Ειδήσεις
03-08-2017 | 00:00

Θερινές Ασκήσεις Εσωστρέφειας

Θερινές Ασκήσεις Εσωστρέφειας

Ψηφίστηκε από τη Βουλή το Σχέδιο Νόμου για την Ανώτατη Εκπαίδευση που θα αποτελεί το νέο θεσμικό πλαίσιο λειτουργίας των Πανεπιστημίων και των ΤΕΙ της χώρας. Δεν ξέρουμε ακριβώς τι θα περιέχει, γιατί, όπως συνηθίζεται, οι τροπολογίες και οι νομοτεχνικές βελτιώσεις έφταναν μέχρι την τελευταία στιγμή. Ξέρουμε όμως τι θα λείπει από το νέο Νόμο.

Απούσα θα είναι η ευρεία συναίνεση μεταξύ των κομμάτων και μεταξύ Πανεπιστημίων και Υπουργείου που θα παρείχεμια σχετική εγγύηση για τη μακροημέρευση του Νόμου. Ως Πρύτανης ενός μεγάλου Πανεπιστημίου, αναγνωρίζω το αδιαμφισβήτητο δικαίωμα της Ελληνικής Πολιτείας να νομοθετεί για το Δημόσιο Πανεπιστήμιο, το οποίο η ίδια χρηματοδοτεί.Θα ήθελα, όμως, το όποιο πλαίσιο, αφού συμφωνηθεί και ψηφιστεί από ένα ευρύ φάσμα του δημοκρατικού τόξου, να μην αλλάξει για τουλάχιστον 10 χρόνια. Ένα τέτοιο διάστημα, ελαχιστότατο για εθνικά συστήματα παιδείας χωρών με τις οποίες θέλουμε να συγκρινόμαστε αλλά τεράστιο για την ελληνική πραγματικότητα, θα επέτρεπε στα ιδρύματά μας να χαράξουν μια στρατηγική ανάπτυξης και να την δουν να υλοποιείται και να παράγει αποτελέσματα. Ίσως θα πρέπει να περάσει στο Σύνταγμα η υποχρέωση αυξημένης κοινοβουλευτικής πλειοψηφίας για την ψήφιση των θεσμικών πλαισίων της εκπαίδευσης.

Από το νέο Νόμο λείπουν βαθμοί ελευθερίας για τα ΑΕΙ, αφού ένα σύνολο υπερ-ρυθμίσεων και γραφειοκρατικών διαδικασιών θα δυσκολέψει τον τρόπο που λειτουργούμε και θα αυξήσει τον κεντρικό έλεγχο από το Υπουργείο. Το ανησυχητικό είναι ότι οι νέες διατάξεις θα πλήξουν την δυνατότητα των ιδρυμάτων να αναπτύσσουν ιδίους πόρους μέσα από προγράμματα έρευνας και εκπαίδευσης σε μια περίοδο παρατεταμένης και βαθιάς υποχρηματοδότησης. Το νέο καθεστώς διαχείρισης των ερευνητικών προγραμμάτων μέσω των ΕΛΚΕ θα προκαλέσει συνθήκες ασφυξίας για τα μεγάλα ερευνητικά Ιδρύματα, όπως το ΑΠΘ, και μας απομακρύνει από το Ευρωπαϊκό κεκτημένο. Αποτελεί πεποίθηση όλων των Πρυτάνεων ότι η δυσλειτουργία των ΕΛΚΕ θα είναι το μεγαλύτερο πρόβλημα των Πανεπιστημίων και μπορεί να οδηγήσει σε μείωση της συνολικής ερευνητικής δραστηριότητας των ΑΕΙ, αλλά και των Ερευνητικών Κέντρων. Απλά, οι καλύτεροι και πιο δραστήριοι εξ ημών θα έχουν έναν ακόμη λόγο να στραφούν προς Ιδρύματα και δομές όχι μόνο εκτός Δημοσίου, αλλά και εκτός χώρας. Αυτό το σενάριο θα έχει τρομακτικές αρνητικές επιπτώσεις για το Δημόσιο Πανεπιστήμιο, αλλά και για χιλιάδες νέες και νέους ερευνητές που επιμένουν και μένουν Ελλάδα.

Στις μεταπτυχιακές σπουδές, σειρά διατάξεων ρυθμίζουν θέματα (πχ την επιλογή μεταπτυχιακών φοιτητών ή τη σύνθεση του σώματος των διδασκόντων) που θα έπρεπε να καθορίζονται στους Εσωτερικούς μας Κανονισμούς καιοδηγούν περισσότερο προς την ομογενοποίηση παρά στην ανάδειξη της ιδιαίτερης φυσιογνωμίας του κάθε ιδρύματος. Επιπλέον, οι νέες προβλέψεις για τους αλλοδαπούς φοιτητές θα δυσχεράνουν τη συμμετοχή τους στα μεταπτυχιακά μας προγράμματα. Ο στόχος μας για το μετασχηματισμό του ΑΠΘ σε πόλο έλξης φοιτητών από όλο τον κόσμο διαρκώς απομακρύνεται.

Από το νέο Νόμο λείπουν, ως συνήθως, πολλές λεπτομέρειες εφαρμογής που θα διευκρινιστούν στα επόμενα χρόνια αλλά θα κάνουν τη ζωή μας δύσκολη για όλο αυτό το διάστημα.

Λείπει όμως, κυρίως, η προοπτική, το όραμα για ένα νέο ευρωπαϊκό Πανεπιστήμιο που θα ανταγωνίζεται επί ίσοις όροις και με παρόμοιους πόρους τα ομότιμα ιδρύματα του εξωτερικού. Ένα άριστο, δημόσιο Πανεπιστήμιο με διεθνή ακτινοβολία και απήχηση που θα αποτελεί στιβαρό μοχλό ανάπτυξης και προόδου της ελληνικής κοινωνίας.

Επιμέλεια: Στέλλα Κεμανετζή

Ακολουθήστε το insider.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις από την Ελλάδα και τον κόσμο.