Το «πράσινο φως» για οριζόντιο «κούρεμα» των τιμολογίων ρεύματος, μέσω μικρότερων χρεώσεων από τους προμηθευτές, πρόκειται να ανάψει το αμέσως επόμενο χρονικό διάστημα η Ρυθμιστική Αρχή (ΡΑΑΕΥ). Η αλλαγή θα τεθεί σε εφαρμογή το αργότερο στις αρχές Απριλίου.
Το «ξεφούσκωμα» των τιμολογίων θα προέλθει από τη μείωση των λεγόμενων συντελεστών απωλειών, με την απόφαση της ΡΑΑΕΥ να κάνει δεκτή τη σχετική εισήγηση του ΔΕΔΔΗΕ, που βρίσκεται σε δημόσια διαβούλευση. Αφετηρία για τη μείωση των συντελεστών αποτελεί η κάμψη των ρευματοκλοπών όσο και των τεχνικών απωλειών.
Με βάση τον ΔΕΔΔΗΕ, οι ποσότητες ηλεκτρικής ενέργειας που «κλάπηκαν» το 2024 -δηλαδή που καταναλώθηκαν χωρίς να πληρωθούν- σημείωσαν ελάττωση κατά 5% σε ετήσια βάση. Την ίδια στιγμή, μείωση καταγράφηκε και στις τεχνικές απώλειες, δηλαδή στις ποσότητες ηλεκτρικής ενέργειας που χάνεται λόγω φυσικών φαινομένων (θερμότητα, αντίσταση) κατά τη διανομή τους.
Έτσι, με βάση την εισήγηση, στο σύνολό τους οι απώλειες κατέγραψαν πτώση κατά 4% το 2024, έναντι του προηγούμενου έτους αναφοράς. Κατά συνέπεια, σύμφωνα με τον ΔΕΔΔΗΕ (και την επικείμενη έγκριση της ΡΑΑΕΥ), το 2026 θα πρέπει να μειωθούν οι επιβαρύνσεις με τις οποίες προπληρώνονται οι απώλειες.
«Κούρεμα» στις τιμές
Οι προπληρωμές γίνονται με τους λεγόμενους συντελεστές απωλειών. Μάλιστα, το «καπέλο» με το οποίο αυτές χρεώνονται είναι διαφορετικό για τη μέση και τη χαμηλή τάση και προκύπτει από τον αντίστοιχο συντελεστή.
Πιο συγκεκριμένα, για το 2026 ο συντελεστής απωλειών για τη χαμηλή τάση θα καθοριστεί στο 15,15%, από 16,19% που είναι τώρα. Πρόκειται για μία ελάττωση της τάξης του 6%. Αντίστοιχα, ο συντελεστής για τη μέση τάση θα αναπροσαρμοστεί στο 4,35%, από 4,59%. Σε αυτή την περίπτωση, η αποκλιμάκωση θα είναι 5%.
Πρακτικά, η πτώση αυτή σημαίνει ότι οι προμηθευτές θα χρειάζεται να πληρώνουν για μικρότερες προσαυξήσεις, για να εξυπηρετήσουν τους πελάτες τους. Ενδεικτικά, με συντελεστή απωλειών για τη χαμηλή τάση στο 15,15%, ένας πάροχος θα πληρώνει πλέον για 115,15 κιλοβατώρες, για 100 κιλοβατώρες που προσφέρει στον πελάτη του, από 116,16 κιλοβατώρες που χρεώνεται τώρα. Αυτό σημαίνει ότι μειώνεται το κόστος προμήθειας – μείωση που οι εταιρίες πρόκειται να περάσουν εν μέρει (ή στο σύνολό της) στους πελάτες τους, «κουρεύοντας» τις τιμές.
Οριζόντια επίδραση
Αξίζει να σημειωθεί πως η αποκλιμάκωση των συντελεστών (δηλαδή των προπληρωμών για τις απώλειες) «αγγίζει» τα τιμολόγια όλων των «χρωμάτων», αφού εμπλέκεται γενικά στο κόστος προμήθειας. Επομένως, ανοίγει τον δρόμο για οριζόντιες μειώσεις.
Η δρομολογημένη μείωση των συντελεστών έρχεται έπειτα μία μακρόχρονη περίοδο αυξητικής τους στάσης, καθώς τα προηγούμενα χρόνια τόσο οι τεχνικές απώλειες όσο και οι ρευματοκλοπές ενισχύονταν συνεχώς. Ενδεικτικά, την άνοιξη του 2025, όταν είχαν εγκριθεί οι συντελεστές που ισχύουν τώρα, είχαν καταγραφεί αυξήσεις 25% στη μέση και 19% στη χαμηλή τάση.
Όπως είναι φυσικό, οι προπληρωμές καλύπτουν το εκτιμώμενο κόστος των απωλειών κάθε συγκεκριμένου έτους. Στην πορεία (τουλάχιστον ένα χρόνο αργότερα από τη λήξη της χρονιάς) ο ΔΕΔΔΗΕ υπολογίζει τις πραγματικές ποσότητες που «χάθηκαν», και προχωρά στην οριστική εκκαθάριση. Επομένως, χρεώνει κάθε προμηθευτή τα υπόλοιπα ποσά που πρέπει να πληρωθούν, και αυτός τα ανακτά από τους πελάτες του.
Αντιδρούν προμηθευτές
Από την άλλη πλευρά, όπως έχει γράψει το insider.gr, προμηθευτές δηλώνουν από έντονα επιφυλακτικοί έως αρνητικοί στο ενδεχόμενο μείωσης των συντελεστών. Σημειώνουν ότι η τάση αποκλιμάκωσης των απωλειών είναι πολύ πρόσφατη, ξεκινώντας από μόλις το 2024, με συνέπεια να είναι εξαιρετικά επισφαλές οι προπληρωμές για φέτος να βασιστούν στην υπόθεση ότι αυτή η τάση συνεχίζεται.
Επισημαίνουν ότι αν αυτή η υπόθεση δεν επιβεβαιωθεί, τότε με τους τρέχοντες λογαριασμούς ηλεκτρισμού θα καλυφθεί πλέον ένα μικρότερο μέρος από το κόστος των απωλειών. Επομένως, όταν θα γίνει ο «τελικός λογαριασμός» (τουλάχιστον ένα χρόνο αργότερα) θα είναι μεγαλύτερη η οικονομική «τρύπα» που θα πρέπει να καλύψουν οι πάροχοι, μετακυλίοντας τα αντίστοιχα ποσά στους πελάτες τους.
Υπενθυμίζουν ως ακραίο παράδειγμα το 1ο εξάμηνο του 2022. Κι αυτό γιατί όταν έγινε η τελική εκκαθάριση, οι προμηθευτές βρέθηκαν να χρωστούν δυσθεώρητα ποσά για τις απώλειες, αφού με τους συντελεστές είχε προπληρωθεί ένα μικρό μέρος τους. Απόδειξη το γεγονός ότι συνολικά ο κλάδος της προμήθειας χρειάστηκε να πληρώσει επιπλέον 164 εκατ. ευρώ για το επίμαχο 6μηνο.
