Οι παγκόσμιοι ηγέτες συγκεντρώθηκαν στη Γαλλία την 7η Απριλίου, για μια ιστορική «Σύνοδο Κορυφής για την Υγεία», όπου ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ) και οι εταίροι του ανακοίνωσαν ένα νέο κύμα συγκεκριμένων δράσεων για την καλύτερη προστασία των ανθρώπων, των ζώων και του πλανήτη από μελλοντικές υγειονομικές κρίσεις. Στο τετράπτυχο αυτών των δράσεων περιλαμβάνονται πρωτοβουλίες για την εξάλειψη της λύσσας, την αντιμετώπιση της απειλής της γρίπης των πτηνών, τη δημιουργία ενός δικτύου ιδρυμάτων υγείας που θα ενισχύει τοπικά κάθε χώρα και την επικέντρωση στην επιστήμη, για την αμεσότερη και σωστότερη αντιμετώπιση κάθε υγειονομικής απειλής.
Η Σύνοδος Κορυφής, η οποία διοργανώθηκε από τη Γαλλία, σηματοδοτεί ένα σημαντικό βήμα προς τη μετατροπή της προσέγγισης «Μία Υγεία» – η οποία αναγνωρίζει ότι η ανθρώπινη υγεία, η υγεία των ζώων και το περιβάλλον είναι άρρηκτα συνδεδεμένα. Το φετινό θέμα της Παγκόσμιας Ημέρας Υγείας, «Μαζί για την υγεία. Στο πλευρό της επιστήμης», έδωσε τον τόνο στις ανακοινώσεις, προωθώντας το μήνυμα για τις επιστημονικές συνεργασίες προκειμένου να αντιμετωπιστεί κάθε κρίση υγείας προτού αυτή λάβει απειλητικές διαστάσεις.
Οι προκλήσεις που καθίστανται ολοένα και πιο απειλητικές
Η κλιματική αλλαγή, η υποβάθμιση του περιβάλλοντος, τα μη ασφαλή τρόφιμα, η μόλυνση του νερού, η απώλεια βιοποικιλότητας και η άνιση πρόσβαση στην υγειονομική περίθαλψη αποτελούν τις πιο πιεστικές προκλήσεις που αντιμετωπίζει ο κόσμος σήμερα. Περίπου το 60% των γνωστών μολυσματικών ασθενειών στους ανθρώπους προέρχονται από ζώα και περίπου το 75% των αναδυόμενων μολυσματικών ασθενειών είναι ζωονόσοι. Μόνο η πανδημία COVID-19 είχε ως αποτέλεσμα περίπου 15 εκατομμύρια θανάτους και προκάλεσε τρισεκατομμύρια δολάρια σε οικονομικές απώλειες παγκοσμίως την περίοδο 2020-2021.
Για να αποτρέψουν την επόμενη κρίση πριν ξεκινήσει, ο ΠΟΥ και οι παγκόσμιοι εταίροι ενισχύουν την προσέγγιση «Μία Υγεία» – φέρνοντας σε επαφή εμπειρογνώμονες από τον τομέα της υγείας, της γεωργίας, του περιβάλλοντος και της επιστήμης, με στόχο την έγκαιρη ανίχνευση κινδύνων και την ταχύτερη ανταπόκριση.
«Η υγεία των ανθρώπων, των ζώων και το περιβάλλον που μοιραζόμαστε είναι άρρηκτα συνδεδεμένα και δεν μπορούμε να προστατεύσουμε το ένα χωρίς να προστατεύσουμε και τα τρία», δήλωσε ο Δρ. Τέντρος Αντάνομ Γκεμπρεγέσους, Γενικός Διευθυντής του ΠΟΥ. Και πρόσθεσε: «Η προσέγγιση "Μία Υγεία" συγκεντρώνει την εμπειρογνωμοσύνη για την εργασία σε όλα τα στεγανά και τους τομείς με σκοπό την πρόληψη και την αντιμετώπιση των απειλών πιο αποτελεσματικά. Ο ΠΟΥ ευχαριστεί τη Γαλλία για τη διοργάνωση αυτής της Συνόδου Κορυφής και παραμένουμε προσηλωμένοι στη συνεργασία με εταίρους και χώρες για να μετατρέψουμε τη δέσμευση σε δράση και να επιταχύνουμε την παγκόσμια πρόοδο για τους ανθρώπους, τα ζώα και τον πλανήτη μας».
Ως διοργανώτρια της Συνόδου Κορυφής για την Υγεία (One Health Summit), η Γαλλία επιβεβαίωσε την ηγετική της θέση και τη δέσμευσή της στην προώθηση της «One Health», υποστηρίζοντας τη διεθνή συνεργασία, τις παγκόσμιες επιστημονικές συνεργασίες και καταλύοντας την εξεύρεση πρακτικών λύσεων.
«Η "Μία Υγεία" δεν αφορά μόνο την προστασία της υγείας, αλλά την αναγνώριση ότι ζούμε ως ένα σύστημα, όπου η ευημερία των ανθρώπων, των ζώων και του περιβάλλοντος είναι άρρηκτα συνδεδεμένη», τόνισε ο Εμανουέλ Μακρόν, Πρόεδρος της Γαλλίας. Και συμπλήρωσε: «Η Γαλλία είναι αποφασισμένη να προχωρήσει την «Μία Υγεία» από τη φιλοδοξία στην εφαρμογή της, συνεργαζόμενη με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας και τους παγκόσμιους εταίρους μας για να αποτρέψει την επόμενη κρίση πριν ξεκινήσει. Η επιστήμη πρέπει να καθοδηγεί τη δράση μας και η συνεργασία πρέπει να είναι η δύναμή μας».
Συγκεντρώνοντας αρχηγούς κρατών, υπουργούς, εμπειρογνώμονες και υπεύθυνους χάραξης πολιτικής, η Σύνοδος Κορυφής τόνισε τον τρόπο με τον οποίο οι συντονισμένες προσπάθειες ενισχύουν τον διεθνή διάλογο και κινητοποιούν δημόσιους και ιδιωτικούς εταίρους για τον κοινό στόχο. Τα αποτελέσματα της Συνόδου Κορυφής θα διαμορφώσουν τις τρέχουσες διεθνείς συζητήσεις -συμπεριλαμβανομένης της G7- σχετικά με την ετοιμότητα και τις συντονισμένες αντιδράσεις σε απειλές για την υγεία στη διεπαφή ανθρώπων, ζώων και οικοσυστημάτων.
Τέσσερις σημαντικές δράσεις για την «Μία Υγεία»
Ενώνοντας τις δυνάμεις του με παγκόσμιους εταίρους, ο ΠΟΥ ανακοίνωσε τις ακόλουθες δράσεις:
1. Δημιουργία ενός νέου παγκόσμιου δικτύου ιδρυμάτων στο πλαίσιο του προγράμματος «Μία Υγεία»
Ο ΠΟΥ σχεδιάζει να δρομολογήσει ένα νέο Παγκόσμιο Δίκτυο Ενιαίων Ιδρυμάτων Υγείας, για την επίτευξη των στόχων του Κοινού Σχεδίου Δράσης «Μία Υγεία» και θα προσκαλέσει τους τετραμερείς εταίρους να συμμετάσχουν.
Αυτή η νέα πρωτοβουλία έχει σχεδιαστεί για να κινητοποιήσει διεπιστημονική εμπειρογνωμοσύνη και να παρέχει ισχυρότερη, πιο συντονισμένη υποστήριξη στις χώρες. Θα ενισχύσει τη μετατροπή της παγκόσμιας καθοδήγησης σε πρακτικά εργαλεία και επιτόπια υποστήριξη, ενισχύοντας την εκπαίδευση και τη μάθηση από ομοτίμους μέσω της Ακαδημίας του ΠΟΥ και άλλων σχετικών ιδρυμάτων, δημιουργώντας ένα σαφέστερο, επικεντρωμένο στη χώρα μοντέλο υλοποίησης για την εφαρμογή της «Μίας Υγείας».
2. Έμφαση στην επιστήμη για την καθοδήγηση της παγκόσμιας δράσης
Ο ΠΟΥ και οι τετραμερείς εταίροι ανακοίνωσαν την επέκταση και επέκταση της Επιτροπής Εμπειρογνωμόνων Υψηλού Επιπέδου για την «Μία Υγεία» (OHHLEP) , του κορυφαίου επιστημονικού συμβουλευτικού φορέα παγκοσμίως για την «Μία Υγεία». Η εντολή της θα διαρκέσει πλέον έως το 2027, με μια νέα φάση να έχει προγραμματιστεί για το 2027-2029, ενισχύοντας τον ρόλο της σε τρεις τομείς προτεραιότητας: στη διαμόρφωση της παγκόσμιας ερευνητικής ατζέντας, στην υποστήριξη του Κοινού Σχεδίου Δράσης «Μία Υγεία» και στην προώθηση της υπεράσπισης υψηλού επιπέδου που βασίζεται στην επιστήμη και τα στοιχεία.
3. Έναρξη νέας προσπάθειας για την εξάλειψη της λύσσας έως το 2030
Ο ΠΟΥ, ο Παγκόσμιος Οργανισμός για την Υγεία των Ζώων και το Ινστιτούτο Παστέρ ξεκίνησαν μια ανανεωμένη παγκόσμια πρωτοβουλία για την εξάλειψη των θανάτων από λύσσα που προκαλούνται από σκύλους έως το 2030 - μια ασθένεια που εξακολουθεί να σκοτώνει σχεδόν 60.000 ανθρώπους κάθε χρόνο, πολλά από τα οποία είναι παιδιά. Με επικεφαλής τις ενδημικές χώρες, η πρωτοβουλία θα ενισχύσει την πολιτική δέσμευση και την επιτήρηση και έρευνα με βάση την κοινότητα, χρησιμοποιώντας την εξάλειψη της λύσσας ως μοντέλο για την ενίσχυση των ευρύτερων συστημάτων επιτήρησης και ετοιμότητας του προγράμματος «Μία Υγεία».
4. Χάραξη ενιαίας στρατηγικής για την αντιμετώπιση των απειλών της γρίπης των πτηνών
Ο ΠΟΥ και οι τετραμερείς εταίροι παρουσίασαν ένα νέο Στρατηγικό Πλαίσιο Συνεργασίας για τη γρίπη των πτηνών. Το πλαίσιο ενισχύει τον συντονισμό στην επιτήρηση, την αξιολόγηση κινδύνου, την ετοιμότητα και την αντιμετώπιση, βοηθώντας τις χώρες να μεταβούν από κατακερματισμένες δράσεις σε μια ενιαία στρατηγική για την «Μία Υγεία», αντιμετωπίζοντας τις ευρύτερες επιπτώσεις της γρίπης των πτηνών στη δημόσια υγεία, την επισιτιστική ασφάλεια, τα μέσα διαβίωσης και τη βιοποικιλότητα.
Ο ΠΟΥ στο τιμόνι του παγκόσμιου συντονισμού της στρατηγικής «Μία Υγεία»
Ο ΠΟΥ αναλαμβάνει επίσης την Προεδρία της Τετραμερούς συνεργασίας, αναλαμβάνοντας ενισχυμένο ηγετικό ρόλο για συντονισμένη παγκόσμια δράση μαζί με τον FAO, την WOAH και το UNEP. Υπό την Προεδρία του ΠΟΥ, η Τετραμερής συνεργασία θα δώσει προτεραιότητα στην επίτευξη μετρήσιμου αντίκτυπου σε επίπεδο χώρας, στον εξορθολογισμό της διακυβέρνησης και στην ευθυγράμμιση των προσπαθειών γύρω από ένα στοχευμένο σύνολο προτεραιοτήτων υψηλού αντίκτυπου, ενισχύοντας παράλληλα περαιτέρω την υπεράσπιση, τον καθορισμό κανόνων και την παραγωγή αποδεικτικών στοιχείων.
Έναρξη Παγκόσμιου Φόρουμ Συνεργαζόμενων Κέντρων
Παράλληλα με τη Σύνοδο Κορυφής, ο Οργανισμός οργάνωσε το πρώτο Παγκόσμιο Φόρουμ Συνεργαζόμενων Κέντρων (CCs) του ΠΟΥ, το οποίο πραγματοποιήθηκε στις 7-9 Απριλίου. Το Φόρουμ συγκάλεσε υψηλού επιπέδου εκπροσώπους, συμπεριλαμβανομένου του Υπουργού Υγείας της Γαλλίας, υπουργών από τη Γερμανία, την Ινδονησία και τη Νότια Αφρική, και του Υφυπουργού Υγείας της Ιαπωνίας, μαζί με περισσότερα από 800 CCs του ΠΟΥ από περισσότερες από 80 χώρες.
Το Παγκόσμιο Φόρουμ θα χρησιμεύσει ως μια πλατφόρμα με προσανατολισμό στο μέλλον για την εμβάθυνση της συνεργασίας μεταξύ κορυφαίων ακαδημαϊκών και ερευνητικών ιδρυμάτων παγκοσμίως, επιταχύνοντας την επιστημονική καινοτομία, την ανταλλαγή δεδομένων, τον συντονισμό της έρευνας και την ανάπτυξη ικανοτήτων. Τόσο η Σύνοδος Κορυφής «Μία Υγεία» όσο και το Παγκόσμιο Φόρουμ Συνεργαζόμενων Κέντρων του ΠΟΥ στέλνουν το μήνυμα πως η αντιμετώπιση των σημερινών πολύπλοκων προκλήσεων στον τομέα της υγείας απαιτεί ισχυρότερη πολυμερή συνεργασία, μεγαλύτερες επενδύσεις στην επιστήμη και συνεχείς προσπάθειες για τη μετουσίωση της προσέγγισης «Μία Υγεία» σε συγκεκριμένη δράση σε παγκόσμιο και τοπικό (εθνικό) επίπεδο.
