Ένα ακόμη κρίσιμο ορόσημο επιτεύχθηκε για το πρότζεκτ «Prinos CO2 Storage», μετά τη θετική γνωμοδότηση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την άδεια αποθήκευσης CO2 στο εξαντλημένο κοίτασμα του Πρίνου.
Πρόκειται για μια σημαντική εξέλιξη, καθώς αφενός επιβεβαιώνει τη συμβατότητα του έργου με το ευρωπαϊκό κανονιστικό πλαίσιο για την υπόγεια αποθήκευση CO2 και αφετέρου ανοίγει τον δρόμο για την επόμενη φάση των εθνικών εγκρίσεων.
Έτσι, το αμέσως επόμενο βήμα είναι η έκδοση της Άδειας Αποθήκευσης από την ΕΔΕΥΕΠ, η οποία –σύμφωνα με τον υφιστάμενο προγραμματισμό– αναμένεται εντός του Φεβρουαρίου. Η άδεια αυτή αφορά την πρώτη φάση του έργου, με ονομαστική αποθηκευτική δυναμικότητα 1 εκατ. τόνων CO2 ετησίως, σηματοδοτώντας ουσιαστικά την αδειοδοτική ωρίμανση του πρώτου έργου γεωλογικής αποθήκευσης διοξειδίου του άνθρακα στην Ελλάδα.
Ωστόσο, αν και η αδειοδότηση αφορά την αρχική φάση, η EnEarth –θυγατρική της Energean και φορέας υλοποίησης του πρότζεκτ– πρόκειται να αναπτύξει εξαρχής το έργο με βάση την τελική του δυναμικότητα, η οποία θα ανέρχεται σε 2,8 εκατ. τόνους CO2 ετησίως. Στο πλαίσιο αυτό, εντός Μαρτίου ή το αργότερο εντός του δεύτερου τριμήνου του έτους, η εταιρεία προγραμματίζει να υποβάλει αίτηση για Άδεια Αποθήκευσης που θα καλύπτει τους 2,8 εκατ. τόνους CO2.
Προ των πυλών το market test
Παράλληλα, στο τρίτο τρίμηνο του 2024 αναμένεται να κατατεθεί η νέα Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων, η οποία θα αφορά τη λειτουργία της υποδομής στην πλήρη της δυναμικότητα. Η επικαιροποιημένη ΜΠΕ αποτελεί απαραίτητη προϋπόθεση ώστε το έργο να πάρει περιβαλλοντικό «πράσινο φως» και να συντονιστεί με τα πρότζεκτ δέσμευσης CO2 που βρίσκονται ήδη σε τροχιά υλοποίησης από εγχώριες βιομηχανίες.
Καθοριστικής σημασίας για τη μετάβαση από την αδειοδοτική στην επενδυτική φάση είναι η ολοκλήρωση του ρυθμιστικού πλαισίου. Συγκεκριμένα, απαιτείται η έγκριση μιας σειράς ρυθμιστικών κειμένων (όπως ο Κανονισμός Τιμολόγησης, ο Κώδικας Κατανομής Χωρητικότητας, καθώς και οι Κατευθυντήριες Οδηγίες για τη διεξαγωγή του market test) για να διεξαχθεί η δοκιμή αγοράς για την υποδομή. Με τη θεσμοθέτηση αυτών των κειμένων, θα ανοίξει ο δρόμος για το market test, το οποίο θα ξεκινήσει την άνοιξη.
Το market test θα διεξαχθεί σε ένα βήμα – περιλαμβάνοντας τόσο το μη δεσμευτικό όσο και μη δεσμευτικό σκέλος. Η επιτυχής έκβασή του θεωρείται σχεδόν προεξοφλημένη, αφού οι ποσότητες CO₂ που αναμένεται να συγκεντρώνουν εγχώριες βιομηχανίες (μέσω έργων δέσμευσης που έχουν ήδη εξασφαλίσει χρηματοδότηση από το Ταμείο Καινοτομίας), υπερβαίνουν τις αποθηκευτικές δυνατότητες του Πρίνου.
Ενδεικτικά, αυτές οι δεσμευμένες ποσότητες θα ξεκινούν από τους 3,4 εκατ. τόνους ετησίως, με συνέπεια η αποθήκη να μην μπορεί να εξυπηρετήσει τουλάχιστον 0,6 εκατ. τόνους.
Αγώνας δρόμου για τις πρώτες γεωτρήσεις
Η θετική ολοκλήρωση του market test θα αποτελέσει το τελευταίο κρίσιμο ορόσημο για τη λήψη της Τελικής Επενδυτικής Απόφασης (FID). Σύμφωνα με τις τρέχουσες εκτιμήσεις, το FID τοποθετείται χρονικά έως τις αρχές του 2027, βάζοντας στις ράγες την επένδυση, τάξης 1 δισ. ευρώ.
Αν και θα μπορεί να υποδεχθεί ποσότητες CO2 ήδη από το 2027, στόχος είναι να αναπτυχθεί σταδιακά ώστε να φτάσει σε πλήρη λειτουργία με ορίζοντα το 2030. Σε μία τέτοια περίπτωση, το πρότζεκτ θα είναι σε απόλυτο συγχρονισμό με τα έργα δέσμευσης CO2 ελληνικών βιομηχανιών.
Υπενθυμίζεται ότι το «Prinos CO2 Storage» χρηματοδοτείται με 150 εκατ. ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης, στο πλαίσιο του οποίου πρέπει μάλιστα οι πρώτες γεωτρήσεις να διενεργηθούν το αμέσως επόμενο χρονικό διάστημα – η προθεσμία αυτή τη στιγμή έχει καθοριστεί για το 1ο εξάμηνο του 2026, με πιθανό σενάριο για παράταση. Παράλληλα, η επένδυση στηρίζεται με 120 εκατ. ευρώ από τον μηχανισμό Connecting Europe Facility.
Από την άλλη πλευρά, στα πρότζεκτ δέσμευσης που βρίσκονται στα σκαριά συγκαταλέγεται το «IFESTOS» της τσιμεντοβιομηχανίας ΤΙΤΑΝ, η οποία αναμένεται να λάβει την Τελική Επενδυτική Απόφαση (FID) στο 4ο τρίμηνο του 2026, με το έργο να τίθεται σε λειτουργία το 1ο τρίμηνο του 2030. Στο 2ο τρίμηνο του 2026, αναμένεται το FID για το «Iris» από τη Motor Oil, με αναμενόμενη έναρξη το 4ο τρίμηνο του 2029. Το επενδυτικό «πράσινο» φως για το «Olympus» από την Holcim τοποθετείται το 4ο τρίμηνο του 2026, με έναρξη του έργου το 1ο τρίμηνο του 2030.
