Έντονες αντιδράσεις έχει προκαλέσει η διάταξη του νομοσχεδίου για το φόρο που θα πρέπει να αποδίδουν χιλιάδες ελεύθεροι επαγγελματίες που αμείβονται με «μπλοκάκι».
Μιλώντας σήμερα Πέμπτη, σε τηλεοπτική εκπομπή ο υφυπουργός Κοινωνικών Ασφαλίσεων Αναστάσιος Πετρόπουλος άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο για εξαίρεση των αυτοαπασχολούμενων από τη διαδικασία της αύξησης των εισφορών.
Η εν λόγω διάταξη συνιστά πανωλεθρία για χιλιάδες ελεύθερους επαγγελματίες που αμείβονται με «μπλοκάκι» καθώς ορίζει πως οι εισφορές που θα πληρώνουν κάθε μήνα θα υπολογίζονται με συντελεστή 20% επί του καθαρού εισοδήματος που θα δηλώνουν (για τον κλάδο της σύνταξης) και 6,95% για τον κλάδο υγείας.
Με τη διάταξη αυτή καταργούνται τα πλαφόν που όριζε το πρώην ΤΕΒΕ –από 210,7 ευρώ έως 709,01 ευρώ μηνιαίως για τους νέους ασφαλισμένους- και θα ισχύουν εισφορές που ξεκινούν από 158 ευρώ το μήνα και φτάνουν μέχρι και 1.582 ευρώ.
Με άλλα λόγια οι επαγγελματίες καλούνται να πληρώσουν στον Εθνικό Φορέα Κοινωνικής Ασφάλισης ένα σημαντικό ποσοστό του εισοδήματός τους, ενώ ως κατώτατο όριο καθαρών εισοδημάτων ορίζονται από το ν/σ τα 158,2 ευρώ.
Η αλλαγή ευνοεί μόνο τους επαγγελματίες με καθαρά κέρδη κάτω των 9.600 ευρώ ετησίως, ενώ για τα υψηλά εισοδήματα ισοδυναμεί ακόμη και με διπλασιασμό των ασφαλιστικών εισφορών. Για παράδειγμα ένας επαγγελματίας με καθαρά κέρδη 70.320 ευρώ τον χρόνο θα κληθεί να καταβάλει στον ΕΦΚΑ έως και 18.984 ευρώ, όταν με το παλαιό καθεστώς, οι εισφορές δεν ξεπερνούν τα 8.508 ευρώ.
Σε εκκρεμότητα παραμένουν μια σειρά από επιμέρους κατηγορίες, που έχουν να κάνουν με τις εισφορές των ασφαλισμένων που έχουν διπλή ιδιότητα (π.χ και μισθωτοί και ελεύθεροι επαγγελματίες κλπ), με τα μέλη διοικητικού συμβουλίου εταιρειών, με τις μονοπρόσωπες ΕΠΕ κλπ., που θα εξειδικευτούν με μεταγενέστερες υπουργικές αποφάσεις.
Τι ορίζει το νομοσχέδιο
«Από 1.1.2017 οι ελεύθεροι επαγγελματίες, οι οποίοι σύμφωνα με τις γενικές ή ειδικές ή καταστατικές διατάξεις, όπως ίσχυαν ως την έναρξη ισχύος του παρόντος νόμου, υπάγονταν στην ασφάλιση του Ο.Α.Ε.Ε και του Ε.Τ.Α.Α. αντίστοιχα, καταβάλλουν, ανεξαρτήτως του χρόνου υπαγωγής στην κοινωνική ασφάλιση, μηνιαία ασφαλιστική εισφορά για τον κλάδο σύνταξης, ύψους 20% επί του μηνιαίου εισοδήματός τους, όπως αυτό καθορίζεται είτε με βάση το καθαρό φορολογητέο αποτέλεσμα, από την ασκούμενη δραστηριότητά τους κατά το προηγούμενο φορολογικό έτος, είτε με βάση την καθαρή αξία των παρεχόμενων μηνιαίως ή σε άλλη τακτική χρονική βάση, υπηρεσιών του τρέχοντος έτους για το οποίο εκδίδονται δελτία παροχής υπηρεσιών, τιμολόγια ή αποδείξεις επαγγελματικής δαπάνης. Με απόφαση του Υπουργού Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης και Κοινωνικής Αλληλεγγύης εξειδικεύονται τα ειδικότερα θέματα όσον αφορά στους κανόνες προσδιορισμού της βάσης υπολογισμού εισφορών ανά επαγγελματική δραστηριότητα.
Σε καμία περίπτωση η μηνιαία ασφαλιστική εισφορά που υποχρεούνται να καταβάλλουν οι ασφαλισμένοι της παρ. 1 δεν δύναται να υπολείπεται του ποσού που αντιστοιχεί σε ποσοστό 20% επί του εκάστοτε προβλεπόμενου κατώτατου βασικού μισθού άγαμου μισθωτού άνω των 25 ετών (περίπου 469 ευρώ που ισοδυναμεί με εισφορές 126 ευρώ τον μήνα). Ως προς το ανώτατο όριο ασφαλιστέου μηνιαίου εισοδήματος εφαρμόζεται η διάταξη της παρ. 2 του άρθρου 52 (περίπου 5.860 ευρώ που ισοδυναμούν με εισφορές 1.582 ευρώ τον μήνα).
Τα ανωτέρω εφαρμόζονται και για τους υγειονομικούς που αμείβονται κατά πράξη και περίπτωση, καθώς και για τους δικηγόρους που βρίσκονται σε αναστολή άσκησης επαγγελματικής δραστηριότητας σύμφωνα με τα προβλεπόμενα από τον Κώδικα Δικηγόρων, όπως και για τους μηχανικούς που βρίσκονται σε αναστολή άσκησης επαγγελματικής δραστηριότητας. Οι δικηγόροι και οι μηχανικοί αυτοί καταβάλλουν την εισφορά του πρώτου εδαφίου της παραγράφου 2.
Τυχόν υψηλότερα ή χαμηλότερα των οριζομένων στην παράγραφο 1 ποσοστά ασφαλιστικών εισφορών Κλάδου Σύνταξης ασφαλισμένου και εργοδότη που προβλέπονταν έως την έναρξη ισχύος του παρόντος αναπροσαρμόζονται ισόποσα και σταδιακά από 1.7.2016, και ετησίως από 1.1.2017 (διαμορφώνεται σε 14%), και εφεξής, ούτως ώστε από 1.1.2020 να διαμορφωθούν στο αντίστοιχο ύψος που ορίζεται στην ανωτέρω παράγραφο (δηλαδή στο 20%)».
Τι θα ισχύσει με τους δικηγόρους
Για τους ασφαλισμένους που προέρχονται από τον Τομέα Ασφάλισης Νομικών, οι διατάξεις που προβλέπουν το συνυπολογισμό ποσών που καταβάλλονται επί αμοιβών και επί αναλογικών δικαιωμάτων εξακολουθούν να ισχύουν και μετά την 1.1.2017. Ειδικά για τους δικηγόρους, από 1-7-2016 τα ένσημα υπέρ της κοινωνικής ασφάλισης καταργούνται. Υπέρ του ΕΦΚΑ καταβάλλεται προείσπραξη επί του 20% της ελάχιστης αμοιβής ανά δικηγορική πράξη ή παράσταση. Ο οικείος δικηγορικός Σύλλογος αποστέλλει στον ΕΦΚΑ τη σχετική συγκεντρωτική κατάσταση ανά δικηγόρο. Για τους δικηγόρους που απασχολούνται με έμμισθη εντολή, τα ποσά που έχουν καταβληθεί μέσω ενσήμων ή της ανωτέρω διαδικασίας που τα αντικαθιστά, αφαιρούνται από την εισφορά του ασφαλισμένου.
Κατούγκαλος: Θα μελετηθεί περαιτέρω τι θα ισχύει με τα «μπλοκάκια»
Με αφορμή τη σύγχυση που έχει προκληθεί με το ζήτημα των εισφορών των ελεύθερων επαγγελματιών, ο υπουργός Εργασίας, Γιώργος Κατρούγκαλος, ανέφερε σε σχετική ανακοίνωση ότι «για τα "μπλοκάκια" θα μελετηθεί περαιτέρω ο ιδανικός τρόπος συνυπολογισμού των εισφορών στα έξοδα, όπως και των άλλων ελεύθερων επαγγελματιών, και θα υπάρξουν ειδικές προβλέψεις για τους νέους επιστήμονες, ούτως ώστε να υπάρξει η μικρότερη δυνατή επιβάρυνσή τους, χωρίς να θιγεί ο κανόνας της ισονομίας ως προς τις εισφορές».