Στην έκδοση δύο δεσμών δεσμευτικών μέτρων για την Google στο πλαίσιο της πράξης για τις ψηφιακές αγορές προχώρησε την Πέμπτη η Ευρωπαϊκή Επιτροπή.
Όπως αναφέρεται, ο στόχος των πρώτων μέτρων προδιαγραφών είναι να διασφαλιστεί ότι οι υπηρεσίες Τεχνητής Νοημοσύνης (AI) των ανταγωνιστών μπορούν να ανταγωνιίζονται επί ίσοις όροις τις αντίστοιχες υπηρεσίες τις υπηρεσίες της Google, όπως το Gemini, έχοντας ισοδύναμη πρόσβαση στις λειτουργίες των συσκευών της Android
Ο στόχος των δεύτερων μέτρων προδιαγραφών είναι να αποκατασταθεί ο υγιής ανταγωνισμός, παρέχοντας σε τρίτες μηχανές αναζήτησης πρόσβαση στα δεδομένα αναζήτησης που συγκεντρώνει η Google σε μαζική κλίμακα.
Όπως αναφέρει η Κομισιόν, οι αποφάσεις αυτές είναι νομικά δεσμευτικές. Η Google υποχρεούται να εφαρμόσει τα συγκεκριμένα μέτρα υπό τους όρους και τα χρονοδιαγράμματα που περιλαμβάνονται στις αποφάσεις. Η Google πρέπει να ξεκινήσει την κοινοποίηση των δεδομένων αναζήτησης στους επιλέξιμους χρήστες από τον Ιανουάριο του 2027.
Από τον Ιούλιο του 2027, οι χρήστες θα αρχίσουν να επωφελούνται από τις αλλαγές στο Android. Οι αποφάσεις αυτές σέβονται πλήρως τα δικαιώματα υπεράσπισης της Google και εξακολουθούν να υπόκεινται σε ανεξάρτητο δικαστικό έλεγχο.
Διαλειτουργικότητα με το Google Android
Σήμερα, οι εναλλακτικοί βοηθοί AI στα τηλέφωνα Android έχουν περιορισμένη πρόσβαση σε βασικές λειτουργίες του λειτουργικού συστήματος. Λόγω αυτού του περιορισμού, δεν μπορούν να ανταγωνιστούν ισότιμα τις υπηρεσίες της Google, οι οποίες απολαμβάνουν πλήρη πρόσβαση στο σύστημα. Αυτό εμποδίζει τους δημιουργούς εναλλακτικών βοηθών AI να προσφέρουν καινοτόμες υπηρεσίες, καθιστώντας τις εφαρμογές τους λιγότερο ελκυστικές για το 60% των χρηστών στην ΕΕ που διαθέτουν συσκευή Android.
Η σημερινή απόφαση δισφαλίζει ότι οι χρήστες θα μπορούν να ενεργοποιούν τον βοηθό AI της επιλογής τους με φωνητικές εντολές (αντίστοιχες του «Hey Google»). Οι χρήστες θα μπορούν να χρησιμοποιούν εναλλακτικούς βοηθούς AI για να εκτελούν ενέργειες μέσα σε άλλες εφαρμογές. Για παράδειγμα, θα μπορούν να αναθέτουν εργασίες όπως η κράτηση ταξί, να λαμβάνουν προτάσεις για σχετικές απαντήσεις σε εφαρμογές συνομιλίας ή να ρωτούν τον βοηθό τεχνητής νοημοσύνης σχετικά με έναν τόπο που επισκέφθηκαν πρόσφατα. Είναι σημαντικό ότι τα μέτρα ενσωματώνουν ισχυρές διασφαλίσεις για την προστασία της ιδιωτικότητας των χρηστών, καθώς και για την ακεραιότητα και την ασφάλειαν των συσκευών
Δεδομένα αναζήτησης Google
Η δεύτερη απόφαση ορίζει τον τρόπο με τον οποίο η Google οφείλει να μοιράζεται τα δεδομένα αναζήτησης με άλλες μηχανές αναζήτησης. Η πρόσβαση σε αυτά τα δεδομένα είναι καθοριστική για την ανάπτυξη και τη βελτιστοποίηση εναλλακτικών μηχανών αναζήτησης (συμπεριλαμβανομένων όσων εστιάζουν στην προστασία της ιδιωτικότητας). Συμβάλλει στη δημιουργία πιο ισότιμων όρων ανταγωνισμού με το Google Search και προωθεί καινοτόμες υπηρεσίες αναζήτησης, οι οποίες περιλαμβάνουν εναλλακτικές λύσεις που εστιάζουν στην προστασία της ιδιωτικής ζωής.
Η απόφαση παρέχει καθοδήγηση σχετικά με διάφορες βασικές πτυχές που έχουν καταστήσει την προσφορά κοινοχρησίας δεδομένων της Google αναποτελεσματική μέχρι στιγμής.
Για παράδειγμα, διευκρινίζει ότι τα διαλογικά ρομπότ ΤΝ που προσφέρουν λειτουργίες αναζήτησης είναι επιλέξιμα για τη λήψη κοινόχρηστων δεδομένων και ότι, με την επιφύλαξη της ανωνυμοποίησης, η Google θα πρέπει να κοινοποιεί τα ίδια δεδομένα που συλλέγει για τη βελτιστοποίηση των δικών της υπηρεσιών αναζήτησης.
Η απόφαση διασφαλίζει την ανωνυμοποίηση των δεδομένων αναζήτησης. Καθορίζει μια πολυεπίπεδη μέθοδο για την ανωνυμοποίηση των κοινόχρηστων δεδομένων, η οποία αναπτύχθηκε σε στενή συνεργασία με εσωτερικούς και εξωτερικούς εμπειρογνώμονες στον τομέα της προστασίας της ιδιωτικής ζωής και σύμφωνα με το σχέδιο κοινών κατευθυντήριων γραμμών σχετικά με την αλληλεπίδραση της πράξης για τις ψηφιακές αγορές και του ΓΚΠΔ από την Επιτροπή και το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο Προστασίας Δεδομένων. Η απόφαση επιτρέπει επίσης στην Google να αξιολογεί, πριν από την κοινοποίηση οποιωνδήποτε δεδομένων, κατά πόσον η κοινοποίηση των εν λόγω δεδομένων σε συγκεκριμένο τρίτο μέρος ενέχει σοβαρούς κινδύνους για την ασφάλεια στον κυβερνοχώρο και την προστασία των δεδομένων. Ανάλογα με τις μελλοντικές εξελίξεις της αγοράς, μεταξύ άλλων βάσει αξιολόγησης από ανεξάρτητο τρίτο μέρος, η Επιτροπή μπορεί να τροποποιήσει τη σημερινή απόφαση, ιδίως όσον αφορά τα σχετικά μέτρα ανωνυμοποίησης. Τέλος, τα μέτρα προβλέπουν έναν δίκαιο μαθηματικό τύπο για τον υπολογισμό της τιμής των κοινοχρήστων δεδομένων και μια διαφανή διαδικασία για την πρόσβαση στα δεδομένα. Στόχος των μέτρων αυτών είναι να δοθεί στις εταιρείες η δυνατότητα να προσφέρουν στους Ευρωπαίους χρήστες ένα ευρύτερο και πιο πλούσιο σε χαρακτηριστικά φάσμα επιλογών, τόσο όσον αφορά τις υπηρεσίες ΤΝ που παρέχουν στο Android όσο και τις υπηρεσίες αναζήτησης.
Ιστορικό
Η πράξη για τις ψηφιακές αγορές αποσκοπεί στη διασφάλιση διεκδικήσιμων και δίκαιων αγορών στον ψηφιακό τομέα. Ρυθμίζει τη δραστηριότητα των «ρυθμιστών πρόσβασης» (gatekeepers), οι οποίοι είναι μεγάλες ψηφιακές πλατφόρμες που αποτελούν βασική πύλη σύνδεσης μεταξύ επιχειρηματικών χρηστών και καταναλωτών. Η ισχυρή θέση των πλατφορμών αυτών τους δίνει τη δυνατότητα να προκαλούν στρεβλώσεις και «συμφόρηση» στην ψηφιακή οικονομία, και για τον λόγο αυτό το DMA θεσπίζει κανόνες που αποτρέπουν την αθέμιτη διαμόρφωση της αγοράς προς όφελός τους. Παράλληλα, στοχεύει στην αποκατάσταση των όρων υγιούς ανταγωνισμού σε μακροχρόνια εδραιωμένες αγορές, όπως αυτή των μηχανών αναζήτησης.
Στις 6 Σεπτεμβρίου 2023, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή χαρακτήρισε ως «βασικές υπηρεσίες πλατφόρμας» τις υπηρεσίες της Google: Google Search, Google Play, Google Maps, YouTube, Google Android, Google Chrome, Google Shopping καθώς και τις υπηρεσίες διαδικτυακής διαφήμισής της. Από τις 7 Μαρτίου 2024, η Google υποχρεούται να συμμορφώνεται πλήρως με όλες τις ισχύουσες υποχρεώσεις που απορρέουν από την Πράξη για τις Ψηφιακές Αγορές όσον αφορά τις συγκεκριμένες υπηρεσίες. Αυτό περιλαμβάνει υποχρεώσεις παροχής αποτελεσματικής διαλειτουργικότητας με χαρακτηριστικά του λειτουργικού συστήματος Google Android (σύμφωνα με το άρθρο 6 παράγραφος 7 της πράξης για τις ψηφιακές αγορές) και την υποχρέωση παροχής πρόσβασης σε ανωνυμοποιημένα δεδομένα αναζήτησης σε τρίτους παρόχους (σύμφωνα με το άρθρο 6 παράγραφος 11 του DMA).
Τα μέτρα που εγκρίνονται μετά τις διαδικασίες προδιαγραφών διευκρινίζουν τον τρόπο με τον οποίο θα πρέπει να εφαρμόζεται η υποχρέωση της πράξης για τις ψηφιακές αγορές για τη διασφάλιση της συμμόρφωσης. Οι διαδικασίες καθορισμού διακρίνονται από τις έρευνες μη συμμόρφωσης και δεν αποσκοπούν στην αξιολόγηση της συμμόρφωσης του ρυθμιστή της πρόσβασης με την πράξη για τις ψηφιακές αγορές. Ως εκ τούτου, δεν προβλέπουν την επιβολή προστίμων.
Η Επιτροπή κίνησε δύο τέτοιες διαδικασίες προδιαγραφών σχετικά με την κοινοχρησία των δεδομένων της Google Search και τη διαλειτουργικότητα με το λειτουργικό σύστημα Google Android για υπηρεσίες ΤΝ στις 27 Ιανουαρίου 2026.
Η Επιτροπή κοινοποίησε τα προκαταρκτικά πορίσματά της στην Google και δημοσίευσε τα προτεινόμενα μέτρα καλώντας τρίτα μέρη να υποβάλουν παρατηρήσεις στις 16 Απριλίου 2026 και στις 27 Απριλίου 2026, αντίστοιχα.
