Το «κουμπί» της αμφισβήτησης του τεκμαρτού εισοδήματος πάτησε η ΑΑΔΕ, ενεργοποιώντας την πλατφόρμα myBusinessSupport και δίνοντας τη δυνατότητα σε ελεύθερους επαγγελματίες και αυτοαπασχολούμενους να αμφισβητήσουν το εισόδημα και τον φόρο που προκύπτει από το σύστημα τεκμαρτής φορολόγησης. Η προθεσμία για την υποβολή αιτήσεων λήγει στις 14 Σεπτεμβρίου 2026, ενώ για τα μέλη νομικών προσώπων με απλογραφικά βιβλία εκπνέει στις 29 Σεπτεμβρίου 2026.
Για την αμφισβήτηση του συστήματος τεκμαρτής φορολόγησης υπάρχουν δυο δρόμοι. Ο πρώτος αφορά αντικειμενικές συνθήκες, όπως νοσηλεία ή στρατιωτική θητεία, συνθήκες που περιόρισαν την επαγγελματική δραστηριότητα και μπορούν να οδηγήσουν σε μείωση του τεκμαρτού εισοδήματος και του φόρου. Ο δεύτερος, είναι πιο απαιτητικός καθώς απευθύνεται σε όσους δηλώνουν ότι τα πραγματικά τους εισοδήματα είναι χαμηλότερα από τα τεκμαρτά. Σε αυτή την περίπτωση, η διαδικασία περνά μέσα από φορολογικό έλεγχο, με τον φορολογούμενο να καλείται προηγουμένως να συμπληρώσει ένα εκτενές ερωτηματολόγιο.
Ερωτηματολόγιο
Το συγκεκριμένο ερωτηματολόγιο λειτουργεί ως πλήρης «ακτινογραφία» της οικονομικής κατάστασης, θυμίζοντας διαδικασία «πόθεν έσχες». Περιλαμβάνει στοιχεία για ακίνητα, οχήματα, τραπεζικές καταθέσεις, επενδύσεις σε μετοχές, ομόλογα ή κρυπτονομίσματα, αλλά και λεπτομέρειες για καταναλωτικές δαπάνες, από ταξίδια και δίδακτρα έως λογαριασμούς κοινής ωφέλειας.
Η διαδικασία ξεκινά με την υποβολή της φορολογικής δήλωσης. Το εκκαθαριστικό σημείωμα εκδίδεται κανονικά με βάση το τεκμαρτό εισόδημα και ο φόρος καθίσταται απαιτητός, ακόμη και αν έχει ήδη κατατεθεί αίτηση αμφισβήτησης. Κρίσιμη λεπτομέρεια αποτελεί η συμπλήρωση των κωδικών 443-444 στο έντυπο Ε1 της φορολογικής δήλωσης, προϋπόθεση χωρίς την οποία η διαδικασία δεν προχωρά.
Οι φορολογούμενοι έχουν στη συνέχεια προθεσμία 60 ημερών από τη λήξη της προθεσμίας υποβολής των φορολογικών δηλώσεων για να συμπληρώσουν το ερωτηματολόγιο, το οποίο θα αποτελέσει τη βάση αξιολόγησης στον έλεγχο.
Ο φορολογικός έλεγχος
Κατά τον φορολογικό έλεγχο, η Φορολογική Διοίκηση διατηρεί ευρύ πεδίο κινήσεων καθώς μπορεί να προσδιορίσει το εισόδημα με έμμεσες μεθόδους, να αξιοποιήσει κάθε διαθέσιμο στοιχείο, ακόμη και να επεκτείνει τον έλεγχο σε προηγούμενα έτη ή άλλα φορολογικά αντικείμενα, εφόσον εντοπιστούν αποκλίσεις.
Η διαδικασία του ελέγχου μπορεί να διαρκέσει έως 12 μήνες από την έκδοση της σχετικής εντολής. Με την ολοκλήρωσή του, εκδίδεται πράξη διορθωτικού προσδιορισμού φόρου από την οποία ανάλογα με τα αποτελέσματα του ελέγχου είτε προκύπτει επιπλέον επιβάρυνση είτε διαγράφεται ή επιστρέφεται φόρος που δεν οφείλεται.