Σε ωρολογιακή βόμβα εξελίσσεται το γλαύκωμα για το Σύστημα Υγείας λόγω του δημογραφικού, με νέα έρευνα να δείχνει πως για κάθε ένα ασθενή με γλαύκωμα, υπάρχει άλλος ένας που δεν έχει διαγνωστεί.
Περισσότερο από ένα εκατομμύριο άνθρωποι εκτιμάται ότι πάσχουν σήμερα από γλαύκωμα στο Ηνωμένο Βασίλειο, αριθμός που προβλέπεται να φτάσει τα 1,6 εκατομμύρια έως το 2060, σύμφωνα με νέα μελέτη με επικεφαλής ερευνητές του Βρετανικού Πανεπιστημίου University College London και του νοσοκομείου Moorfields Eye Hospital.
Τα νέα ευρήματα που δημοσιεύθηκαν στο British Journal of Ophthalmology μετά τη μελέτη που υλοποιήθηκε κατόπιν αιτήματος του Οργανισμού Glaucoma UK, είναι κατά 50% υψηλότερα από τις προηγούμενες εκτιμήσεις των ειδικών αναφορικά με τη συχνότητα εμφάνισης του γλαυκώματος. Οι ερευνητές λένε ότι στο Ηνωμένο Βασίλειο υπάρχουν περισσότεροι από μισό εκατομμύριο άνθρωποι με αδιάγνωστο γλαύκωμα. Το γλαύκωμα αποτελεί μια διαδεδομένη πάθηση των ματιών στην οποία το οπτικό νεύρο, που συνδέει το μάτι με τον εγκέφαλο, υφίσταται μη αντιστρεπτή βλάβη.
Τα περιστατικά γλαυκώματος θα καταγράψουν αλματώδη αύξηση λόγω του Δημογραφικού
Οι ερευνητές προβλέπουν ότι τα ποσοστά γλαυκώματος θα αυξηθούν ταχύτερα από τη συνολική αύξηση του πληθυσμού, κυρίως λόγω της γήρανσης των λαών, με συνέπεια να ασκείται αυξανόμενη πίεση στις υπηρεσίες υγείας. Οι επιστήμονες που υλοποίησαν τη μελέτη ζητούν την επέκταση των υπηρεσιών υγείας των ματιών και ενθαρρύνουν τον γενικό πληθυσμό να ελέγχει τακτικά τα μάτια του, ειδικά μετά την ηλικία των 40 ετών.
Ο επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης, καθηγητής Πολ Φόστερ (Paul Foster), ερευνητής του Ινστιτούτου Οφθαλμολογίας του Βρετανικού Πανεπιστημίου UCL και σύμβουλος οφθαλμίατρος στο νοσοκομείο Moorfields Eye Hospital, επεσήμανε: «Το γλαύκωμα είναι μια κοινή αιτία τύφλωσης, αλλά εκδηλώνει συμπτώματα όταν πλέον η πάθηση είναι προχωρημένη, επομένως οι τακτικές εξετάσεις είναι σημαντικές για την έγκαιρη διάγνωση. Προηγούμενες μελέτες έχουν εκτιμήσει ότι οι μισές περιπτώσεις γλαυκώματος δεν διαγιγνώσκονται και το ποσοστό αυτό είναι ακόμη υψηλότερο μεταξύ ορισμένων εθνοτικών μειονοτικών ομάδων που είναι πιο πιθανό να εμφανίσουν καθυστερήσεις στη διάγνωση. Η καθυστερημένη διάγνωση συνεπάγεται υψηλότερο κίνδυνο απώλειας της όρασης και υψηλότερο κόστος περίθαλψης. Πάνω από το 40% των ασθενών με γλαύκωμα στο Ηνωμένο Βασίλειο βιώνουν απώλεια όρασης που θα μπορούσε να είχε αποφευχθεί με προηγούμενη διάγνωση και θεραπεία, όπως οφθαλμικές σταγόνες ή χειρουργική επέμβαση.»
Κύρια αιτία μη αναστρέψιμης τύφλωσης
Το γλαύκωμα είναι η κύρια αιτία μη αναστρέψιμης τύφλωσης παγκοσμίως. Οι σημαντικότεροι παράγοντες κινδύνου είναι η υψηλή πίεση στο μάτι (υψηλή ενδοφθαλμική πίεση) και η προχωρημένη ηλικία. Το γλαύκωμα συχνά δεν έχει συμπτώματα μέχρι να χαθεί οριστικά ένα σημαντικό μέρος της όρασης. Για να αναπτύξουν τις νέες εκτιμήσεις τους για τη συχνότητα εμφάνισης του γλαυκώματος, οι ερευνητές χρησιμοποίησαν δεδομένα από ολόκληρο το Ηνωμένο Βασίλειο σχετικά με την ηλικία, το φύλο και την εθνικότητα για άτομα ηλικίας 40 ετών και άνω (καθώς το γλαύκωμα είναι πολύ σπάνιο πριν από αυτήν την ηλικία) και τα ομαδοποίησαν ανά πενταετή ηλικιακή ομάδα, φύλο και τέσσερις ευρείες εθνοτικές κατηγορίες: Ευρωπαϊκή,
Αφρικανική, Ασιατική και μικτή/άλλη. Ακολούθως, εκτίμησαν πόσα άτομα σε κάθε ομάδα είναι πιθανό να έχουν γλαύκωμα με βάση τα καλύτερα διαθέσιμα στοιχεία για την επικράτηση του γλαυκώματος σε συγκεκριμένες δημογραφικές ομάδες
διεθνώς. Αυτό βασίστηκε σε εκτιμήσεις για την επικράτηση του γλαυκώματος σε άτομα ευρωπαϊκής καταγωγής, οι οποίες προήλθαν από την Ευρωπαϊκή Κοινοπραξία Επιδημιολογίας των Οφθαλμών. Για τις μη ευρωπαϊκές εθνοτικές ομάδες, οι ερευνητές χρησιμοποίησαν εκτιμήσεις σχετικού κινδύνου από άλλες μελέτες και τις προσάρμοσαν στην ευρωπαϊκή βασική γραμμή.
Σε ηλικίες άνω των 85 ετών νοσεί με γλαύκωμα 1 στους 10
Οι ερευνητές εκτιμούν ότι 1,1 εκατομμύριο άνθρωποι στο Ηνωμένο Βασίλειο πάσχουν σήμερα από γλαύκωμα, ή το 3% του πληθυσμού άνω των 40 ετών. Αυτό το ποσοστό πιστεύεται ότι είναι υψηλότερο και φθάνει στο 4%, μεταξύ των ατόμων αφρικανικής καταγωγής. Μεταξύ των ατόμων ηλικίας άνω των 85 ετών, εκτιμάται ότι 3πλασιάζεται ή 4πλασιάζεται το ποσοστό των ατόμων που πάσχουν από γλαύκωμα καθώς οι ασθενείς ανέρχονται στο 11%.
Προηγούμενες εκτιμήσεις υποδείκνυαν ότι περίπου 700.000 άνθρωποι ζούσαν με γλαύκωμα στο Ηνωμένο Βασίλειο, αλλά οι ερευνητές επισημαίνουν ότι ο αριθμός αυτός υποεκτιμά τον αριθμό των ανθρώπων που δεν έχουν διαγνωστεί και δεν λαμβάνει πλήρως υπόψη τις πρόσφατες δημογραφικές αλλαγές. Αν και οι μη ευρωπαϊκές ομάδες αντιπροσωπεύουν μόνο το 6% του πληθυσμού του Ηνωμένου Βασιλείου στις ηλικίες 65 ετών και άνω, οι ερευνητές εκτιμούν ότι αντιπροσωπεύουν το 8% των τρεχόντων περιστατικών γλαυκώματος. Τα άτομα αφρικανικής καταγωγής είναι γνωστό ότι αντιμετωπίζουν υψηλότερο κίνδυνο γλαυκώματος, εν μέρει λόγω γενετικών παραγόντων. Να σημειωθεί στο σημείο αυτό ότι λόγω πάλι γενετικών παραγόντων, οι άνδρες της αφρικάνικης φυλής διατρέχουν πολύ μεγαλύτερο κίνδυνο να εμφανίσουν καρκίνο του προστάτη.
Για την εκτίμηση του μελλοντικού φορτίου των ασθενειών, οι ερευνητές χρησιμοποίησαν προβλέψεις πληθυσμού από την Εθνική Στατιστική Υπηρεσία του Ηνωμένου Βασιλείου. Οι ερευνητές προβλέπουν αύξηση 60% των κρουσμάτων γλαυκώματος έως το 2060, με συνέπεια οι ασθενείς να ξεπεράσουν τα 1,61 εκατομμύρια, παρά το γεγονός ότι ο πληθυσμός των ατόμων άνω των 40 ετών αναμένεται να αυξηθεί μόνο κατά 28%. Αυτή η διαφορά οφείλεται σε μεγάλο βαθμό στην αύξηση του πληθυσμού των ατόμων άνω των 75 ετών, καθώς και στην αύξηση του ποσοστού των ατόμων από εθνοτικές ομάδες με υψηλότερο κίνδυνο γλαυκώματος.
Ο καθηγητής Φόστερ τόνισε: «Τα ευρήματά μας δείχνουν ότι θα υπάρξει μεγάλη αύξηση των περιστατικών γλαυκώματος στο Ηνωμένο Βασίλειο, επομένως υπάρχει αυξανόμενη ανάγκη επέκτασης των υπηρεσιών υγείας των ματιών για την κάλυψη αυτής της ζήτησης, συμπεριλαμβανομένης της εξειδικευμένης φροντίδας και της διαγνωστικής ικανότητας. Απαιτούνται επίσης εκστρατείες ευαισθητοποίησης που ενθαρρύνουν τους ανθρώπους να κάνουν οφθαλμολογικό έλεγχο, στο πλαίσιο στοχευμένων στρατηγικών έγκαιρης ανίχνευσης, ιδίως για την αντιμετώπιση της καθυστερημένης διάγνωσης σε υποεξυπηρετούμενους και δυσπρόσιτους πληθυσμούς. Για τα άτομα που βρίσκονται στη μέση ηλικία και τους ανθρώπους πιο προχωρημένης ηλικίας, είναι σημαντικό να ελέγχουν τα μάτια τους ετησίως από τον οπτικό τους, για να εντοπίζονται αλλαγές που δεν έχουν ακόμη προκαλέσει συμπτώματα. Ο σωστός έλεγχος γίνεται με την εξέταση της βυθοσκόπησης.»
Η Τζοάν Κρέϊτον (Joanne Creighton), Διευθύνουσα Σύμβουλος του Οργανισμού Glaucoma UK, πρόσθεσε: «Αυτή η νέα μελέτη αποκαλύπτει μια πραγματικότητα όπου πάνω από ένα εκατομμύριο ενήλικες ηλικίας 40 ετών και άνω ζουν σήμερα με γλαύκωμα - πολλοί χωρίς να το γνωρίζουν και ενδεχομένως χάνουν την όρασή τους, την οποία δεν θα μπορέσουν ποτέ να ανακτήσουν. Αυτή η ιστορική μελέτη προβλέπει επίσης αύξηση 60% στα περιστατικά γλαυκώματος έως το 2060. Το ένα
εκατ. των ασθενών θα γίνει 1,61 εκατ. ασθενών. Πρόκειται για μια δημογραφική ωρολογιακή βόμβα και χρειαζόμαστε σοβαρό σχεδιασμό και δράση τώρα για να προετοιμαστούμε για τη διάγνωση, τη θεραπεία και την υποστήριξη αυτών των μελλοντικών ασθενών. Αυτά τα ευρήματα υπογραμμίζουν γιατί οι τακτικές οφθαλμολογικές εξετάσεις είναι πιο σημαντικές από ποτέ».
Η ιστορία της Τζιλ, μιας εργαζόμενης στο βρετανικό ΕΣΥ
Η Τζιλ εργάστηκε για περισσότερα από 30 χρόνια ως νοσοκόμα σε περιβάλλοντα οξείας περίθαλψης, ψυχικής υγείας και κοινότητας, φτάνοντας στη θέση της διευθύντριας νοσηλευτικής και στη συνέχεια στη θέση της διευθύνουσας συμβούλου του Βρετανικού ΕΣΥ (NHS). Στη συνταξιοδότησή της, εξακολουθεί να εργάζεται ως εθελοντής και να ταξιδεύει, συμπεριλαμβανομένων περιπάτων στα ευρωπαϊκά μονοπάτια προσκυνήματος Camino. Περιγράφοντας την εμπειρία της με το γλαύκωμα, είπε: «Είχα μυοψίες στα μάτια μου για χρόνια, αλλά πριν από οκτώ ή εννέα χρόνια συνειδητοποίησα ότι ήταν χειρότερα στο δεξί μου μάτι και υπήρχαν σημεία στο οπτικό μου πεδίο όπου δεν μπορούσα να δω. Οι μυοψίες («μυγάκια») είναι μικρά, σκοτεινά στίγματα, γραμμές ή «ιστοί αράχνης» που επιπλέουν στο οπτικό πεδίο και κινούνται με το βλέμμα.. Ο γιατρός μου με έστειλε στο τοπικό νοσοκομείο όπου διαγνώστηκα με γλαύκωμα και μου έδωσαν μερικές σταγόνες (κολλύριο). Καθώς δυσκολευόμουν να κλείσω ραντεβού για παρακολούθηση, επικοινώνησα αρχικά με το Moorfields Private, για να με εξετάσουν γρήγορα, και αργότερα μεταφέρθηκα στο Moorfields Eye Hospital, όπου με τα χρόνια δοκίμασα διάφορες σταγόνες, καθώς και χειρουργική επέμβαση με λέιζερ. Πριν από περίπου ένα χρόνο, είχα σταματήσει απρόθυμα να οδηγώ και η όρασή μου επιδεινωνόταν, ενώ δυσκολευόμουν επίσης να προσαρμοστώ από το φως στο σκοτάδι και αντίστροφα. Στο Οφθαλμολογικό Νοσοκομείο Moorfields, ο γιατρός μου με συμβούλεψε να υποβληθώ σε τραμπεκουλεκτομή. Η τραμπεκουλεκτομή είναι η κύρια χειρουργική επέμβαση για το γλαύκωμα, που στοχεύει στη δραστική μείωση της υψηλής ενδοφθάλμιας πίεσης όταν τα κολλύρια ή το λέιζερ αποτυγχάνουν. Δημιουργεί μια νέα οδό παροχέτευσης (by-pass) για το υδατοειδές υγρό, σχηματίζοντας μια μικρή φυσαλίδα κάτω από τον επιπεφυκότα. Αυτή η χειρουργική επέμβαση, για τη δημιουργία μιας νέας οδού αποστράγγισης για το υγρό στο μάτι, στοχεύει στην πρόληψη περαιτέρω απώλειας όρασης. Θα παρότρυνα όσους διαβάζουν την ιστορία μου να κάνουν τακτικά οφθαλμολογικές εξετάσεις και, σε περίπτωση διάγνωσης γλαυκώματος, να ακολουθούν
τη θεραπεία τους, ακόμα κι αν δεν έχουν συμπτώματα. Μπορεί να χάσουν την όρασή τους αν δεν έχουν. Δυστυχώς πολλοί ηλικιωμένοι άνθρωποι που έχουν κάποια πάθηση δεν λαμβάνουν την αγωγή τους όταν δεν εκδηλώνουν συμπτώματα –θεωρώντας πως δεν την χρειάζονται και πως έχουν γίνει καλά»!
Η Τζοάνα Χόντκινσον (Joanna Hodgkinson), επικεφαλής έρευνας στον Οργανισμό Glaucoma UK, επεσήμανε: «Οι τίτλοι αυτής της μελέτης μπορεί να φαίνονται ανησυχητικοί, αλλά μπορεί στην πραγματικότητα να μας βοηθήσει να βελτιώσουμε την ποιότητα ζωής για τα άτομα που διαβιούν με γλαύκωμα. Η απώλεια όρασης από γλαύκωμα είναι σε μεγάλο βαθμό αποτρέψιμη, αλλά μόνο εάν οι άνθρωποι μπορούν να εξεταστούν εντός ενός ήδη υπερφορτωμένου συστήματος. Οι ακριβέστερες εκτιμήσεις της συχνότητας εμφάνισης του γλαυκώματος θα βοηθήσουν το Βρετανικό ΕΣΥ (NHS) να σχεδιάσει για να καλύψει τις ανάγκες αυτού του αυξανόμενου πληθυσμού, διασφαλίζοντας ότι διαθέτουμε το απαραίτητο υγειονομικό δυναμικό και τις υποδομές. Καλούμε το Εθνικό Σύστημα Υγείας (NHS) να δημιουργήσει την Εθνική Στρατηγική για τα Μάτια, η οποία είναι απαραίτητη για την αντιμετώπιση αυτής της πρόκλησης».
