Στο κρούσμα αφθώδους πυρετού που εντοπίστηκε σε εκτροφή βοοειδών στη Λέσβο αναφέρθηκε σήμερα η εκπρόσωπος Τύπου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.
Όπως αναφέρεται, η Κομισιόν επιβεβαιώνει ότι έχει πληροφορηθεί την εκδήλωση εστίας αφθώδους πυρετού σε μικρή εγκατάσταση βοοειδών και προβάτων στη Λέσβο (Ελλάδα).
Εκκρεμεί η ταυτοποίηση του οροτύπου του αφθώδους πυρετού. Οι ελληνικές αρχές έχουν ήδη λάβει όλα τα αναγκαία μέτρα ελέγχου σύμφωνα με τη νομοθεσία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ), συμπεριλαμβανομένων επιδημιολογικών ερευνών και εργαστηριακών δοκιμών.
Παράλληλα, τονίζεται:
- Η Επιτροπή υπενθυμίζει ότι είναι σημαντικό οι ελληνικές αρχές να λάβουν άμεσα και αυστηρά μέτρα στις πληγείσες εκμεταλλεύσεις και στις απαγορευμένες ζώνες, μεταξύ των οποίων η άμεση εξολόθρευση των ζώων στις πληγείσες εκμεταλλεύσεις, η καταστροφή των νεκρών και θανατωθέντων ζώων και των προϊόντων τους, και η απολύμανση των εγκαταστάσεων, καθώς και ο περιορισμός των μετακινήσεων και η αυστηρή βιοπροφύλαξη και επιτήρηση σύμφωνα με τη νομοθεσία της ΕΕ.
- Η Επιτροπή θα παράσχει κάθε δυνατή στήριξη αναπτύσσοντας, μόλις της ζητηθεί από την Ελλάδα, κτηνιατρική ομάδα έκτακτης ανάγκης (EUVET) για να συνδράμει την αρμόδια αρχή στην καταπολέμηση της νόσου, παρέχοντας συμβουλευτική υποστήριξη σχετικά με τη χρήση του εμβολίου και καταρτίζοντας σχέδιο επείγοντος εμβολιασμού.
- Η Επιτροπή θα εγκρίνει τα προσωρινά μέτρα έκτακτης ανάγκης (περιφερειοποίηση) για την αντιμετώπιση της κατάστασης στο πεδίο, και τα μέτρα αυτά θα αναθεωρηθούν στο πλαίσιο της μόνιμης επιτροπής φυτών, ζώων, τροφίμων και ζωοτροφών (επιτροπή PAFF) κατά τις επόμενες εβδομάδες.
Πληροφορίες για το πώς αντιμετωπίζει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή τις ζωονόσους
- Η καταπολέμηση των νόσων των ζώων και των θανατηφόρων ιών είναι βασική συνιστώσα της πολιτικής της Επιτροπής για την υγεία των ζώων και της πολιτικής «Μία υγεία».
- Η Επιτροπή είναι σε διαρκή επαφή με τις αρχές του κράτους μέλους το οποίο πλήττεται από τις εστίες.
- Μόλις αναφερθεί κάποια εστία από ένα κράτος μέλος, το οικείο κράτος μέλος λαμβάνει άμεσα μέτρα ελέγχου της νόσου σύμφωνα με τη νομοθεσία της Ένωσης.
- Στη συνέχεια, η Επιτροπή υποβάλλει σε ψηφοφορία ανάμεσα στα κράτη μέλη τα μέτρα έκτακτης ανάγκης για την αντιμετώπιση της κατάστασης επιτόπου και, στη συνέχεια, τα εγκρίνει, ώστε να οριοθετηθούν, σε επίπεδο ΕΕ, οι περιοχές που πρέπει να συμπεριληφθούν στις απαγορευμένες ζώνες γύρω από την εγκατάσταση της εστίας.
- Αυτά τα μέτρα έκτακτης ανάγκης επικαιροποιούνται συνεχώς ώστε να λαμβάνεται υπόψη η εξέλιξη της κατάστασης στα πληττόμενα κράτη μέλη.
Τι κάνει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή για το θέμα
Ποια είναι η κατάσταση στη Λέσβο;
Εστία αφθώδους πυρετού επιβεβαιώθηκε από τις ελληνικές αρχές στις 16 Μαρτίου 2026 και κοινοποιήθηκε στην Επιτροπή στις 17 Μαρτίου. Αφορά μια μικρή εγκατάσταση με 38 βοοειδή και 250 πρόβατα. Ο ορότυπος του αφθώδους πυρετού δεν είναι ακόμη γνωστός. Ο ορότυπος είναι σημαντικός για την αντιστοίχιση των εμβολίων, σε περίπτωση που οι ελληνικές αρχές αποφασίσουν να ζητήσουν την κινητοποίηση του εμβολίου από την τράπεζα αντιγόνων της ΕΕ για να προβούν σε επείγοντα εμβολιασμό.
Θα αποσταλούν εμπειρογνώμονες της ΕΕ στο νησί;
Μόλις το ζητήσουν οι ελληνικές αρχές, η Επιτροπή θα αναπτύξει επιτόπου ομάδα EUVET για να συνδράμει τις τοπικές κτηνιατρικές αρχές.
Τι μέτρα πρέπει να εφαρμόζονται σε περίπτωση εκδήλωσης κάποιας εστίας;
Η Επιτροπή θα εγκρίνει εσπευσμένα μέτρα έκτακτης ανάγκης τα οποία οριοθετούν, σε επίπεδο ΕΕ, τις περιοχές που πρέπει να περιληφθούν στις απαγορευμένες ζώνες γύρω από την εγκατάσταση της εστίας και καθορίζουν τη διάρκεια ισχύος των απαγορευμένων ζωνών. Τα μέτρα που εφάρμοσε η Ελλάδα στις ζώνες αυτές βασίζονται στη νομοθεσία της ΕΕ και περιλαμβάνουν, μεταξύ άλλων:
- την επιτόπου θανάτωση και την ασφαλή απόρριψη, το συντομότερο δυνατόν, όλων των επίνοσων ειδών στην πληγείσα εγκατάσταση,
- τον καθαρισμό και την απολύμανση των χώρων,
- την απαγόρευση μετακινήσεων επίνοσων ζώων και των προϊόντων τους,
- την εντατική επιτήρηση τόσο στις ζώνες των 3 και των 10 km όσο και στην περαιτέρω απαγορευμένη ζώνη,
- καμία έξοδο επίνοσων ζώων από την περαιτέρω απαγορευμένη ζώνη.
Πώς επηρεάζει η επιδημία τα γαλακτοκομικά προϊόντα;
- Το γάλα που προέρχεται από εστίες ή από εκμεταλλεύσεις για τις οποίες υπάρχει υπόνοια μόλυνσης πρέπει να απορρίπτεται με ασφάλεια.
- Εάν διενεργείται επείγων προστατευτικός εμβολιασμός, πρέπει να εφαρμόζονται μέτρα περιορισμού του κινδύνου στην περιοχή εμβολιασμού, όπως η απαγόρευση των μετακινήσεων νωπού γάλακτος — με τυχόν παρεκκλίσεις για το γάλα και τα γαλακτοκομικά προϊόντα που υπόκεινται σε θερμική επεξεργασία (π.χ. φέτα), δηλαδή, τουλάχιστον, σε παστερίωση. Τα εν λόγω προϊόντα που έχουν υποστεί θερμική επεξεργασία μπορούν να διατίθενται στην αγορά της ΕΕ.
Ποιες είναι οι επιπτώσεις για το εμπόριο; Υπάρχουν ρεπορτάζ για απαγόρευση της εισαγωγής προϊόντων στο Ηνωμένο Βασίλειο
Δεδομένου ότι το καθεστώς της Ελλάδας ως χώρας απαλλαγμένης από τον αφθώδη πυρετό έχει ανασταλεί από τον Παγκόσμιο Οργανισμό για την Υγεία των Ζώων (WOAH), οι εξαγωγές επίνοσων στον αφθώδη πυρετό ζώων και των μη επεξεργασμένων ζωικών προϊόντων τους από τα εν λόγω κράτη μέλη σε τρίτες χώρες αναστέλλονται προσωρινά.
Σε κάθε περίπτωση, πρέπει να τονιστεί ότι οι ελληνικές αρμόδιες αρχές δεν μπορούν πλέον να υπογράφουν τέτοια πιστοποιητικά εξαγωγής σε τρίτες χώρες για ζώα και για ορισμένα ζωικά προϊόντα που απαιτούν «καθεστώς χώρας απαλλαγμένης από τον αφθώδη πυρετό».
Ωστόσο, η Επιτροπή καλεί τις τρίτες χώρες να σέβονται την αρχή της περιφερειοποίησης και να μην απαγορεύουν τις εξαγωγές από ολόκληρη την επικράτεια της Ελλάδας, μόλις σταθεροποιηθεί η κατάσταση. Οποιαδήποτε τρίτη χώρα, εάν το επιθυμεί, μπορεί να εξαιρέσει τα θερμικά επεξεργασμένα γαλακτοκομικά προϊόντα, όπως η φέτα και το γιαούρτι, από τις εν λόγω απαγορεύσεις, εφόσον συμμορφώνονται με τους ειδικούς όρους της εν λόγω τρίτης χώρας.
Από πού προήλθε η επιδημία;
Επί του παρόντος δεν υπάρχουν πληροφορίες για την προέλευση της επιδημικής έξαρσης.
