Σημαντική υποχώρηση καταγράφει η παραβατικότητα στα πρατήρια καυσίμων της Αττικής, καθώς σύμφωνα με τη νέα έρευνα του Εργαστηρίου Τεχνολογίας Καυσίμων και Λιπαντικών του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου μειώθηκε στο 23,1% το 2026 από 33,1% το 2025.
Με άλλα λόγια, ενώ πέρυσι σχεδόν ένα στα τρία πρατήρια στην Αττική εμφάνιζε προβληματικές παραδόσεις καυσίμου, φέτος το ποσοστό έχει περιοριστεί σε περίπου ένα στα τέσσερα. Παρά τη βελτίωση κατά περίπου 10 ποσοστιαίες μονάδες, οι ερευνητές επισημαίνουν ότι το φαινόμενο εξακολουθεί να αποτελεί σοβαρό πρόβλημα για την αγορά και τους καταναλωτές.
Η έρευνα πραγματοποιήθηκε από το Εργαστήριο Τεχνολογίας Καυσίμων και Λιπαντικών του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου κατά το διάστημα Μαρτίου - Απριλίου 2026 και κάλυψε πρατήρια τόσο εταιρειών-μελών του ΣΕΕΠΕ όσο και εταιρειών εκτός Συνδέσμου.
Συνολικά πραγματοποιήθηκαν 200 δειγματοληψίες αμόλυβδης βενζίνης 95 οκτανίων, εκ των οποίων 130 στην Αττική και 70 στη Θεσσαλονίκη. Στο πλαίσιο της έρευνας ελέγχθηκε η ακρίβεια των παραδόσεων των αντλιών, μέσω σύγκρισης της ποσότητας καυσίμου που ζήτησε και χρεώθηκε ο καταναλωτής με την ποσότητα που τελικά παραδόθηκε στο όχημα. Οι μετρήσεις πραγματοποιήθηκαν με ειδικά διαμορφωμένο όχημα και «τυφλή» διαδικασία, ώστε οι αναλυτές να μην γνωρίζουν από ποιο πρατήριο προερχόταν κάθε δείγμα.
Αληγιζάκης: Από το ένα στα τρία στο ένα στα τέσσερα πρατήρια
Παρουσιάζοντας τα αποτελέσματα, ο πρόεδρος του ΣΕΕΠΕ, Γιάννης Αληγιζάκης, σημείωσε ότι η παραβατικότητα στα πρατήρια της Αττικής μειώθηκε από 33,1% το 2025 στο 23,1% το 2026, καταγράφοντας πτώση κατά περίπου 10 ποσοστιαίες μονάδες.
Όπως ανέφερε, η εικόνα της αγοράς εμφανίζεται αισθητά βελτιωμένη, καθώς ενώ το 2025 περίπου ένα στα τρία πρατήρια της Αττικής ήταν παραβατικό, πλέον το ποσοστό έχει περιοριστεί σε περίπου ένα στα τέσσερα. Ωστόσο, τόνισε ότι το 23,1% εξακολουθεί να αποτελεί ιδιαίτερα υψηλό ποσοστό και δείχνει ότι απαιτείται συνέχιση και εντατικοποίηση των ελέγχων ενώ όπως σημείωσε ενισχυτικά στην παραβατικότητα λειτούργησε και το πλαφόν στο περιθώριο κέρδους.
Αναλυτικά, η εξέλιξη της παραβατικότητας στην Αττική ήταν:
- 2020: 20%
- 2021: 21,5%
- 2023: 33%
- 2025: 33,1%
- 2026: 23,1%
Αντίστοιχα, το εύρος των ελλειμματικών παραδόσεων διαμορφώθηκε:
- 2020: έως 17%
- 2021: έως 19%
- 2023: έως 24%
- 2025: έως 18,2%
- 2026: έως 15%
Σύμφωνα με τον κ. Αληγιζάκη, στη βελτίωση συνεβαλαν η αυστηροποίηση του θεσμικού πλαισίου και κυρίως η νομοθεσία που προβλέπει τη σφράγιση παραβατικών πρατηρίων, η οποία λειτούργησε αποτρεπτικά για τους παραβάτες.
Σχεδόν το 77% των παραδόσεων στην Αττική εντός αποδεκτών ορίων
Στην Αττική, οι παραδόσεις καυσίμου που βρέθηκαν εντός των νόμιμων ορίων ανήλθαν στο 76,9% του δείγματος. Παράλληλα, το 12,3% παρουσίασε μικρές αποκλίσεις που κρίθηκαν ανεκτές στο πλαίσιο της έρευνας, ενώ οι ελλειμματικές παραδόσεις, δηλαδή οι περιπτώσεις στις οποίες ο καταναλωτής παρέλαβε μικρότερη ποσότητα καυσίμου από αυτή που πλήρωσε, περιορίστηκαν στο 10,8%. Το αντίστοιχο ποσοστό ήταν 28,5% το 2025 και 27% το 2023.
Ο καθηγητής του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου, κ. Ζαννίκος, εξήγησε ότι για τις ανάγκες της έρευνας αποκλίσεις έως 1% θεωρούνται αποδεκτές, καθώς καλύπτουν τη στατιστική αβεβαιότητα των μετρήσεων. Το θεσμικό πλαίσιο προβλέπει ανεκτή απόκλιση ±0,5% για τις μετρολογικές δοκιμές των αντλιών, ενώ για το σύστημα εισροών-εκροών η αντίστοιχη ανοχή είναι ±1,5%.
Μειώθηκε και το εύρος των ελλειμματικών παραδόσεων
Εκτός από τη μείωση του αριθμού των προβληματικών πρατηρίων, περιορίστηκε και το εύρος των αποκλίσεων.
Οι αποκλίσεις από την αναμενόμενη ποσότητα έφτασαν έως 14,99% το 2026, έναντι 18,2% το 2025, 24% το 2023, 19% το 2021, 17% το 2020 και 9,5% το 2017.
Παράλληλα, κατά τη δειγματοληψία εντοπίστηκαν έξι περιπτώσεις στις οποίες είτε εκδόθηκαν «αμφισβητήσιμες» αποδείξεις είτε παραδόθηκε καύσιμο premium αντί του επιλεγμένου είτε χρησιμοποιήθηκε διαφορετική αντλία από εκείνη που είχε επιλεγεί.
Τα αποτελέσματα της έρευνας δείχνουν σημαντική μείωση τόσο του αριθμού όσο και του μεγέθους των εκτροπών σε σχέση με τις προηγούμενες έρευνες, ωστόσο οι καταναλωτές εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν σημαντικό αριθμό ελλειμματικών παραδόσεων.
Νέα παράταση για το αναβαθμισμένο σύστημα εισροών-εκροών
Στο μεταξύ, νέα παράταση δόθηκε και για την εφαρμογή του αναβαθμισμένου συστήματος εισροών-εκροών στα πρατήρια καυσίμων, το οποίο αποτελεί ένα από τα βασικά εργαλεία για την ενίσχυση των ελέγχων και τον περιορισμό της παραβατικότητας στην αγορά.
Η νέα προθεσμία μετατίθεται έως τις 31 Οκτωβρίου 2026 για τα πρατήρια της Αττικής και της Θεσσαλονίκης και έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026 για την υπόλοιπη χώρα.
Όπως εξήγησαν οι εκπρόσωποι του κλάδου, η παράταση κρίθηκε αναγκαία προκειμένου να δοθεί ο απαιτούμενος χρόνος στις τεχνικές εταιρείες για να ολοκληρώσουν τις αναβαθμίσεις. Όπως επισημάνθηκε, η συμμόρφωση δεν περιορίζεται στην εγκατάσταση του νέου λογισμικού, αλλά περιλαμβάνει και την πλήρη πιστοποίηση της λειτουργίας του συστήματος από τον εγκαταστάτη, ο οποίος αναλαμβάνει πλέον και τη σχετική ευθύνη για την ορθή λειτουργία του.
Το ζήτημα με τη σφράγιση των παραβατικών πρατηρίων
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε και στο θεσμικό πλαίσιο για τα παραβατικά πρατήρια. Όπως εξηγήθηκε, όταν διαπιστώνεται παράβαση, το πρατήριο στο οποίο εντοπίζεται η παρανομία σφραγίζεται για δύο χρόνια και δεν μπορεί να επαναλειτουργήσει.
Ωστόσο, οι εκπρόσωποι του κλάδου επισήμαναν ότι, παρότι ο νόμος προβλέπει πως όταν ο ίδιος ιδιοκτήτης συμμετέχει και σε άλλα πρατήρια θα πρέπει να αναστέλλεται και η λειτουργία τους, στην πράξη αυτό δεν εφαρμόζεται πάντοτε. Όπως ανέφεραν, σε αρκετές περιπτώσεις τα δικαστήρια έκριναν ότι τα υπόλοιπα πρατήρια μπορούσαν να συνεχίσουν να λειτουργούν, παρότι ανήκαν στο ίδιο επιχειρηματικό σχήμα.
Όπως επεσήμαναν, το συγκεκριμένο ζήτημα αναδεικνύει την ανάγκη περαιτέρω θωράκισης του θεσμικού πλαισίου, ώστε οι κυρώσεις να εφαρμόζονται αποτελεσματικότερα και να ενισχύεται ακόμη περισσότερο ο αποτρεπτικός χαρακτήρας της νομοθεσίας απέναντι στην παραβατικότητα.
Το παράδοξο εύρημα για τα φθηνά πρατήρια
Ένα από τα πιο ενδιαφέροντα συμπεράσματα της έρευνας αφορά τη σχέση τιμής και ποσότητας. Στην Αττική διαπιστώθηκε ότι τα πρατήρια με τις χαμηλότερες τιμές ήταν ταυτόχρονα εκείνα που παρουσίαζαν και τις καλύτερες παραδόσεις καυσίμου προς τους καταναλωτές.
Αντίθετα, στη Θεσσαλονίκη καταγράφηκε το αντίστροφο φαινόμενο, καθώς το φθηνότερο πρατήριο της έρευνας ήταν και εκείνο που εμφάνισε ελλειμματικές παραδόσεις.
Θεσσαλονίκη: Καλύτερη συνολική εικόνα, αλλά μεγαλύτερες αποκλίσεις στις πιο σοβαρές παραβάσεις
Στη Θεσσαλονίκη, το 81,4% των παραδόσεων βρέθηκε εντός των νόμιμων ή ανεκτών αποκλίσεων, ενώ οι ελλειμματικές παραδόσεις διαμορφώθηκαν στο 18,6%, έναντι 20% το 2025 και 11,4% το 2017, γεγονός που δείχνει συνολικά καλύτερη εικόνα σε σχέση με την Αττική.
Ωστόσο, η έρευνα κατέγραψε επιδείνωση στο μέγιστο ύψος των ελλειμματικών παραδόσεων. Ειδικότερα, η μεγαλύτερη απόκλιση που εντοπίστηκε έφτασε το 14% το 2026, έναντι 12,7% το 2025, γεγονός που δείχνει ότι, παρότι οι παραβατικές περιπτώσεις είναι συγκριτικά λιγότερες, στις πιο σοβαρές περιπτώσεις η ποσότητα καυσίμου που λείπει από τον καταναλωτή είναι μεγαλύτερη σε σχέση με πέρυσι.
Πιτσιλής: Η εικόνα βελτιώθηκε, αλλά οι έλεγχοι πρέπει να συνεχιστούν
Από την πλευρά του, ο διοικητής της ΑΑΔΕ, Γιώργος Πιτσιλής, υπενθύμισε ότι από το 2023 εφαρμόζεται η νομοθεσία που προβλέπει τη σφράγιση παραβατικών πρατηρίων, επισημαίνοντας ότι πλέον καταγράφεται σαφής αντιστροφή της τάσης.
Ωστόσο, σημείωσε ότι, παρά τη σημαντική αποκλιμάκωση σε σχέση με το 2025, τα στοιχεία εξακολουθούν να προκαλούν προβληματισμό. Όπως ανέφερε, η παραβατικότητα στην Αττική διαμορφώθηκε στο 23,1% το 2026, όταν το 2021 βρισκόταν στο 21,5%, γεγονός που δείχνει ότι, παρά τη βελτίωση των τελευταίων ετών και την αποτελεσματικότητα των νέων μέτρων, το φαινόμενο δεν έχει ακόμη επιστρέψει στα επίπεδα που είχαν καταγραφεί πριν από την εκτίναξή του την περίοδο 2023-2025. Για τον λόγο αυτό, υπογράμμισε ότι απαιτείται η συνέχιση και η εντατικοποίηση των ελέγχων, ώστε η παραβατικότητα να περιοριστεί ακόμη περισσότερο.
