Αμετάβλητα διατήρησε τα επιτόκιά της η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ) για έκτη συνεχόμενη φορά, όπως ευρέως αναμενόταν, με φόντο τους φόβους ότι ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή ενδεχομένως να πυροδοτήσει αναζωπύρωση του πληθωρισμού. Παράλληλα, η άνοδος στις τιμές του πετρελαίου κρατά τους υπεύθυνους χάραξης πολιτικής σε επαγρύπνηση.
Το επιτόκιο της διευκόλυνσης αποδοχής καταθέσεων παραμένει στο 2%, το επιτόκιο πράξεων κύριας αναχρηματοδότησης στο 2,15% και το επιτόκιο διευκόλυνσης οριακής χρηματοδότησης στο 2,4%.
Όπως ανέφερε και η πρόεδρος της ΕΚΤ, Κριστίν Λαγκάρντ στην καθιερωμένη συνέντευξη τύπου μετά την δημοσίευση της απόφασης, «οι αξιωματούχοι είναι αποφασισμένοι να διασφαλίσουν ότι ο πληθωρισμός θα σταθεροποιηθεί στον στόχο του 2% μεσοπρόθεσμα».
Στην ανακοίνωση τονίζεται ότι ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή έχει αυξήσει σημαντικά την αβεβαιότητα που περιβάλλει τις προοπτικές, δημιουργώντας ανοδικούς κινδύνους για τον πληθωρισμό και καθοδικούς κινδύνους για την οικονομική ανάπτυξη. Μάλιστα επισημαίνεται πως, αναμένεται να έχει σημαντικό αντίκτυπο στον βραχυπρόθεσμο πληθωρισμό μέσω των υψηλότερων τιμών της ενέργειας. Οι μεσοπρόθεσμες επιπτώσεις του, ωστόσο, θα εξαρτηθούν τόσο από την ένταση και τη διάρκεια της σύρραξης όσο και από τον τρόπο με τον οποίο οι τιμές της ενέργειας θα επηρεάσουν τις τιμές καταναλωτή και την οικονομία.
Στο ίδιο πλαίσιο η Κριστίν Λαγκάρντ αναφέρθηκε σε ένα «θολό» τοπίο λόγω του πολέμου, υπογραμμίζοντας τον αντίκτυπό του στην οικονομία και τον πληθωρισμό. Ωστόσο, τόνισε ότι η ΕΚΤ είναι «σε καλό σημείο και καλά εξοπλισμένη για να διαχειριστεί το μεγάλο σοκ που έρχεται. Θα συνεχίσουμε να κάνουμε ό,τι κάναμε μέχρι σήμερα», είπε.
Στο βασικό της σενάριο, η ΕΚΤ εκτιμά ότι η άνοδος του πληθωρισμού λόγω του πολέμου στο Ιράν θα είναι κυρίως προσωρινή, προσδοκώντας ότι η αξιοπιστία της και η ετοιμότητα παρέμβασης θα συμβάλουν στη συγκράτηση των πληθωριστικών προσδοκιών, ακόμη και χωρίς νέες αυξήσεις επιτοκίων.
Σε ό,τι αφορά τα εναλλακτικά σενάρια, η Λαγκάρντ έκανε λόγο για ένα δυσμενές και ένα πιο ακραίο, στο οποίο οι τιμές ενέργειας παραμένουν υψηλές για μεγαλύτερο διάστημα, υπογραμμίζοντας ότι υπάρχει «σημαντική διαφορά» ως προς τις επιπτώσεις σε ανάπτυξη και πληθωρισμό.
Παράλληλα, υπογράμμισε ότι «το 2026 δεν είναι 2022», επισημαίνοντας πως ο πληθωρισμός βρίσκεται πλέον κοντά στον στόχο και όχι σε φάση έντονης κλιμάκωσης, ενώ η αγορά εργασίας είναι σταθερή.
Όπως σημείωσε, η προσέγγιση αυτή σημαίνει ότι η ΕΚΤ θα είναι «ιδιαίτερα προσεκτική» στις εξελίξεις στις αγορές ενέργειας, στα σημεία συμφόρησης της προσφοράς, καθώς και στις πιέσεις που μεταφέρονται από το ενεργειακό κόστος στις τιμές και τους μισθούς.
Αναφορικά με τα μέτρα που έχουν αρχίσει να λαμβάνουν οι κυβερνήσεις προκειμένου να προστατευθούν από ένα ενεργειακό σοκ υποστήριξε πως «οποιαδήποτε δημοσιονομικά μέτρα πρέπει να είναι προσωρινά, στοχευμένα και προσαρμοσμένα στις εκάστοτε ανάγκες». Ωστόσο, διευκρίνισε πως οι κυβερνήσεις με επιβαρυμένη οικονομία θα πρέπει να είναι προσεκτικές.
Στην ανακοίνωση, το ΔΣ εκτιμά ότι είναι σε θέση να διαχειριστεί την εισερχόμενη αβεβαιότητα, καθώς ο πληθωρισμός βρίσκεται κοντά στον στόχο του 2%, οι προοπτικές παραμένουν σταθερές και η οικονομία επιδεικνύει ανθεκτικότητα τα τελευταία τρίμηνα. Με βάση τα στοιχεία που θα έρθουν την προσεχή περίοδο θα βρίσκεται σε καλύτερη θέση να αξιολογήσει τις επιπτώσεις του πολέμου στον πληθωρισμό.
Σύμφωνα με τις νεότερες προβλέψεις των εμπειρογνωμόνων της ΕΚΤ που ενσωματώνουν κατ' εξαίρεση πληροφορίες μέχρι τις 11 Μαρτίου, μια μεταγενέστερη από ό,τι συνήθως ημερομηνία συμπερίληψης στοιχείων, ο γενικός πληθωρισμός προβλέπεται να διαμορφωθεί κατά μέσο όρο σε 2,6% το 2026, 2,0% το 2027 και 2,1% το 2028. Ο πληθωρισμός έχει αναθεωρηθεί προς τα πάνω σε σχέση με τις προβολές του Δεκεμβρίου, ιδίως για το 2026. Αυτό οφείλεται σύμφωνα με την ανακοίνωση της ΕΚΤ, στο γεγονός ότι οι τιμές της ενέργειας θα είναι υψηλότερες λόγω του πολέμου στη Μέση Ανατολή.
Σε ό,τι αφορά τον πληθωρισμό χωρίς την ενέργεια και τα είδη διατροφής, οι εμπειρογνώμονες προβλέπουν ότι θα διαμορφωθεί κατά μέσο όρο σε 2,3% το 2026, 2,2% το 2027 και 2,1% το 2028. Αυτοί οι ρυθμοί είναι επίσης υψηλότεροι σε σχέση με την πορεία που προβλεπόταν στις προβολές του Δεκεμβρίου, κυρίως λόγω της μετάδοσης των υψηλότερων τιμών της ενέργειας στον πληθωρισμό χωρίς την ενέργεια και τα είδη διατροφής
Όσον αφορά την ανάπτυξη, οι εμπειρογνώμονες αναμένουν ότι η οικονομική ανάπτυξη θα διαμορφωθεί κατά μέσο όρο σε 0,9% το 2026, 1,3% το 2027 και 1,4% το 2028. Αυτό συνεπάγεται πτωτική αναθεώρηση, ιδίως για το 2026, αντανακλώντας τις παγκόσμιες επιδράσεις του πολέμου στις αγορές βασικών εμπορευμάτων, στα πραγματικά εισοδήματα και στην εμπιστοσύνη. Ταυτόχρονα, η χαμηλή ανεργία, οι εύρωστοι ισολογισμοί του ιδιωτικού τομέα και οι δημόσιες δαπάνες για την άμυνα και τις υποδομές αναμένεται να συνεχίσουν να στηρίζουν την ανάπτυξη.
Επιπλέον, για ακόμη μία φορά, επιβεβαιώνεται πως το ΔΣ παραμένει data dependent και θα συνεχίσει να παρακολουθεί την κατάσταση και να λαμβάνει αποφάσεις από συνεδρίαση σε συνεδρίαση. Συγκεκριμένα, οι αποφάσεις του όσον αφορά τα επιτόκια θα βασίζονται στην αξιολόγησή του για τις προοπτικές του πληθωρισμού και τους κινδύνους που τις περιβάλλουν, υπό το πρίσμα των εισερχόμενων οικονομικών και χρηματοπιστωτικών στοιχείων, καθώς και για τη δυναμική του υποκείμενου πληθωρισμού και την ένταση με την οποία μεταδίδεται η νομισματική πολιτική, ενώ δεν δεσμεύεται εκ των προτέρων για συγκεκριμένη πορεία των επιτοκίων.
Σύμφωνα με τη δέσμευση της στρατηγικής νομισματικής πολιτικής του Διοικητικού Συμβουλίου να ενσωματώνει τους κινδύνους και την αβεβαιότητα στη λήψη των αποφάσεών του, οι εμπειρογνώμονες αξιολόγησαν επίσης τον τρόπο με τον οποίο ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή θα μπορούσε να επηρεάσει την οικονομική ανάπτυξη και τον πληθωρισμό σύμφωνα με ορισμένα εναλλακτικά ενδεικτικά σενάρια. Αυτά τα σενάρια θα δημοσιευθούν μαζί με τις προβολές των εμπειρογνωμόνων στον δικτυακό τόπο της ΕΚΤ. Η ανάλυση των σεναρίων υποδηλώνει ότι μια παρατεταμένη διατάραξη της προσφοράς πετρελαίου και φυσικού αερίου θα είχε ως αποτέλεσμα ο πληθωρισμός να διαμορφωθεί σε υψηλότερο επίπεδο, και η ανάπτυξη σε χαμηλότερο επίπεδο, από ό,τι υποθέτει το βασικό σενάριο των προβολών. Οι επιπτώσεις για τον μεσοπρόθεσμο πληθωρισμό εξαρτώνται σε κρίσιμο βαθμό από το μέγεθος των έμμεσων και δευτερογενών επιδράσεων μιας ισχυρότερης και πιο επίμονης ενεργειακής διαταραχής.
Σημειώνεται ότι την Πέμπτη, τόσο η Τράπεζα της Ιαπωνίας (BOJ) αλλά και η Τράπεζα της Αγγλίας (BoE) «πάτησαν» το κουμπί της παύσης.
Πρόγραμμα αγοράς στοιχείων ενεργητικού (APP) και έκτακτο πρόγραμμα αγοράς στοιχείων ενεργητικού λόγω πανδημίας (PEPP)
Τα χαρτοφυλάκια APP και PEPP μειώνονται με μετρημένο και προβλέψιμο ρυθμό, καθώς το Ευρωσύστημα δεν επανεπενδύει πλέον τα ποσά από την εξόφληση τίτλων κατά τη λήξη τους.
«Το Διοικητικό Συμβούλιο είναι έτοιμο να προσαρμόσει όλα τα μέσα που έχει στη διάθεσή του εντός των ορίων της εντολής που του έχει ανατεθεί, προκειμένου να διασφαλίσει ότι ο πληθωρισμός θα σταθεροποιηθεί στον στόχο του 2% μεσοπρόθεσμα και να διαφυλάξει την ομαλή λειτουργία του μηχανισμού μετάδοσης της νομισματικής πολιτικής. Επιπλέον, το μέσο για την προστασία της μετάδοσης (Transmission Protection Instrument - TPI) είναι διαθέσιμο για να αντισταθμίζει ανεπιθύμητες, άτακτες εξελίξεις στην αγορά που θέτουν σοβαρή απειλή για τη μετάδοση της νομισματικής πολιτικής σε όλες τις χώρες της ζώνης του ευρώ, επιτρέποντας έτσι στο Διοικητικό Συμβούλιο να εκπληρώνει πιο αποτελεσματικά την αποστολή του για σταθερότητα των τιμών», αναφέρει η ανακοίνωση.
