Γιατρός αύξησε τη περιουσία του μέσα σε δύο χρόνια κατά 3 εκατ. ευρώ, ενώ μέτοχος εταιρείας δεν δήλωσε εισοδήματα ύψους 2,2 εκατ. ευρώ. Αυτές είναι μερικές από τις υποθέσεις που αποκάλυψαν την προηγούμενη χρονιά οι έλεγχοι για την προσαύξηση περιουσίας φορολογουμένων που διενεργεί η ΑΑΔΕ και οι οποίοι αναμένεται να συνεχιστούν και φέτος καθώς συνεχώς εντοπίζονται «λαβράκια». 

Στόχος των ελεγκτών είναι να εντοπιστούν αδικαιολόγητες αυξήσεις περιουσίας προηγούμενων ετών που θα πρέπει να φορολογηθούν. Στο στόχαστρο βρίσκονται κυρίως οι τραπεζικοί λογαριασμοί φορολογουμένων που φούσκωσαν τα προηγούμενα χρόνια χωρίς να είναι προφανής η αιτία. 

Ωστόσο, η προσαύξηση της περιουσίας που μπορεί να εντοπιστεί από τις ελεγκτικές αρχές δεν είναι μόνο η χρηματική προσαύξηση περιούσιας αλλά και μεταβολές σε κινητή ή ακίνητη περιουσία οποιασδήποτε μορφής, όπως οικόπεδα, σπίτια, αυτοκίνητα, σκάφη, αεροσκάφη, τραπεζικές καταθέσεις και πάσης φύσεως χρεόγραφα, (μετοχές, τοκομερίδια, ομόλογα, αμοιβαία κεφάλαια κλπ.). 

Αξίζει να σημειώσουμε ότι η μεταβολή της σύνθεσης ή της διατήρησης της περιουσίας δεν σημαίνει απαραίτητα και την προσαύξησή της.  Όσοι φορολογούμενοι εντοπίζονται καλούνται να δώσουν εξηγήσεις για τα ποσά αυτά. Λαμβάνοντας την κλήση της ελεγκτικής αρχής ο φορολογούμενος πρέπει να χορηγήσει όλα τα στοιχεία διευκρίνησης και δικαιολόγησης της περιουσιακής του κατάστασης. Αν δεν καταφέρει να πείσει τους ελεγκτές, τότε καλείται να πληρώσει επιπλέον φόρο για προηγούμενες χρονιές, μαζί με τις προσαυξήσεις και τα πρόστιμα. 

Η παροχή εξηγήσεων, πάντως, δεν είναι εύκολη υπόθεση ιδιαίτερα αν ο έλεγχος γίνεται για το λεγόμενο «νέο χρήμα» στους τραπεζικούς λογαριασμούς, δηλαδή στις καταθέσεις ποσών από μετρητά. Αυτά θα πρέπει να δικαιολογηθούν από κάποια συναλλαγή ή κίνηση όπως για παράδειγμα προηγούμενη ανάληψη μετρητών από λογαριασμό, ή πώληση κάποιου περιουσιακού στοιχείου με το αντάλλαγμα να εισπράχθηκε σε μετρητά. Όπως όμως σημειώνουν έμπειροι φοροτεχνικοί, η εμπειρία έχει δείξει ότι η αιτιολόγηση πως τα ποσά αυτά προέρχονται από εισοδήματα προηγούμενων ετών που συγκεντρώθηκαν ως διαθέσιμο κεφάλαιο και κατατέθηκαν στην τράπεζα κάποια στιγμή όλα μαζί, δεν πείθει την φορολογική Αρχή. 

Μέχρι πόσο πίσω πάνε οι έλεγχοι 

Η εφορία ελέγχει δηλώσεις που έχουν υποβληθεί μέχρι πέντε χρόνια πριν, καθώς μετά την παρέλευση της πενταετίας δεν μπορεί να επιβληθεί κάποιο πρόστιμο. 

Υπάρχουν όμως δύο εξαιρέσεις: Το χρονικό όριο ελέγχου αυξάνεται από τα 5 στα 10 έτη αν προκύψουν «συμπληρωματικά στοιχεία» όπως για παράδειγμα στοιχεία κινήσεων τραπεζικών καταθέσεων από ξένες (αλλά όχι ελληνικές) τράπεζες. Ακόμη, αυξάνεται στα 15 έτη αν δεν έχει υποβληθεί δήλωση φορολογίας εισοδήματος για κάποια χρονιά.

Ενδεικτικές υποθέσεις 

Στις σημαντικότερες υποθέσεις στοχευμένης έρευνας, που ολοκληρώθηκαν το δεύτερο εξάμηνο του 2018, από τις Υπηρεσίες Ερευνών και Διασφάλισης Δημοσίων Εσόδων περιλαμβάνονται και οι εξής που αφορούν προσαύξηση περιουσίας: 

  • Σε μέλος δικηγορικής εταιρείας στο νομό Αττικής προσδιορίστηκε, για τις χρήσεις 2012 και 2013, προσαύξηση περιουσίας ύψους 3.030.319 ευρώ.
  • Σε μέλος νομικού προσώπου στο νομό Αττικής προσδιορίστηκε προσαύξηση περιουσίας, για τις χρήσεις 2012 και 2013, ύψους 2.289.123 ευρώ.
  • Σε φυσικό πρόσωπο στο νομό Αττικής προσδιορίστηκε προσαύξηση περιουσίας, για τις χρήσεις 2013 έως και 2017, ύψους 644.124 ευρώ.
  • Σε πολιτικό μηχανικό στο νομό Αττικής, κατά τις χρήσεις 2012 έως 2014, από ανακριβή υποβολή δηλώσεων και προσαύξηση περιουσίας προσδιορίστηκαν μη δηλωθέντα εισοδήματα ύψους 201.059 ευρώ.
  • Σε ιατρό γυναικολόγο στο νομό Θεσσαλονίκης προσδιορίστηκε, για τις χρήσεις 2012 έως 2014, προσαύξηση περιουσίας ύψους 1.214.869 ευρώ.
  • Ιατρός ογκολόγος στο νομό Θεσσαλονίκης απέκρυψε, κατά τις χρήσεις 2012 έως 2013, εισοδήματα ύψους 551.911 ευρώ.
  • Ιατρός του Ε.Σ.Υ. στο νομό Θεσσαλονίκης απέκρυψε, κατά τις χρήσεις 2012 έως 2015, κατόπιν ελέγχου προσαύξησης περιουσίας, εισοδήματα ύψους 187.259,10 ευρώ.
  • Ιατρός καρδιοχειρουργός στην Κρήτη απέκρυψε εισοδήματα ύψους 167.056 ευρώ, για το διάστημα από 2012 έως 2017.
  • Σε επιχειρηματία εκμετάλλευσης ενοικιαζόμενων δωματίων στο νομό Δωδεκανήσου προσδιορίστηκε προσαύξηση περιουσίας ύψους 216.647 ευρώ, για το διάστημα 2012 έως 2017.