Με το βλέμμα στραμμένο στην ανακεφαλαιοποίηση και την πλάτη γυρισμένη στον ακριβό δανεισμό του ELA, οι ελληνικές τράπεζες βλέπουν τις τελευταίες εβδομάδες «φως στο τούνελ».

Ήδη από τα μέσα Αυγούστου, οι ανάγκες δανεισμού των τραπεζών από τον έκτακτο μηχανισμό ρευστότητας της ΕΚΤ έχουν μειωθεί αισθητά, με αποτέλεσμα το όριο του ELA να υποχωρήσει στα 86 δισ. ευρώ την Πέμπτη, προσεγγίζοντας τα επίπεδα Ιουνίου.

Όπως φαίνεται στο γράφημα που ακολουθεί, σε διάστημα 2 μηνών (2 Ιουνίου – 5 Αυγούστου), η ΕΚΤ αύξησε το μέγιστο όριο της έκτακτης χρηματοδότησης κατά 10 δισ. ευρώ περίπου στα 91 δισ. ευρώ. Με μικρότερο ρυθμό, όμως, μειώνεται η εξάρτηση από τον ELA, καθώς το επόμενο δίμηνο (5 Αυγούστου – 4 Νοεμβρίου) η χρηματοδότηση περιορίστηκε σταδιακά κατά 5 δισ. ευρώ.

Η ρευστότητα που παρέχεται μέσω του μηχανισμού ELA είναι πολύ -έως και 30 φορές- ακριβότερη σε σύγκριση με τον απευθείας δανεισμό από την ΕΚΤ, καθώς μπορεί να ανέλθει στο 1,55% έναντι του βασικού ευρωπαϊκού επιτοκίου 0,05%.

Μια ακόμη σημαντική διαφορά των δύο μηχανισμών είναι στο ότι μέσω του μηχανισμού ELA οι εξασφαλίσεις που μπορούν να προσκομίσουν οι τράπεζες για δανεισμό περιλαμβάνουν και το δανειακό τους χαρτοφυλάκιο, σε αντίθεση με το δανεισμό από την ΕΚΤ όπου προσκομίζονται κυρίως κρατικά ομόλογα ως εξασφάλιση.

Από τον περασμένο Φεβρουάριο, τα ελληνικά ομόλογα βρίσκονται εκτός του προγράμματος ποσοτικής χαλάρωσης της ΕΚΤ λόγω άρσης της εξαίρεσης (waiver) που είναι απαραίτητη λόγω της χαμηλής υποβάθμισης (junk) των κρατικών ομολόγων και προβλέπεται για τα κράτη μέλη που έχουν εφαρμόζουν μνημόνιο.

Για να επανέλθει το waiver και να συμπεριληφθούν ξανά τα ελληνικά ομόλογα στο πρόγραμμα QE της ΕΚΤ –το επόμενο αναμένεται τον Δεκέμβριο- θα πρέπει να καλυφθούν μια σειρά από προϋποθέσεις που αφορούν κυρίως στο πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων που έχει δεσμευτεί να υλοποιήσει η κυβέρνηση.

Όπως έχει υπογραμμίσει ο διοικητής της ΕΚΤ, Mario Draghi, η Ελλάδα θα πρέπει να περάσει με επιτυχία την αξιολόγηση του προγράμματος και να κριθεί βιώσιμο του χρέος της μετά από μελέτη του δ.σ. της ΕΚΤ. «Υπάρχουν μια σειρά από ορόσημα που θα πρέπει να αξιολογηθούν το επόμενο διάστημα, προκειμένου να ληφθεί η σχετική απόφαση», δήλωσε ο διοικητής της ΕΚΤ. Σίγουρα ένα από αυτά είναι η επικείμενη ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών, με πρώτο σταθμό την αύξηση μετοχικού κεφαλαίου των τραπεζών το προσεχές διάστημα.

Σύμφωνα με τις τελευταίες εκτιμήσεις, πάντως, η ανταπόκριση των ιδιωτών επενδυτών αναμένεται να είναι υψηλή, όπως επιβεβαιώνει και το Bloomberg σε σχετικό του δημοσίευμα, το οποίο θα σηματοδοτήσει την αλλαγή σελίδας για τις ελληνικές τράπεζες.