Το Ιράν επιδιώκει μια πυρηνική συμφωνία με τις ΗΠΑ που θα αποφέρει οικονομικά οφέλη και για τις δύο πλευρές, δήλωσε την Κυριακή Ιρανός διπλωμάτης, λίγες ημέρες πριν από τον δεύτερο γύρο συνομιλιών μεταξύ της Τεχεράνης και της Ουάσινγκτον.
Το Ιράν και οι ΗΠΑ επανεκκίνησαν τις διαπραγματεύσεις νωρίτερα αυτόν τον μήνα, προκειμένου να αντιμετωπίσουν τη διαμάχη που διαρκεί δεκαετίες σχετικά με το πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης και να αποτρέψουν μια νέα στρατιωτική αντιπαράθεση. Οι ΗΠΑ έχουν αποστείλει ένα δεύτερο αεροπλανοφόρο στην περιοχή και προετοιμάζονται για το ενδεχόμενο μιας παρατεταμένης στρατιωτικής εκστρατείας εάν οι συνομιλίες δεν ευοδωθούν, ανέφεραν Αμερικανοί αξιωματούχοι στο Reuters.
Ο Υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Μάρκο Ρούμπιο, μιλώντας σε συνέντευξη Τύπου στην Μπρατισλάβα, δήλωσε ότι ο Πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ έχει καταστήσει σαφές πως προτιμά τη διπλωματία και μια διαπραγματευόμενη λύση, διευκρινίζοντας ωστόσο ότι αυτό ενδέχεται να μη συμβεί.
«Κανείς δεν έχει καταφέρει ποτέ να πετύχει μια επιτυχημένη συμφωνία με το Ιράν, αλλά εμείς θα προσπαθήσουμε», είπε ο Ρούμπιο.
Το Ιράν έχει απειλήσει ότι θα πλήξει αμερικανικές βάσεις στη Μέση Ανατολή εάν δεχθεί επίθεση από αμερικανικές δυνάμεις, ωστόσο την Κυριακή υιοθέτησε πιο συμφιλιωτικό τόνο.
«Για τη διασφάλιση της βιωσιμότητας μιας συμφωνίας, είναι απαραίτητο και οι ΗΠΑ να ωφεληθούν σε τομείς με υψηλές και άμεσες οικονομικές αποδόσεις», δήλωσε ο αναπληρωτής διευθυντής οικονομικής διπλωματίας του υπουργείου Εξωτερικών, Χαμίντ Γκανμπαρί, σύμφωνα με το ημιεπίσημο πρακτορείο ειδήσεων Fars.
«Στα κοινά συμφέροντα περιλαμβάνονται τα πεδία πετρελαίου και φυσικού αερίου, τα κοινά κοιτάσματα, οι επενδύσεις σε ορυχεία και ακόμη και οι αγορές αεροσκαφών», δήλωσε ο Γκανμπαρί, υποστηρίζοντας ότι η πυρηνική συμφωνία του 2015 με τις παγκόσμιες δυνάμεις δεν διασφάλισε τα οικονομικά συμφέροντα των ΗΠΑ.
Το 2018, ο Τραμπ απέσυρε τις ΗΠΑ από τη συμφωνία, η οποία είχε οδηγήσει σε χαλάρωση των κυρώσεων κατά του Ιράν με αντάλλαγμα περιορισμούς στο πυρηνικό του πρόγραμμα, και επανέφερε αυστηρές οικονομικές κυρώσεις κατά της Τεχεράνης.
Την Παρασκευή, πηγή ανέφερε στο Reuters ότι αμερικανική αντιπροσωπεία, συμπεριλαμβανομένων των απεσταλμένων Στιβ Γουίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνερ, θα συναντούσε Ιρανούς αξιωματούχους στη Γενεύη την Τρίτη - συνάντηση που επιβεβαιώθηκε αργότερα στο Reuters από ανώτερο Ιρανό αξιωματούχο την Κυριακή.
«Ο Στιβ Γουίτκοφ και ο Τζάρεντ Κούσνερ θα ταξιδέψουν - νομίζω ταξιδεύουν αυτή τη στιγμή - για σημαντικές συναντήσεις και θα δούμε πώς θα εξελιχθεί αυτό», δήλωσε ο Ρούμπιο, χωρίς να δώσει περαιτέρω λεπτομέρειες.
Ενώ οι συνομιλίες που οδήγησαν στη συμφωνία του 2015 ήταν πολυμερείς, οι τρέχουσες διαπραγματεύσεις περιορίζονται στο Ιράν και τις Ηνωμένες Πολιτείες, με το Ομάν να διαδραματίζει ρόλο διαμεσολαβητή.
Ο Υπουργός Εξωτερικών του Ιράν, Αμπάς Αραγτσί, αναχώρησε από την Τεχεράνη για τη Γενεύη προκειμένου να συμμετάσχει στις έμμεσες πυρηνικές συνομιλίες με τις ΗΠΑ και να συναντήσει τον επικεφαλής της πυρηνικής εποπτικής αρχής του ΟΗΕ, της IAEA, καθώς και άλλους αξιωματούχους, ανέφερε το υπουργείο του.
Ανοικτοί σε συμβιβασμό
Ο αναπληρωτής υπουργός Εξωτερικών Ματζίντ Ταχτ-Ραβαντσί υπέδειξε την ετοιμότητα του Ιράν για συμβιβασμό στο πυρηνικό του πρόγραμμα με αντάλλαγμα την άρση των κυρώσεων, δηλώνοντας στο BBC την Κυριακή ότι «η μπάλα βρίσκεται στο γήπεδο της Αμερικής για να αποδείξει ότι θέλει να συνάψει συμφωνία».
Ο ανώτερος αξιωματούχος αναφέρθηκε στη δήλωση του επικεφαλής του ιρανικού οργανισμού ατομικής ενέργειας τη Δευτέρα, σύμφωνα με την οποία η χώρα θα μπορούσε να συμφωνήσει στην αραίωση του ουρανίου υψηλού εμπλουτισμού με αντάλλαγμα την άρση των κυρώσεων, ως παράδειγμα της ευελιξίας του Ιράν.
Ωστόσο, επανέλαβε ότι η Τεχεράνη δεν θα αποδεχθεί μηδενικό εμπλουτισμό ουρανίου - βασικό σημείο τριβής σε προηγούμενες διαπραγματεύσεις - καθώς η Ουάσινγκτον θεωρεί τον εμπλουτισμό εντός του Ιράν πιθανή οδό προς την απόκτηση πυρηνικών όπλων. Το Ιράν αρνείται ότι επιδιώκει την απόκτηση τέτοιων όπλων.
Τον Ιούνιο, οι ΗΠΑ ενώθηκαν με το Ισραήλ σε σειρά αεροπορικών επιδρομών που στόχευσαν ιρανικές πυρηνικές εγκαταστάσεις.
Οι ΗΠΑ εντείνουν επίσης την οικονομική πίεση κατά του Ιράν. Σε συνάντηση στον Λευκό Οίκο νωρίτερα αυτή την εβδομάδα, ο Τραμπ και ο Ισραηλινός Πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου συμφώνησαν ότι οι ΗΠΑ θα εργαστούν για τη μείωση των ιρανικών εξαγωγών πετρελαίου προς την Κίνα, μετέδωσε το Σάββατο το Axios.
Η Κίνα απορροφά περισσότερο από το 80% των ιρανικών εξαγωγών πετρελαίου, επομένως οποιαδήποτε μείωση σε αυτό το εμπόριο θα περιόριζε σημαντικά τα πετρελαϊκά έσοδα του Ιράν.