Μεγάλη αναστάτωση στις αγορές προκάλεσαν τρεις παράγοντες που σχετίζονται με την τεχνητή νοημοσύνη, φέρνοντας ισχυρές απώλειες σε μετοχές εταιρειών delivery, πληρωμών και λογισμικού τη Δευτέρα, με αποκορύφωμα την ώθηση του τίτλου της International Business Machines (ΙΒΜ) στη χειρότερη ημερήσια πτώση της εδώ και 26 χρόνια (από το 2000) με -13,15%.
Όλα ξεκίνησαν μετά τη δημοσίευση μιας bearish έκθεσης το Σαββατοκύριακο από μια σχετική άγνωστη εταιρεία, ονόματι Citrini Research. Το report που δημοσιεύθηκε την Κυριακή, περιέγραψε τους πιθανούς κινδύνους για διάφορα τμήματα της παγκόσμιας οικονομίας, χρησιμοποιώντας υποθετικά σενάρια για το μέλλον, με πρώτα θύματα τις υπηρεσίες delivery φαγητού και τις εταιρείες πιστωτικών καρτών.
Στη συνέχεια, η νεοσύστατη εταιρεία τεχνητής νοημοσύνης Anthropic ανέφερε ότι το εργαλείο Claude Code μπορεί να βοηθήσει στον εκσυγχρονισμό της COBOL, μιας ξεπερασμένης γλώσσας προγραμματισμού που εκτελείται κυρίως σε υπολογιστές IBM. Και τέλος, ήρθε μια προειδοποίηση από τον Νασίμ Τάλεμπ: οι επενδυτές θα πρέπει να προετοιμαστούν για αστάθεια μέχρι και πτωχεύσεις στον τομέα του λογισμικού, καθώς η άνοδος της ΑΙ εισέρχεται σε μια εύθραυστη φάση.
«Ο μόνος σκοπός αυτού του άρθρου είναι η μοντελοποίηση ενός σεναρίου που δεν έχει εξεταστεί αρκετά», ανέφερε ένας πρόλογος του άρθρου της Citrini Research. «Ας ελπίσουμε ότι η ανάγνωση αυτού του άρθρου σας αφήνει πιο προετοιμασμένους για πιθανούς κινδύνους που σχετίζονται με την Τεχνητή Νοημοσύνη που κάνει την παγκόσμια οικονομία ολοένα και πιο περίεργη».
Η Citrini Research, που ιδρύθηκε από τον Τζέιμς φαν Γκίλεν, παρουσίασε ένα σενάριο για τον Ιούνιο του 2028, όπου η αναστάτωση που προκαλεί η Τεχνητή Νοημοσύνη έχει οδηγήσει στην ανεργία τους υπαλλήλους γραφείου, στη μείωση των καταναλωτικών δαπανών, στις αθετήσεις πληρωμών δανείων που υποστηρίζονται από λογισμικό και οικονομική συρρίκνωση. Ωστόσο, η έκθεση σημειώνει ξεκάθαρα: «Αυτό που ακολουθεί είναι ένα σενάριο, όχι μια πρόβλεψη».
Η ανάλυση προέβλεψε ένα υποθετικό ποσοστό ανεργίας 10,2% έως τον Ιούνιο του 2028, με τις απώλειες θέσεων εργασίας να αφορούν εργαζόμενους ων που οδηγούν σε δυσανάλογες καταναλωτικές δαπάνες. Περιέγραψε πιθανές αλυσιδωτές επιπτώσεις μέσω των ιδιωτικών πιστωτικών αγορών, ιδίως του λογισμικού που υποστηρίζονται από δάνεια ιδιωτών, και έθεσε ερωτήματα σχετικά με τις αντοχές των στεγαστικών δανείων σε ένα σενάριο όπου τα εισοδήματα των δανειοληπτών περιορίζονται δομικά.
Μεταξύ των διαφόρων αποτελεσμάτων που συζητήθηκαν, η Citrini παρουσίασε μια κατάσταση όπου η κυριαρχία των εφαρμογών παράδοσης φαγητού όπως το DoorDash και το Uber Eats αντικαθίσταται από εναλλακτικές λύσεις με AI agents όπου εξοικονομούν χρήματα στους χρήστες εξαλείφοντας τις χρεώσεις από εταιρείες επεξεργασίας πληρωμών όπως η Mastercard και η Visa.
«Πιστεύουμε σίγουρα ότι το agentic commerce θα είναι μετασχηματιστικό για τον κλάδο», τόνισε ο συνιδρυτής της DoorDash, Άντι Φανγκ. «Το έδαφος μετατοπίζεται κάτω από τα πόδια μας και ο κλάδος θα πρέπει να προσαρμοστεί σε αυτό» πρόσθεσε. Παράλληλα, για τον συγγραφέα του βιβλίου «Ο Μαύρος Κύκνος» και «Antifragile» οι αγορές υποτιμούν τους διαρθρωτικούς κινδύνους, ενώ υπερεκτιμούν την ανθεκτικότητα των σημερινών ηγετών της Τεχνητής Νοημοσύνης.
«Αυτό ήταν περισσότερο ένα νοητικό πείραμα παρά μια πρόβλεψη, αλλά ο χρόνος είχε σημασία», επεσήμανε ο Ντάνιελ Ο' Ρίγκαν, Διευθύνων Σύμβουλος του Equity Trading της Mizuho, μετά την έκθεση. «Η βασική αρχή ήταν ουσιαστικά: εάν η Τεχνητή Νοημοσύνη λειτουργήσει καλύτερα από το αναμενόμενο, οι ακούσιες συνέπειες θα μπορούσαν να είναι άσχημες - η χρηματιστηριακή αγορά υποχωρεί κατά 30%, η ανεργία στο 10%, η μαζική μετατόπιση εργατικού δυναμικού» πρόσθεσε.
Είναι ενδεικτικό πως χτες στο αμερικανικό χρηματιστήριο, οι μετοχές των DoorDash, American Express, KKR & Co και Blackstone υποχώρησαν κατά τουλάχιστον 6%. Οι τίτλοι άλλων εταιρειών που αναφέρονται στο άρθρο, συμπεριλαμβανομένων των Uber Technologies, Mastercard, Visa, Capital One Financial και Apollo Global Management απώλεσαν άνω του 4%.
