Ηχηρό «καμπανάκι» κινδύνου για τις παγκόσμιες αγορές χτυπά για μία ακόμη φορά ο διευθύνων σύμβουλος της JP Morgan, Τζέιμι Ντάιμον, προειδοποιώντας ότι η συσσωρευμένη μόχλευση παραμένει υψηλή και σε συνδυασμό με τον «κρυφό» δανεισμό δημιουργούν ένα εύθραυστο περιβάλλον, το οποίο μπορεί να οδηγήσει σε αναταραχή στις αγορές.
«Το χρέος μέσω περιθωρίου (margin debt) βρίσκεται στο υψηλότερο επίπεδο που έχει καταγραφεί ποτέ. Υπάρχει πολύ margin debt που δεν βλέπετε, επειδή δεν ονομάζεται margin debt. Ονομάζεται διαφορετικά. Είναι αυτό το είδος μόχλευσης, μέρος της οποίας είναι κρυφό και άλλος μέρος της εμφανές», ανέφερε σε συνέντευξή του στο CNBC.
Ο Ντάιμον επισήμανε ως βασικές πηγές ανησυχίας τον δανεισμό μέσω prime brokerages, hedge funds, χρηματιστηριακών διαπραγματεύσιμων κεφαλαίων και στρατηγικών αρμπιτράζ του αμερικανικού δημοσίου. «Η συνολική μόχλευση της αγοράς είναι αρκετά υψηλή» τόνισε.
Τα σχόλια έρχονται εν μέσω ανανεωμένου ελέγχου της μόχλευσης στις χρηματοπιστωτικές αγορές, καθώς οι αυξημένες αποτιμήσεις μετοχών, η μόχλευση hedge funds κοντά σε επίπεδα ρεκόρ και οι μεγάλες συναλλαγές στα αμερικανικά ομόλογα έχουν τροφοδοτήσει ανησυχίες ότι ενδέχεται να δημιουργούνται ευπάθειες σε μέρη του χρηματοπιστωτικού συστήματος.
Ο Ντάιμον εξήγησε ότι η υψηλή μόχλευση αυξάνει τον κίνδυνο ένας μεμονωμένος επενδυτής ή fund να προκαλέσει ευρύτερη αστάθεια. «Όταν το έχεις αυτό, έχεις μεγαλύτερες πιθανότητες κάποιος να διαταράξει την αγορά με γρήγορο τρόπο και ο κόσμος να ανησυχεί γι’ αυτό».
Δεν είναι συστημική η μόχλευση αλλά είναι υψηλή
Το hedge fund Situational Awareness, που ειδικεύεται στην τεχνητή νοημοσύνη, υπέστη πρόσφατα βαριές απώλειες, αφού οι επενδύσεις με μόχλευση στον τομέα της τεχνολογίας στράφηκαν εναντίον του, προκαλώντας απαιτήσεις για πρόσθετες εγγυήσεις, αναγκάζοντάς το να ρευστοποιήσει μεγάλο μέρος του χαρτοφυλακίου του σε μετοχές.
Όταν ρωτήθηκε για την πρόσφατη κατάρρευση του Situational Awareness, για το οποίο η JPMorgan ήταν ένας από τους prime broker, ο Νταίμον εξήγησε ότι το περιστατικό απέδειξε ότι οι αγορές μπορούν να απορροφήσουν μία μεμονωμένη αποτυχία χωρίς να υπάρξουν ευρύτερες διαταραχές.
Επίσης, απέφυγε να χαρακτηρίσει την υψηλή μόχλευση ως συστημική απειλή, επισημαίνοντας ότι οι αγορές έχουν γενικά καταφέρει να απορροφήσουν μεμονωμένες αποτυχίες.
«Δεν θα πω ότι είναι συστημικά υψηλή, ότι θα προκαλέσει καταστροφή, αλλά είναι υψηλή», είπε.
Διαφορές με το 2008
Ο Ντάιμον διαφοροποίησε το σημερινό περιβάλλον από την οικονομική κρίση του 2008, υποστηρίζοντας ότι η μόχλευση από μόνη της δεν προκαλεί απαραίτητα συστημική κρίση.
«Το χειρότερο σενάριο είναι αν έχεις πραγματικές απώλειες στην αγορά», είπε. «Το πρόβλημα τότε δεν ήταν μόνο η μόχλευση. Ήταν το μέγεθος των ζημιών που επρόκειτο να πραγματοποιηθούν σε στεγαστικά δάνεια».
Ο επικεφαλής της JPMorgan τόνισε ότι οι τράπεζες θα συνεχίσουν να προσαρμόζουν τις απαιτήσεις για εξασφαλίσεις ανάλογα με τις μεταβαλλόμενες συνθήκες της αγοράς.
«Όταν η αστάθεια αυξάνεται, οι οίκοι εκκαθάρισης και οι τράπεζες ζητούν γενικά περισσότερες εξασφαλίσεις», είπε. «Οπότε πιθανότατα θα δούμε κάτι τέτοιο» πρόσθεσε.
Πληθωριστικές πιέσεις
Ο Ντάιμον προειδοποίησε επίσης ότι η διαρθρωτική ζήτηση για κεφάλαια θα μπορούσε να αναζωπυρώσει τις πληθωριστικές πιέσεις, επισημαίνοντας τα κυβερνητικά ελλείμματα, τις επενδύσεις σε υποδομές και τον παγκόσμιο επανεξοπλισμό ως παράγοντες που υποστηρίζουν υψηλότερα μακροπρόθεσμα επιτόκια.
«Η προσπάθεια επανεξοπλισμού θα έχει πληθωριστικές επιπτώσεις», τόνισε επαναλαμβάνοντας προηγούμενη δήλωσή του ότι αυτές οι δυναμικές «θα μπορούσαν να είναι ο απρόσκλητος επισκέπτης του πάρτι», εάν οδηγήσουν τους επενδυτές να αναζητήσουν μεγαλύτερη αποζημίωση για την κατοχή μακροπρόθεσμων ομολόγων.
