Παρά την επιμονή της Δανίας να τονίζει ότι η Γροιλανδία δεν πωλείται, ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ και η ομάδα του «συζητούν για το πώς θα έμοιαζε μια πιθανή αγορά», σύμφωνα με εκπρόσωπο του Λευκού Οίκου.
Ωστόσο, ακόμη και ως ένα πείραμα που προϋποθέτει την παρουσία ενός πρόθυμου πωλητή, η συζήτηση για την υποθετική πώληση μιας αυτόνομης περιοχής όπως η Γροιλανδία αντιμετωπίζει γρήγορα αστάθμητες παραμέτρους, όπως το πώς θα μπορούσε καν να καθοριστεί μια ουσιαστική τιμή, επισημαίνει το Reuters.
«Δεν υπάρχει αγορά για αγοραπωλησίες χωρών», δήλωσε ο Νικ Κούνις, επικεφαλής οικονομολόγος της ολλανδικής τράπεζας ABN AMRO, σημειώνοντας ότι δεν υπήρχε αποδεκτό πλαίσιο για την αποτίμηση των χωρών.
Επίσης, είναι δύσκολο να βρει κανείς ιστορικά σημεία αναφοράς για την εύλογη αξία τους.
Το 1946, οι ΗΠΑ προσφέρθηκαν να αγοράσουν το τεράστιο, πλούσιο σε ορυκτά νησί της Αρκτικής από τη Δανία για 100 εκατομμύρια δολάρια - μια προσφορά που απορρίφθηκε τότε.
Σε σημερινά χρήματα, αυτό αντιστοιχεί σε περίπου 1,6 δισεκατομμύρια δολάρια. Αλλά αυτό το ποσό, ήδη πενιχρό, δεν μπορεί να αποτελέσει χρήσιμο στοιχείο λόγω της μαζικής ανάπτυξης τόσο των οικονομιών των ΗΠΑ όσο και της Δανίας εδώ και οκτώ δεκαετίες από τότε: Δεν αντικατοπτρίζει καμία σχετική «αξία» της Γροιλανδίας και των πόρων της στην σημερινή παγκόσμια οικονομία.
Η απόκτηση της Λουιζιάνα από την Αμερική έναντι 15 εκατ. δολ. το 1803 και η εξαγορά της Αλάσκας από τη Ρωσία έναντι 7,2 εκατ. δολ. το 1867 δεν αποτελούν επίσης χρήσιμα ιστορικά παραδείγματα. Και αυτό, γιατί τόσο η Γαλλία όσο και η Ρωσία επέλεξαν στην πραγματικότητα να πουλήσουν τις περιοχές.
Και ενώ είναι σαφές ότι η αξία τους θα ήταν πολύ υψηλότερη σε σημερινά χρήματα, αυτή θα διαφοροποιούνταν ακόμα περισσότερο εάν λάμβανε κανείς υπόψη όπως ο πληθωρισμός, η ανατίμηση των τιμών της γης και η ανάπτυξη στις τοπικές οικονομίες.
Η κεντρική τράπεζα της Δανίας υπολόγισε το μέγεθος του Ακαθάριστου Εγχώριου Προϊόντος (ΑΕΠ) της Γροιλανδίας, που βασίζεται στην αλιεία, σε ένα μικροσκοπικό ποσό 3,6 δισεκατομμυρίων δολαρίων το 2023 - περίπου το ένα δέκατο του μικρότερου γειτονικού της κράτους στην Αρκτική, της Ισλανδίας. Ακόμα κι αν αυτό ήταν ένα σημείο εκκίνησης για μια αποτίμηση, ποιον πολλαπλασιαστή θα χρησιμοποιούσε κανείς για να καθορίσει μια τιμή με βάση αυτό;
Επίσης, πως θα ληφθεί υπ'όψιν το γεγονός ότι οι δανικές επιδοτήσεις καλύπτουν περίπου το ήμισυ του δημόσιου προϋπολογισμού της Γροιλανδίας, χρηματοδοτώντας νοσοκομεία και σχολεία και υποστηρίζοντας υποδομές;
Ενώ ο Τραμπ έχει αρνηθεί ότι οι ΗΠΑ έχουν βάλει στο μάτι τα ορυκτά και ενεργειακά περιουσιακά στοιχεία της Γροιλανδίας,το Reuters ανέφερε τον περασμένο Οκτώβριο ότι η αμερικανική κυβέρνηση έχει πραγματοποιήσει συζητήσεις για την απόκτηση συμμετοχής στην Critical Metals, μια εταιρεία που στοχεύει στην κατασκευή του μεγαλύτερου έργου σπάνιων γαιών στην περιοχή.
Σύμφωνα με εκτιμήσεις, η αξία των ορυκτών και ενεργειακών αποθεμάτων της Γροιλανδίας υπολογίζεται σε εκατοντάδες δισεκατομμύρια δολάρια ή και περισσότερο. Αν και δεν έχουν διεξαχθεί πλήρως οι σωστές γεωλογικές μελέτες ολόκληρου του νησιού, μία έρευνα του 2023 έδειξε ότι 25 από τα 34 ορυκτά που θεωρούνται «κρίσιμες πρώτες ύλες» από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή βρίσκονταν εκεί
Οι εταιρείες εξόρυξης και ενέργειας έχουν μακρά ιστορία στο να βάζουν ετικέτες τιμών σε περιουσιακά στοιχεία σε όλο τον κόσμο. Αλλά εδώ, προκύπτουν τουλάχιστον δύο επιπλοκές.
Πρώτον, η εξόρυξη πετρελαίου και φυσικού αερίου απαγορεύεται στη Γροιλανδία για περιβαλλοντικούς λόγους και η ανάπτυξη του μεταλλευτικού τομέα της έχει πληγεί από τη γραφειοκρατία και την αντίθετη θέση των αυτόχθονων πληθυσμών. Είναι αυτός ένας πολιτικός περιορισμός για τον οποίο ένας αγοραστής θα ήθελε έκπτωση; Εάν ναι, πόση θα ήταν αυτή;
Και δεύτερον, οι συμφωνίες εξόρυξης και ενέργειας δεν περιλαμβάνουν ουσιαστικά τη μεταβίβαση της εθνικής κυριαρχίας - σε αυτήν την περίπτωση περιπλέκεται περαιτέρω από την παρουσία των Γροιλανδών Ινουίτ που διεκδικούν δικές τους ιδιοκτησιακές αξιώσεις.
«Επειδή προσθέσετε τις άυλες έννοιες του πολιτισμού και της ιστορίας των αυτόχθονων πληθυσμών, τότε δεν μπορείτε - δεν υπάρχει τρόπος να το τιμολογήσετε», δήλωσε ο Andreas Osthagen, Διευθυντής Έρευνας για την Αρκτική και την Ωκεάνια Πολιτική στο Ινστιτούτο Fridtjof Nansen στη Νορβηγία. «Γι' αυτό η ιδέα είναι γελοία» τονίζει χαρακτηριστικά.
Προς το παρόν, η κυβέρνηση Τραμπ λέει ότι όλες οι επιλογές είναι στο τραπέζι -συμπεριλαμβανομένης της στρατιωτικής δράσης- για την απόκτηση του ελέγχου μιας περιοχής που, όπως λέει, είναι ζωτικής σημασίας για την εθνική ασφάλεια των ΗΠΑ και όπου έχει ήδη μια μικρή στρατιωτική παρουσία.
Η προγραμματισμένη συνάντηση του Υπουργού Εξωτερικών των ΗΠΑ, Μάρκο Ρούμπιο, με τους Δανούς ηγέτες την επόμενη εβδομάδα μπορεί να αποφέρει περαιτέρω πληροφορίες σχετικά με το σχέδιο δράσης των ΗΠΑ για τη Γροιλανδία.
Ο Κούνις της ABN AMRO πρότεινε ότι ο Τραμπ θα μπορούσε να χρησιμοποιήσει ένα παρόμοιο εγχειρίδιο με αυτό που έχει χρησιμοποιήσει σε άλλες καταστάσεις, όπως οι συνομιλίες για τους εμπορικούς δασμούς, όπου ένα ακραίο σενάριο τίθεται στο τραπέζι απλώς για να "μαλακώσει" την άλλη πλευρά.
