Σε μια σχολική πραγματικότητα όπου τα όπλα, οι χειροβομβίδες, οι νάρκες και η περίθαλψη τραυματιών στο πεδίο της μάχης μπαίνουν πλέον στο υποχρεωτικό πρόγραμμα, επιστρέφουν την επόμενη εβδομάδα οι μαθητές στη Ρωσία. Η Μόσχα ενισχύει σημαντικά τη στρατιωτική εκπαίδευση ακόμη και για παιδιά ηλικίας 13 ετών, σε μια προσπάθεια που, όπως αναφέρει το Bloomberg, εντάσσεται στην ευρύτερη στρατιωτικοποίηση της ρωσικής εκπαίδευσης ενώ ο πόλεμος στην Ουκρανία βρίσκεται ήδη στον πέμπτο χρόνο.
Το αναμορφωμένο πρόγραμμα του υποχρεωτικού μαθήματος «Βασικές Αρχές Ασφάλειας και Άμυνας της Πατρίδας», που έχει εγκριθεί από το υπουργείο Παιδείας, προβλέπει ότι το ήμισυ των εβδομαδιαίων μαθημάτων θα αφιερώνεται πλέον στη βασική στρατιωτική εκπαίδευση.
Οι έφηβοι θα μαθαίνουν για βασικούς τύπους οπλισμού, από πολυβόλα και αντιαρματικά όπλα έως χειροβομβίδες, αλλά και για τη στρατιωτική πειθαρχία και την παροχή επείγουσας ιατρικής βοήθειας στο πεδίο. Στο πρόγραμμα περιλαμβάνονται ακόμη μαθήματα για νάρκες και εκρηκτικούς μηχανισμούς, τραυματισμούς μάχης, έκθεση σε χημικές και ραδιενεργές ουσίες, αντιμετώπιση οξέος στρες και επιβίωση σε εμπόλεμες ζώνες.
Παράλληλα, οι μαθητές θα διδάσκονται τη ρωσική στρατηγική εθνικής ασφάλειας και τη δομή των Ενόπλων Δυνάμεων.
Από τα θρανία στον στρατό
Η στρατιωτική εκπαίδευση δεν περιορίζεται στα βιβλία. Βετεράνοι του πολέμου στην Ουκρανία επισκέπτονται σχολεία και ακόμη και νηπιαγωγεία, μιλώντας στα παιδιά για τον πόλεμο και υποστηρίζοντας την απόφαση του Βλαντίμιρ Πούτιν για την εισβολή του 2022.
Ο πρόεδρος της Κρατικής Δούμας Vyacheslav Volodin έχει ζητήσει, μάλιστα, να υπάρχουν βετεράνοι του πολέμου σε «κάθε σχολείο» της χώρας, προκειμένου να συμμετέχουν στην εκπαίδευση των παιδιών σε αντικείμενα που σχετίζονται με τη στρατιωτική εμπειρία τους.
Η πρακτική έχει ήδη εξαπλωθεί. Έρευνα σε περισσότερους από 2.600 διευθυντές και εκπαιδευτικούς έδειξε ότι το 95% των ρωσικών σχολείων διοργανώνει εκδηλώσεις αφιερωμένες στον πόλεμο στην Ουκρανία, πάνω από το 80% προσκαλεί στρατιώτες που έχουν πολεμήσει να μιλήσουν στους μαθητές και σχεδόν το 75% πραγματοποιεί ειδικά μαθήματα σχετικά με τον πόλεμο.
Η εξέλιξη αποκτά ιδιαίτερη σημασία καθώς η Ρωσία επιδιώκει να εξασφαλίζει περίπου 400.000 νέους στρατολογούμενους κάθε χρόνο, ενώ οι απώλειες του ρωσικού στρατού σε νεκρούς και τραυματίες έχουν ξεπεράσει συνολικά το 1,5 εκατ., σύμφωνα με δυτικές εκτιμήσεις.
Στρατιωτικά παιχνίδια για παιδιά από 7 ετών
Η προετοιμασία επεκτείνεται και εκτός σχολικής αίθουσας. Η Ρωσία έχει επαναφέρει σε σύγχρονη μορφή τα σοβιετικά στρατιωτικά παιχνίδια «Zarnitsa», στα οποία παιδιά χωρίζονται σε δεκαμελείς ομάδες αναλαμβάνοντας διαφορετικούς «ρόλους», όπως διοικητές, στρατιώτες εφόδου, χειριστές drones, ναρκαλιευτές και διασώστες.
Η εκπαίδευση περιλαμβάνει προσομοιώσεις μάχης με laser tag, προσομοιωτές πτήσης εικονικής πραγματικότητας, κινήσεις σε χαρακώματα και ομοιώματα τυφεκίων.
Η συμμετοχή έχει εκτοξευθεί: από περίπου 800.000 παιδιά ηλικίας 7 έως 17 ετών το 2024 αναμένεται να φτάσει τα 2,5 εκατ. φέτος. Η κρατικά υποστηριζόμενη οργάνωση νεολαίας που διαχειρίζεται το πρόγραμμα λαμβάνει περίπου 20 δισ. ρούβλια (233 εκατ. δολάρια) ετησίως από τον ομοσπονδιακό προϋπολογισμό.
Παράλληλα, μαθητές λυκείου μπορούν να συμμετέχουν σε εβδομαδιαία προγράμματα στρατιωτικής εκπαίδευσης με διαμονή σε εγκαταστάσεις τύπου στρατώνα στα κρατικά κέντρα «Avangard», ένα δίκτυο που αριθμεί περισσότερες από 70 εγκαταστάσεις σε ολόκληρη τη χώρα. Σε περιοχές της ρωσικής Άπω Ανατολής λειτουργούν ακόμη και εξειδικευμένες θερινές στρατιωτικές κατασκηνώσεις για παιδιά 14 έως 17 ετών.
Οι δαπάνες ακολουθούν την ίδια ανοδική πορεία. Ο ρωσικός προϋπολογισμός διαθέτει φέτος ποσό-ρεκόρ 70 δισ. ρουβλίων για την «πατριωτική εκπαίδευση», περίπου 20 φορές περισσότερο σε σχέση με το 2021. Παράλληλα, οι μαθητές που είχαν ενταχθεί σε επίσημες στρατιωτικές σχολές δοκίμων και εξειδικευμένα προγράμματα στρατολόγησης είχαν φτάσει τους 780.000 το 2025, από 200.000 το 2018.
Η στρατιωτικοποίηση επεκτείνεται πλέον και στις μικρότερες ηλικίες. Το εβδομαδιαίο μάθημα «Συζητήσεις για σημαντικά πράγματα», που εισήχθη τον Σεπτέμβριο του 2022 για την προώθηση των θέσεων του Κρεμλίνου γύρω από τον πατριωτισμό, τη ρωσική ιστορία και τον πόλεμο στην Ουκρανία, αποκτά φέτος προσαρμοσμένη, βασισμένη στο παιχνίδι εκδοχή ακόμη και για παιδιά προσχολικής ηλικίας.
