντας το ανοδικό σπιράλ στο οποίο έχουν επιδοθεί οι τιμές εδώ και έναν χρόνο. «Το κόστος έχει εκτοξευθεί. Ενεργειακό κόστος και πρώτες ύλες έχουν πάρει την ανιούσα. Πέρυσι αγόραζα ένα τσουβάλι (40 κιλά) λίπασμα για 19-20 ευρώ, ενώ πλέον η τιμή του έχει φτάσει τα 42-44 ευρώ. Το κόστος είναι δυσβάσταχτο, πώς θα τα βγάλουμε πέρα; Πώς θα φροντίσουμε τα χωράφια μας;», διερωτάται.

Η «εξίσωση» για τον αγροτικό κόσμο είναι σύνθετη και το πρόβλημα έχει γίνει ορατό μήνες τώρα, πολύ πριν το ξέσπασμα του πολέμου στην Ουκρανία. Κι όμως η πολεμική σύρραξη στα ουκρανικά εδάφη, που έχει ήδη συμπληρώσει έναν μήνα, επιβαρύνει περαιτέρω μια ήδη δύσκολη κατάσταση, καθώς η Ρωσία είναι ο μεγαλύτερος παραγωγός λιπασμάτων διεθνώς. Οι εχθροπραξίες θέτουν σε κίνδυνο ένα πολύ μεγάλο μέρος της παγκόσμιας προσφοράς σε λιπάσματα, αυξάνοντας τους φόβους για την επάρκεια και ενισχύοντας τον κίνδυνο για σοβαρές ελλείψεις.

«Τυχεροί όσοι συγκέντρωσαν απόθεμα»

«Η συζήτηση για τυχόν ελλείψεις είναι συνεχής και η ανησυχία μεγάλη. Ορισμένοι παραγωγοί που είχαν ρευστότητα τους περασμένους μήνες και είδαν το πληθωριστικό κύμα να έρχεται, έσπευσαν να προμηθευτούν επαρκή αποθέματα σε λίπασμα για τις καλλιέργειές τους προκειμένου να προλάβουν τις ραγδαίες αυξήσεις. Αυτοί ήταν τυχεροί... Και απόθεμα έχουν και αγόρασαν σε πολύ χαμηλότερες τιμές το περασμένο φθινόπωρο», εξηγούν παράγοντες της αγοράς.

Από την πλευρά της η κυβέρνηση, με ειδική τροπολογία, έχει ζητήσει την πλήρη καταγραφή των αποθεμάτων που έχει η χώρα σε επτά βασικά είδη προϊόντων, προκειμένου να διασφαλιστεί η επάρκειά τους, αλλά και να αντιμετωπιστούν τυχόν φαινόμενα κερδοσκοπίας. Η τροπολογία αφορά στις επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται στην αλυσίδα παραγωγής, εισαγωγής, εμπορίας, πώλησης, μεσιτείας, διακίνησης, διανομής και αποθήκευσης γεωργικών προϊόντων και τροφίμων στην ελληνική επικράτεια, ενώ τα αποθέματα που θα πρέπει να δηλώνονται είναι τα εξής: α) πρώτες ύλες για την παραγωγή λιπασμάτων, β) λιπάσματα, γ) ζωοτροφές, δ) ωμά δημητριακά παντός είδους και ιδίως σιτάρι ή σμιγάδι, σίκαλη, κριθάρι, βρώμη, καλαμπόκι, εδώδιμο φαγόπυρο, ε) άλευρα και ιδίως αλεύρια σιταριού ή σμιγαδιού και αλεύρια δημητριακών, στ) ηλίανθο και ζ) φυτικά έλαια, εκτός από το ελαιόλαδο, και ιδίως ηλιέλαιο (έλαιο ηλιοτροπίου), φοινικέλαιο και αραβοσιτέλαιο.

Χαώδης η κατάσταση διεθνώς

Σύμφωνα με τους σχετικούς δείκτες του Bloomberg, την περασμένη εβδομάδα, η διεθνής τιμή της νιτρικής αμμωνίας κατέγραψε άνοδο 43%, σκαρφαλώνοντας πάνω από τα 1.600 δολάρια ο τόνος, στη σκιά του φόβου πως οι αναταράξεις που δημιουργεί ο πόλεμος στην ομαλή ροή εφοδιασμού της αγοράς θα περιορίσουν την προσφορά στα λιπάσματα. Την ίδια ώρα η ουρία έχει φτάσει στα 1.400 δολάρια ο τόνος, έναντι 800 δολαρίων το 2021 και 500 δολαρίων το 2020. Διεθνείς αναλυτές προβλέπουν πως θα έχουν διάρκεια οι αναταραχές στο παγκόσμιο εμπόριο, υπό το βάρος των οικονομικών κυρώσεων που η Δύση έχει επιβάλλει στη Μόσχα.

Καθώς ο πόλεμος βρίσκεται σε εξέλιξη και κανένας δεν μπορεί με ασφάλεια να προβλέψει τη διάρκειά του, οι Ρώσοι παραγωγοί λιπασμάτων σπεύδουν να συγκεντρώσουν αποθέματα, προκειμένου να αποφύγουν τυχόν ελλείψεις. Ο περιορισμός ωστόσο των ρωσικών εξαγωγών ωθεί τις τιμές στα ύψη, με διεθνείς οργανισμούς να προειδοποιούν για σφοδρό κύμα επισιτιστικής κρίσης. Την ίδια ώρα, αναζητούνται εναλλακτικές αγορές προμήθειας λιπασμάτων – πλην της Ρωσίας – με οποιαδήποτε νέα επιλογή να καθίσταται αρκετά πιο κοστοβόρα. «Σενεγάλη και Μαρόκο, για παράδειγμα, δεν μπορούν να καλύψουν άλλες παραγγελίες. Έχουν ήδη δρομολογήσει παραγγελίες μέχρι τα τέλη του χρόνου. Θα υπάρξουν εναλλακτικές αγορές αλλά θα είναι πολύ πιο ακριβές», γράφει το Bloomberg.

Όσο η άνοιξη θα προχωρά και θα πλησιάζει η καλλιεργητική περίοδος, τόσο περισσότερο θα ενισχύονται οι τιμές στα λιπάσματα, καθιστώντας την αγροτική παραγωγή ένα… ακριβό σπορ για λίγους. Το τελευταίο διάστημα, αυξάνεται η ζήτηση για εναλλακτικά λιπάσματα, υπό το φόβο ότι τα παραδοσιακά λιπάσματα θα εκλείψουν.

«Εδώ και εννέα χρόνια που προμηθεύω με λιπάσματα τους αγρότες της Δυτικής Αφρικής, ποτέ ξανά δεν είδα τόσο σοβαρές αναταράξεις στην εφοδιαστική αλυσίδα και τόσο υψηλές τιμές», δηλώνει παραγωγός λιπασμάτων, μιλώντας στη Wall Street Journal, προσθέτοντας μάλιστα πως ο αγροτικός κόσμος της αφρικανικής ηπείρου βρίσκεται «σε κατάσταση σοκ».

Σύμφωνα με τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία, τα λιπάσματα εμφανίζονται πλέον τρεις ή ακόμη και τέσσερις φορές πιο ακριβά από ότι ήταν το 2020, ροκανίζοντας τα εισοδήματα των αγροτών και πυροδοτώντας νέο ράλι στις τιμές των αγροτικών προϊόντων και κατ’ επέκταση των τροφίμων.

Μπροστά σε αυτό το δυσμενές κλίμα, ολοένα και περισσότεροι παραγωγοί ανά τον κόσμο αναζητούν τρόπους επιβίωσης, υιοθετώντας μια σειρά από έκτακτες λύσεις. Είτε προμηθεύονται τις μισές ποσότητες λιπασμάτων σε σχέση με παλαιότερα, είτε αλλάζουν τα χωράφια τους, καλλιεργώντας εναλλακτικά αγροτικά προϊόντα που χρειάζονται λιγότερο λίπασμα για να αναπτυχθούν. Όπως μεταδίδουν διεθνή μέσα ενημέρωσης, ήδη οι αγρότες στην Αργεντινή έχουν ανακοινώσει πως θα μειώσουν την παραγωγή σιταριού και καλαμποκιού έως και 30%.

Καμπανάκι για ελλείψεις από τους μεγαλύτερους κολοσσούς

Οι μεγαλύτεροι παραγωγοί λιπασμάτων διεθνώς βρίσκονται σε κατάσταση συναγερμού, παρακολουθώντας πολύ στενά τις εξελίξεις, ιδίως σε ό,τι αφορά την πορεία του ενεργειακού κόστους.

Ήδη η Borealis, ένας από τους μεγαλύτερους προμηθευτές λιπασμάτων στην Ευρώπη, ανακοίνωσε ότι αυτό το μήνα θα μειώσει την παραγωγή αμμωνίας στην Ευρώπη, ενώ, την ίδια ώρα, η νορβηγική Yara, κορυφαίος προμηθευτής αζωτούχων λιπασμάτων διεθνώς, γνωστοποίησε στις αρχές Μαρτίου ότι θα μειώσει την παραγωγή στα εργοστάσια Γαλλίας και Ιταλίας, περιορίζοντας την παραγωγή αμμωνίας και ουρίας στο 45% της συνολικής δυναμικότητας.

Την ίδια στιγμή το Παγκόσμιο Δίκτυο ενάντια στις επισιτιστικές κρίσεις - μια συμμαχία ανθρωπιστικών οργανώσεων - προειδοποιεί πως η ανασφάλεια στα τρόφιμα θα επιδεινωθεί, σημειώνοντας πως από τον περασμένο Σεπτέμβριο περί τα 161 εκατομμύρια ανθρώπων σε 42 έθνη βρίσκονται αντιμέτωπα με συνθήκες υποσιτισμού. Και όλα αυτά, ενώ τον περασμένο Φεβρουάριο, οι διεθνείς τιμές των τροφίμων ανήλθαν στα υψηλότερα επίπεδα της τελευταίας 30ετίας, όπως προκύπτει από τα στοιχεία του Οργανισμού Τροφίμων και Γεωργίας των Ηνωμένων Εθνών.

«Οι βίαιες εχθροπραξίες στην Ουκρανία - ήδη μια καταστροφή για τους άμεσα εμπλεκόμενους - θα είναι μια τραγωδία για τους φτωχότερους λαούς του πλανήτη, που δεν μπορούν να απορροφήσουν τις ραγδαίες ανατιμήσεις στα είδη διατροφής», προβλέπει αξιωματούχος των Ηνωμένων Εθνών.

Ακολουθήστε το insider.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις από την Ελλάδα και τον κόσμο.

Διαβάστε ακόμη

«Αγωνία» για την επάρκεια στα σιτηρά - Στα ύψη οι τιμές

Αέριο: Επάρκεια ρεύματος για 2 μήνες ακόμη και να κλείσει η ρωσική στρόφιγγα – Πρώτη «γραμμή άμυνας» έκτακτα φορτία LNG και λιγνίτης

Η Gazprom ετοιμάζεται για πιθανή διακοπή του φυσικού αερίου στην Ευρώπη

Όλες οι ειδήσεις

23:41

Σταϊκούρας: Οι 7 πυλώνες της οικονομικής στρατηγικής της Ελλάδας

23:33

Το κόκκινο κυριάρχησε τελικά στην Wall – Η χειρότερη εβδομάδα από τον Σεπτέμβριο για τον Dow

23:08

Εβδομαδιαία «βουτιά» 11% στο πετρέλαιο 

22:42

Παπαγαρυφάλλου: «Για την Alpha Bank μετασχηματισμός είναι μία καθοριστική αλλαγή στη νοοτροπία και τον τρόπο λειτουργίας»

22:33

Από τις μεγαλύτερες της δεκαετίας η πετρελαιοκηλίδα του Keystone

22:01

Απόφαση ΠΟΕ κατά ΗΠΑ στο ζήτημα των δασμών σε χάλυβα και αλουμίνιο

21:39

Κέρδη σε χρυσό, ασήμι και πλατίνα χάρη στα μάκρο ΗΠΑ

20:57

ΗΠΑ: Ο Μπάιντεν υποστηρίζει την ένταξη της Αφρικανικής Ένωσης στην G20

20:44

Attica Bank: Σύγκληση Έκτακτης ΓΣ για αύξηση μετοχικού κεφαλαίου έως 473,3 εκατ. ευρώ

20:31

Intracom: Οριακές ζημιές στο 9μηνο - Πάνω από 44 εκατ. ευρώ ο τζίρος

20:29

Υπό ανάκριση φέρεται να βρίσκεται η Εύα Καϊλή στις Βρυξέλλες για υποψίες διαφθοράς - Τέθηκε εκτός ΠΑΣΟΚ

20:26

Μητσοτάκης: Απαιτείται να βρούμε λύση για το πλαφόν στο αέριο - Να κινηθούμε στρατηγικά και ενωμένα

20:15

Γαλλία-κορονοϊός: Η κυβέρνηση προτρέπει τους πολίτες να εμβολιαστούν και να τηρούν τους κανόνες υγιεινής

20:04

Η Ρωσία επεκτείνει το πυρηνικό της οπλοστάσιο - Επιπλέον βοήθεια από Ουάσινγκτον για Κίεβο - Νέα όπλα από Ιράν σε Κρεμλίνο

20:00

Ποιος κρατάει το «μαγικό ραβδί» της αναβάθμισης του δημόσιου χρέους

19:56

Τι περιλαμβάνει η γαλλική πρόταση για τις κορβέτες του Πολεμικού Ναυτικού

19:51

Νέος εκπρόσωπος του υπουργείου Εξωτερικών ο Γιώργος Αρναούτης 

19:44

Κοντόπουλος: Στόχος μας να καταστήσουμε το ΧΑ ομότιμο εταίρο στη διεθνή επενδυτική κοινότητα

19:34

Ολοκληρώθηκε η επιχείρηση της ΕΛΑΣ στη Δυτική Αττική - Έξι συλλήψεις, 15 προσαγωγές

19:33

Μητσοτάκης: Περισσότερο από ποτέ, τώρα είναι η στιγμή να επενδύσετε στην Ελλάδα

19:26

Ζαββός: Οι 3 στόχοι για το τραπεζικό σύστημα τα επόμενα χρόνια – Επείγει η ολοκλήρωση της Ενιαίας Ευρωπαϊκής Αγοράς

19:15

Ιταλία: Έφτασαν τα 3,5 εκατ. τα κρούσματα γρίπης - «Εμβολιάστε τα παιδιά» προτρέπουν οι παιδίατροι

19:04

Επιστροφή στα «πράσινα» για τα ευρωπαϊκά χρηματιστήρια

18:50

Μνημόνιο συνεργασίας υπέγραψαν ΔΥΠΑ και Huawei

18:36

«Αυλαία» σήμερα στη Νέα Υόρκη για το 24ο Ετήσιο Συνέδριο Capital Link Invest in Greece Forum

18:35

Ο Πούτιν απειλεί με μείωση της παραγωγής πετρελαίου «αν κριθεί απαραίτητο»

18:29

Στο Λονδίνο αύριο ο ΥΠΟΙΚ για το Χριστουγεννιάτικο Gala της Ένωσης Ελλήνων Τραπεζιτών Ηνωμένου Βασιλείου

18:24

Βουλή: Υπερψηφίστηκε με 156 «υπέρ» έναντι 142 «κατά» το νομοσχέδιο για την ΕΥΠ

18:17

ΗΠΑ: Στην «αρένα» των fintech εισέρχεται και η Walmart, μέσω νέας startup

18:15

Revoil: Στη δημοσιότητα η πρώτη έκθεση βιώσιμης ανάπτυξης της επιχείρησης