Το Χρηματιστήριο της Αθήνας φαίνεται ότι έχει μπει σε περίοδο αυξημένης μεταβλητότητας, με ολοένα μεγαλύτερα εύρη ημερήσιας διακύμανσης τόσο σε επίπεδο Γενικού Δείκτη όσο και, κυρίως, σε επίπεδο μεμονωμένων μετοχών, αλλά και με συχνότερες εναλλαγές προσήμου. Στις τελευταίες 15 συνεδριάσεις ο Γενικός Δείκτης έχει κινηθεί σε εύρος 160 μονάδων, ενώ από τις αρχές Φεβρουαρίου «μετράει» 7 ανοδικές και 8 πτωτικές συνεδριάσεις.
Σε έναν βαθμό, η κίνηση του Γενικού Δείκτη θυμίζει την αντίστοιχη του Αυγούστου του 2025, όταν η αγορά «έπιασε» τις 2.100 μονάδες. Χρειάστηκε ωστόσο να περάσουν έξι μήνες έως ότου καταφέρει, στα μέσα Δεκεμβρίου, να διασπάσει πειστικά το εν λόγω επίπεδο. Στο ενδιάμεσο, ο Γενικός Δείκτης είχε διορθώσει περί του 6,5% και έως τις 1.987 μονάδες, πριν ανακτήσει την ανοδική του ορμή.
Από το πρόσφατο υψηλό λίγο πάνω από τις 2.400 μονάδες, ο Γενικός Δείκτης βρέθηκε την προηγούμενη Τρίτη στα επίπεδα των 2.250 μονάδων, μια διόρθωση επίσης της τάξης του 6,5%. Με τη διαφορά ότι αυτή τη φορά η διόρθωση ήρθε σε διάστημα μόλις 9 συνεδριάσεων.
Κανείς δε μπορεί να πει με βεβαιότητα αν έχουν εξαντληθεί τα περιθώρια διόρθωσης για τον ΓΔ στην παρούσα φάση, ούτε να εικάσει αν η πορεία του το επόμενο διάστημα θα είναι αντίστοιχη με εκείνη του β’ εξαμήνου του 2025. Η κρατούσα εκτίμηση πάντως είναι ότι η αγορά βρίσκεται σε βραχυπρόθεσμη διόρθωση, με τη μεσοπρόθεσμη τάση να παραμένει ανοδική.
Καταλύτης η αναβάθμιση
Εδώ και τρεις εβδομάδες το ΧΑ κινείται με «πυξίδα» την προοπτική αναβάθμισης στην κατηγορία των ανεπτυγμένων αγορών. Πρόκειται για έναν καταλύτη που πυροδοτεί και θα συνεχίσει να κινητοποιεί ροές κεφαλαίων άλλης τάξης μεγέθους, σε σχέση με όσα είχαμε συνηθίσει τα προηγούμενα χρόνια. Μόνο τυχαίο δεν είναι το γεγονός ότι τον Ιανουάριο η αξία των ξένων χαρτοφυλακίων στο Χρηματιστήριο της Αθήνας, όπως και η συμμετοχή των ξένων επενδυτών επί των συναλλαγών, έφτασαν σε επίπεδα-ρεκόρ.
Διαβάστε ακόμα: Η αυξανόμενη συμμετοχή των ξένων «μεταμορφώνει» το Χρηματιστήριο της Αθήνας
Η ένταση της μεταβλητότητας δε μπορεί να ιδωθεί αποκομμένα από τις βαθιές αλλαγές που συντελούνται. Με την ενσωμάτωσή του στο οικοσύστημα της Euronext και με την προοπτική της αναβάθμισης, το ΧΑ μετασχηματίζεται σταδιακά σε μια αγορά όπου οι μεγάλες θεσμικές ροές παίζουν ολοένα και πιο καθοριστικό ρόλο.
Στο ταμπλό, αυτή την περίοδο ο Γενικός Δείκτης εμφανίζει συχνότερα ημερήσιες μεταβολές στην περιοχή μεταξύ ±1,5% και ±2%, ενώ τις τελευταίες ημέρες βλέπουμε κινήσεις που υπερβαίνουν το ±2%. Βλέπουμε επίσης συχνότερη εναλλαγή μεταξύ ανοδικών και πτωτικών συνεδριάσεων, στοιχείο που σε μεγάλο βαθμό υποδηλώνει αυξημένο ρυθμό ανακατανομής θέσεων και πιο ενεργή διαχείριση χαρτοφυλακίων.
Παρά τις βραχυπρόθεσμες πιέσεις, μέχρι στιγμής δεν διαμορφώνεται εικόνα αποδυνάμωσης της τάσης. Σε αρκετές περιπτώσεις οι διορθώσεις απορροφώνται και εμφανίζονται αγοραστές σε χαμηλότερα επίπεδα, στοιχείο που κάθε άλλο παρά σε αλλαγή κατεύθυνσης παραπέμπει.
Ευκαιρία για trading;
Η αυξημένη μεταβλητότητα, στοιχείο που πιθανότατα θα «συνοδεύει» την αγορά για καιρό, εκλαμβάνεται από μερίδα επενδυτών ως πρόσφορο έδαφος για βραχυπρόθεσμο trading. Τις προηγούμενες ημέρες, σε επίπεδο μεμονωμένων μετοχών, οι διακυμάνσεις ήταν ακραίες. Ωστόσο, υπό τις παρούσες συνθήκες, οι βραχυπρόθεσμες μεταβολές δεν αντανακλούν απαραίτητα την επικαιρότητα. Αντιθέτως, συχνά είναι το αποτέλεσμα ανακατανομών θέσεων, επανασταθμίσεων χαρτοφυλακίων και στρατηγικών τοποθετήσεων που εκτυλίσσονται σε βάθος χρόνου.
Ήδη, ενεργητικοί διαχειριστές προχωρούν σε τοποθετήσεις λαμβάνοντας υπόψη μελλοντικές αλλαγές στη σύνθεση δεικτών, στις σταθμίσεις, αλλά και γενικότερα στις διεθνείς ροές κεφαλαίων. Οι κινήσεις αυτές δεν γίνονται απαραίτητα με στόχο το άμεσο κέρδος, αλλά στο πλαίσιο στρατηγικών σχεδιασμών μηνών ή και ετών.
Επομένως, πέραν του ότι η αγορά έχει μπει σε μια πιο «ώριμη» φάση του ανοδικού κύκλου, το σημερινό Χρηματιστήριο Αθηνών διαφέρει δομικά από αυτό που γνώριζαν οι ιδιώτες επενδυτές στο παρελθόν. Πρόκειται πλέον για μια αγορά όπου κυριαρχούν μεγάλα θεσμικά χαρτοφυλάκια, με θέσεις σημαντικού μεγέθους, με μακροπρόθεσμους σχεδιασμούς και, κυρίως, με πρόσβαση σε πληροφορία που δεν είναι διαθέσιμη στον μέσο επενδυτή.
Σε μια αγορά όπως η ελληνική, η οποία έχει προηγουμένως κινηθεί έντονα ανοδικά, ένα μέρος αυτών των στρατηγικών αφορά και την αναζήτηση πιο ελκυστικών σημείων εισόδου. Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι οι μεγάλες ροές μπορούν να εντείνουν βραχυπρόθεσμες διακυμάνσεις, χωρίς αυτό να συνιστά ένδειξη αλλαγής τάσης, αλλά ταυτόχρονα δε θα πρέπει να εκλαμβάνεται ούτε ως σήμα… εύκολου trading. Οι παγίδες για τον μη επαγγελματία επενδυτή πολλαπλασιάζονται, όταν επιχειρεί να ανταγωνιστεί παίκτες με διαφορετικό μέγεθος, ορίζοντα και πληροφόρηση.