Τα σενάρια για το τι σημαίνει η – άνετη και κόντρα στα προγνωστικά – επικράτηση Τραμπ, δίνουν και παίρνουν, τόσο για την «μεταβατική» περίοδο (έως την επίσημη ανάληψη καθηκόντων), όσο και για την επόμενη ημέρα. Πλέον περιμένουμε να ξεδιπλωθεί η (προσεκτικά ασαφής προεκλογικά) πολιτική των ΗΠΑ την προσεχή 4ετία ειδικά προς τον υπόλοιπο κόσμο, τόσο στο πεδίο της οικονομίας (με επίκεντρο τους δασμούς στο παγκόσμιο εμπόριο που οδεύει με βεβαιότητα σε μία εποχή προστατευτισμού), όσο και σε γεωπολιτικό επίπεδο (ειδικά στο μέτωπο της Ουκρανίας και της της Μ. Ανατολής), αλλά και σε άλλα πεδία που αναμένονται ανατροπές (όπως είναι η πολιτική για το κλίμα).
Η δεύτερη τετραετία Τράμπ είναι σίγουρα διαφορετική από την πρώτη. Στις ΗΠΑ οι ψηφοφόροι έκαναν αυτήν τη φορά μία συνειδητή επιλογή και το αποτέλεσμα της κάλπης ήταν ξεκάθαρο.
Στη δική μας πλευρά του Ατλαντικού, οι συνθήκες είναι σήμερα τελείως διαφορετικές από αυτές που ίσχυαν στην πρώτη θητεία: οι ηγεσίες σε Γερμανία και Γαλλία είναι αποδυναμωμένες, η οικονομία της ΕΕ αντιμετωπίζει ισχυρούς τριγμούς, πολεμικές συρράξεις μαίνονται και νέα μέτωπα απαιτούν άμεση διαχείριση.
Βεβαίως, μένει να ξεδιπλωθεί το επόμενο διάστημα ποια θα είναι η τελική πολιτική Τραμπ. Γιατί το - ολίγων σελίδων ουσιαστικά - προεκλογικό του πρόγραμμα αφήνει πολλά προς αποσαφήνιση: από το αν και πως θα γίνει πράξη η απειλή για διακοπή της στρατιωτικής βοήθεια προς την Ουκρανία και το ποια θα είναι η νέα στάση στις σχέσεις ΗΠΑ- Ρωσίας, έως τα τελικά ποσοστά των δασμών (10% ή 20% οριζόντια, 60% στις εισαγωγές από Κίνα και 100% στην αυτοκινητοβιομηχανία είναι τα βασικά σενάρια στο τραπέζι)
Ακόμη ωστόσο και αυτή η αβεβαιότητα μεταφέρει ένα «μήνυμα»: Η ΕΕ παρά τα προβλήματά της πρέπει να σταθεί όρθια. Ήρθε η ώρα να ενηλικιωθεί και να πάρει την τύχη της στα χέρια της. Και η ευχή είναι να έχει προετοιμασθεί επαρκώς για αυτήν την στιγμή και να υπάρχουν οι δυνάμεις που θα την κρατήσουν ενωμένη, αντιμετωπίζοντας τα μέτωπα και λαμβάνοντας αποφάσεις που θα τη θωρακίσουν και θα την οδηγήσουν σε ασφαλή νερά.
Το ζητούμενο δεν είναι μόνο η αντίδραση της Ευρώπης στην πολιτική Τραμπ. Ήταν ήδη μετέωρη η συζήτηση για τη χάραξη μίας πορείας που θα κλείσει τις πληγές που ήδη είναι ανοιχτές και όλα δείχνουν πως θα ματώσουν ακόμη πιο πολύ. Δηλαδή, το έλλειμμα ανταγωνιστικότητας, η κυοφορούμενη νέα κρίση χρέους, οι τριγμοί στη βιομηχανία (με επίκεντρο στη Γερμανία), είναι το «σημείο εκκίνησης» της ΕΕ στο οικονομικό πεδίο. Και τούτο με τα κράτη να αδυνατούν καν να συζητήσουν για νέο κοινό δανεισμό και νέες μεγάλες ανάγκες να προκύπτουν (εκτεινόμενες από μεγαλύτερη χρηματοδότηση των αμυντικών δαπανών έως τη στήριξη της βιομηχανίας της ΕΕ και των στόχων της κλιματικής κρίσης/μετάβασης που δείχνει τα δόντια της).
Τους επόμενους μήνες θα φανεί στην ΕΕ αν η «ενηλικίωση» ήρθε. Αν θα συνεχίζουν με «μπαλώματα» να επιχειρούν να διαχειριστούν μέτωπα (όπως συμβαίνει τώρα με την μεταφορά κονδυλίων του Ταμείου Ανάκαμψης για τις φονικές πλημμύρες στην Ισπανία) ή αν θα υπάρξει μία αποφασιστική δράση στο πνεύμα του σχεδίου Ντράγκι ή και πιο προωθημένη.
Στο μεσοδιάστημα μικρά κράτη όπως η Ελλάδα το μόνο που μπορούν να κάνουν είναι να διασφαλίζουν την δική τους ετοιμότητα. Αναζητώντας συμμαχίες και κλείνοντας εκκρεμότητες και μέτωπα. Στο οικονομικό πεδίο τούτο συνεπάγεται πως τα λεφτά που υπάρχουν από τις Βρυξέλλες πρέπει να πιάσουν τόπο (μέσω της πιο γρήγορης ολοκλήρωσης έργων και της επιτάχυνσης της ροής των πληρωμών), αλλά και πως η υλοποίηση των μεταρρυθμίσεων (από τις παρεμβάσεις που θα θωρακίσουν την εξαγωγική και επενδυτική θέση της Ελλάδας έως τη τιθάσευση της ακρίβειας) θα ανεβάσει στροφές. Γιατί βλέπουμε πως οι καιροί το επιβάλλουν...
