Δεν ήταν ένα, ούτε δύο, αλλά πολύ περισσότερα. Ο λόγος για τα 10 μεγαλύτερα «αγκάθια» που στοίχειωσαν τις διεθνείς αγορές το 2015, τα οποία βρίσκονται συγκεντρωμένα σε έναν χρήσιμο οδηγό με αφορμή την εκπνοή σε λίγες μέρες ενός ιδιαίτερα ταραχώδους έτους για την παγκόσμια οικονομία. Το 2015 αποδείχθηκε έτος πολύ υψηλότερης μεταβλητότητας – από ότι αναμενόταν – για τα κυριότερα χρηματιστήρια του πλανήτη, λόγω του μεγέθους και της ταχύτητας που συνόδευαν τις εκάστοτε εξελίξεις…

Σύμφωνα με μια άκρως ενδιαφέρουσα λίστα του πρακτορείου Reuters, τα 10 σημαντικότερα γεγονότα που κλόνισαν τις αγορές κατά το τρέχον έτος είναι τα εξής:

1) Απελευθέρωση ισοτιμίας ελβετικού φράγκου από το όριο του 1,20 ευρώ

Στις 15 Ιανουαρίου η ελβετική κεντρική τράπεζα (Swiss National Bank) προκάλεσε πανικό στις διεθνείς αγορές, ανακοινώνοντας την απελευθέρωση της ισοτιμίας του ελβετικού φράγκου από το όριο του 1,20 ευρώ για πρώτη φορά από σχεδόν τρία χρόνια. Τα όσα ακολούθησαν είναι γνωστά. Το εθνικό νόμισμα της Ελβετίας έφτασε να ενισχύεται έως και 40%, με το ευρώ να χάνει αντίστοιχα έως 20%.

2) Δραματικές πιέσεις στη γερμανική αγορά ομολόγων

Εικόνα κατάρρευσης παρουσίασαν τα γερμανικά ομόλογα το δίμηνο Μαΐου – Ιουνίου, σε μια δραματική ανατροπή που έβαλε τέλος στο πολυετές ανοδικό ράλι. Αυτό το πολυετές ράλι οδήγησε τις αποδόσεις των 10ετών γερμανικών τίτλων στο ιστορικό χαμηλό του 0,05% στις 17 Απριλίου.

3) Αρνητικές αποδόσεις των ευρωπαϊκών ομολόγων

Όλοι ξεκίνησαν να μιλούν για την «ιαπωνοποίηση» της Ευρωζώνης, λόγω του εκρηκτικού μείγματος του χαμηλού πληθωρισμού και της υποχώρησης των αποδόσεων των ευρωπαϊκών ομολόγων. Τα νούμερα μιλούν από μόνα τους. Ευρωπαϊκά ομόλογα αξίας 2 τρισ. ευρώ, ήτοι το ένα τρίτο επί του συνόλου των ευρωπαϊκών κρατικών τίτλων, εμφανίζουν αρνητικές αποδόσεις.

4) Η «μεγάλη χαλάρωση»

Το 2015 μπορεί να μείνει στην ιστορία ως το έτος υιοθέτησης – από την πλευρά των κεντρικών τραπεζών – φιλόδοξων και γενναιόδωρων πολιτικών ποσοτικής χαλάρωσης. Συνολικά 43 φορείς χάραξης νομισματικής πολιτικής προχώρησαν σε ποσοτική χαλάρωση κατά το τρέχον έτος.

5) Κινεζική κρίση

Οι ανησυχίες για την επιβράδυνση της κινεζικής οικονομίας κορυφώθηκαν το καλοκαίρι, γεγονός που οδήγησε σε βίαιη πτώση έως και 45% τις κινεζικές μετοχές, πυροδοτώντας μαζικό κύμα εκροών κεφαλαίων.

6) Κρίση αναδυόμενων αγορών

Ο εκρηκτικός συνδυασμός των φόβων για την κινεζική οικονομία, την αδυναμία των τιμών των εμπορευμάτων και της προοπτικής αύξησης των αμερικανικών επιτοκίων ήταν ικανός για να επιφέρει μαζικό κύμα πιέσεων στις αναδυόμενες αγορές. Στο μάτι του κυκλώνα βρέθηκαν αγορές και νομίσματα της Βραζιλίας, της Νοτίου Αφρικής, της Τουρκίας.

7) Το δράμα του Grexit

Το 2015 η Ελλάδα πλησίασε πιο κοντά από ποτέ στην έξοδο από το ευρώ, μετά την απόφασή της να μην καταβάλλει τις δόσεις προς το ΔΝΤ τον περασμένο Ιούνιο. Οι διαπραγματεύσεις με τους δανειστές διεκόπησαν, ακολούθησε το δημοψήφισμα, τα capital controls, καθώς και μεγάλη πολιτική και οικονομική αναταραχή. Η συμφωνία για το τρίτο χρηματοδοτικό πακέτο της Ελλάδας ήρθε μερικές εβδομάδες αργότερα, αλλά μέχρι τότε η ελληνική κρίση κλόνιζε τις αγορές.

8) Η μεγάλη βουτιά του Dow

Στις 24 Αυγούστου ο βιομηχανικός δείκτης Dow Jones στη Wall Street κατέγραψε τη μεγαλύτερη – σε ημερήσια βάση – πτώση του σε διάστημα τεσσάρων ετών, χάνοντας μέσα σε λίγα λεπτά πάνω από 1.000 μονάδες, λόγω των ανησυχιών για την κατάσταση της κινεζικής οικονομίας. Μόνο εκείνη την εβδομάδα, ο Dow μέτρησε απώλειες 10%.

9) Το «τοξικό τρίο»

Ισχυρή ψήφο εμπιστοσύνης σε τρεις αμφιλεγόμενες αγορές έδωσαν το 2015 οι επενδυτές. Πρόκειται για την Αργεντινή, τη Βενεζουέλα και την Ουκρανία. Τώρα που ο χρόνος τείνει στην εκπνοή του, προκύπτει πως τα ουκρανικά κρατικά ομόλογα ήταν τα ομόλογα με τις καλύτερες αποδόσεις παγκοσμίως, ενώ ακολούθησαν τα ομόλογα της Βενεζουέλας και της Αργεντινής.

10) H ώρα της Fed

Για πρώτη φορά από το 2006 η αμερικανική Fed άνοιξε επισήμως τη συζήτηση για την αύξηση των επιτοκίων της.