Το Grexit και το γήρας

Δημήτρης Σεβαστάκης
Μοιράσου το
Το Grexit και το γήρας

Το Grexit λοιπόν είναι τόσο τερατώδες, παρόν και πολιτικά δραστικό, ώστε να μπορεί να ξαναζεστάνει ακαριαία τις αντιμαχίες στην μπλογκόσφαιρα; H ίδια η ευρωζώνη, ούτως ή άλλως, αποδυναμώνεται από τα διαρθρωτικά της προβλήματα, την ασχεδίαστη αρχιτεκτονική της, αποδυναμώνεται από την ανάδυση λαϊκιστικών, εθνικιστικών, και ξενοφοβικών δυνάμεων σε πολλές χώρες, αποδυναμώνεται από μέρος των ελίτ που φαίνεται ότι δεν ευνοούν την ευρωπαïκή ολοκλήρωση.

Πού βρίσκει λοιπόν το σφρίγος η πολυχρησιμοποιημένη έννοια Grexit και διεγείρει πάθη και συγκρούσεις; Η έννοια είναι άτρωτη και ανθεκτική όσο στον τόπο μας κυριαρχεί η μεγάλη οικονομική ευθραυστότητα. Για την Ελλάδα, ναι, το Grexit θα είναι καταστροφικό, ακόμα κι αν κάνει κανείς μια αφαίρεση και εξετάσει την έννοια ακαδημαϊκά. Η Ελλάδα έχει μια πλήρη εσωτερική διασύνδεση με τις οικονομίες της ευρωζώνης. Μηχανική διασύνδεση, που αναπότρεπτα μετατρέπεται σε πολιτική και ιδεολογική. Το τραπεζικό σύστημα, σοβαρό τμήμα των κρατικών δομών, αλλά επίσης αναπτυξιακές και ενισχυτικές χρηματοδοτήσεις πολλών κλάδων και επαγγελματιών, έχουν δεσμευτική σχέση με τα διάφορα ευρωσυστήματα και τις πολιτικές της ευρωζώνης εν γένει.

Η Ελλάδα διαμόρφωσε μεταπολεμικά μια εξαιρετικά συγκεντρωτική χωρική δομή με απολύτως άνιση σχέση αστικού χώρου - υπαίθρου. Η υπερσυγκέντρωση πληθυσμού στις πόλεις αποτελεί και την απίσχναση της σχέσης με τον αγροτικό χώρο, παραγωγικά, χωρικά και πολιτιστικά. Δηλαδή, η διασπορά σε ολόκληρο το γεωγραφικό σώμα μικρών οικιστικών πυκνώσεων που συγχρόνως ήταν και παραγωγικές «μονάδες», διασπορά που μοίραζε τον πληθυσμό σε σχετικά αυτάρκεις κοινότητες, έδωσε πίστωση χρόνου για την ουσιαστική και βαθειά άμυνα και κοινωνική εξισορρόπηση, σε όλες τις κρισιακές εκτροπές στη διάρκεια της ιστορίας. Η δε γενική απομάκρυνση από την εσωτερική λογική του πρωτογενούς τομέα, είναι και απο-εννόηση της παραγωγικής αναγκαιότητας και των αλληλουχιών που σχετίζονται με την διατροφική αυτάρκεια. Παράλληλα με αυτή την δομική αδυναμία (προϊόν κυρίως εθνικών καταστροφών και εμφυλίου), κάθε παράσταση φτώχειας είναι αδιανόητη για το μεγαλύτερο μέρος του πληθυσμού. Δηλαδή ακόμα και οι υπαρκτές σκηνές εξαθλίωσης με ανθρώπους άστεγους ή που ψάχνουν στα σκουπίδια, εσωτερικεύονται ως εξαιρέσεις, ως φαινόμενα που δεν αγγίζουν τον πυρήνα τον μεσοαστικών ιεραρχήσεων.

Σε περίπτωση λοιπόν ρήξης (τέτοιου τύπου φαινόμενο θα είναι το Grexit), η Ελλάδα ούσα ασυμφιλίωτη με τη ρήξη και απροετοίμαστη για τη ρήξη, με το 30% μόνο των διατροφικών αναγκών της να καλύπτονται ουσιαστικά από τον εαυτό της, θα έμενε μετέωρη σε μια κόλαση καταπτώσεων. Περίπου Ρουμανία επί Τσαουσέσκου. Πολλές ώρες χωρίς ηλεκτρικό ρεύμα, το νερό δεν θα έφτανε στους ορόφους των πολυκατοικιών, αφού δεν θα λειτουργούσαν τα συστήματα ύδρευσης, η τροφοδοσία των πόλεων θα ήταν εξαιρετικά δύσκολη με πανάκριβα προϊόντα, όχι μόνο λόγω νομισματικής υποτίμησης και εισαγωγικής οικονομίας αλλά λόγω και μαύρης αγοράς .

Σε ένα τέτοιο περιβάλλον άλυτων αντιφάσεων, μπορεί να οργανωθεί ένα ακραίο διάβημα όπως του αποφασιστικού και εμπρόθετου Grexit; Νομίζω επ’ ουδενί. Δεν θα πρόκειται για νομισματική υποτίμηση, αλλά για μια υποτίμηση της συνολικής οικονομικής ταυτότητας της χώρας. Χωρίς διεθνή στηρίγματα με εξατμισμένες τις καταθέσεις θα ήταν μια τερατώδης εξέλιξη.

Η Ελλάδα εντάχθηκε στο ενιαίο νόμισμα και τον ενοποιούμενο οικονομικό χώρο με «διασκευή» της οικονομικής της οντότητας. Δεν είχε τα θεμελιώδη χαρακτηριστικά που θα τεκμηρίωναν αυτή την διασύνδεση. Ιδεολογικά όμως ήταν θελκτικό το να ανήκεις στα σαλόνια των ισχυρών. Τσίμπησε ο νεόπλουτος μικροαστός στο δόλωμα μικρομεγαλισμού. Όσο ανέτοιμη ήταν για την είσοδο στο χώρο του Ευρώ, άλλο τόσο σήμερα είναι ανέτοιμη και για την ρήξη. Και η εισδοχή και η έξοδος έχουν κάτι το άσαρκο, άλυτο, απροετοίμαστο αλλά και ανορθολογικό. Αυτή η υπερπτήση πάνω από το πρόβλημα, πάνω από τις συστημικές αντιφάσεις, πάνω από τους όρους του, φαίνεται ότι είναι το μονιμότερο ιστορικό και πολιτικό χαρακτηριστικό στον τόπο μας.

Επιμέλεια: Στέλλα Κεμανετζή

Ακολουθήστε το insider.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις από την Ελλάδα και τον κόσμο.

Όλες οι ειδήσεις

19:15

Κομισιόν: Πώς θα επιταχυνθούν «πράσινες» επενδύσεις 1,1 τρισ. ευρώ για την απεξάρτηση από τη Ρωσία

18:58

Θεσσαλονίκη: Στην πλατεία Αριστοτέλους μέχρι αύριο το ΔΕΗ e-bike Festival

18:33

Ουκρανία: Ο Ζελένσκι απορρίπτει την πρόταση Μακρόν για ένταξη στην «ευρωπαϊκή πολιτική κοινότητα»

18:15

Ασυνήθιστα υψηλές για την εποχή θερμοκρασίες στην Ισπανία

18:04

Εκλογές στην Αυστραλία: Θέλω να ενώσω τη χώρα, λέει ο αρχηγός των Εργατικών

17:54

NATO: Επικοινωνία Ερντογάν με Στόλτενμπερκ, μετά από τις επαφές με Σουηδία και Φινλανδία

17:42

Ευλογιά των πιθήκων: Πάνω από 100 κρούσματα στην Ευρώπη τις τελευταίες μέρες

17:30

Φραγκογιάννης: Σε εξέλιξη πολλά εγχειρήματα ενίσχυσης της Ελλάδας στην ενέργεια

17:24

Η Ινδία μειώνει τους φόρους στα καύσιμα για να αντιμετωπίσει τον πληθωρισμό

17:10

Σαχινίδης για Ταμείο Ανάκαμψης: Οι πόροι να έχουν το σημαντικότερο πολλαπλασιαστικό αποτέλεσμα

17:01

Επιμένει ο Ερντογάν προς Σουηδία και Φινλανδία: «Σταματήστε τη στήριξη σε τρομοκράτες»

16:52

Διαμανταπούλου για ΠΑΣΟΚ-ΚΙΝΑΛ: Χρειάζονται νέοι τρόποι, ιδέες και πολιτικές συνεργασίες

16:42

Γαλλία: Προτεραιότητες της νέας κυβέρνησης η μείωση του χρέους και η ενεργειακή κρίση

16:32

Θεσσαλονίκη: Ελεύθεροι η εφοριακός και οι δύο λογιστές για την υπόθεση με το «φακελάκι»

16:21

Περιοδεία Στυλιανίδη στη Κω - Να μειωθεί ο κίνδυνος σε περίπτωση μεγάλης πυρκαγιάς

16:11

Εκλογές στην Αυστραλία: Παραδέχτηκε την ήττα του ο πρωθυπουργός Μόρινσον

16:08

«Κονταίνουν» την ανεργία οι προσλήψεις σε τουρισμό και εστίαση - Ποια προγράμματα βοηθούν τις επιχειρήσεις

15:50

Αφγανιστάν: Οι τηλεπαρουσιάστριες αψηφούν την εντολή να καλύπτουν τα πρόσωπά τους

15:41

Κορονοϊός: 3.424 τα νέα κρούσματα - 156 οι διασωληνωμένοοι, 21 νεκροί στο 24ωρο

15:35

Κατάρ: «Πλαφόν» για τις προμήθειες LNG στη Γερμανία

15:25

Μπακογιάννης: «Ο πόλεμος στην Ουκρανία ωθεί την Ε.Ε σε αλλαγή της μεταναστευτικής πολιτικής»

15:11

Κυρώσεις: Η Ρωσία απαγόρευσε την είσοδο σε Μπάιντεν και Μπλίνκεν

15:00

Με ηλιοφάνεια και άνοδο της θερμοκρασίας ο καιρός της Κυριακής

14:56

Βενιζέλος: Ενθαρρυντικά μηνύματα από τις προοπτικές του ΠΑΣΟΚ-ΚΙΝΑΛ

14:44

Εκλογές στην Αυστραλία: Η κυβέρνηση δεν φαίνεται να εξασφαλίζει πλειοψηφία

14:32

Σκέρτσος: Ποια είναι η αλήθεια για τη διαχείριση της πανδημίας

14:21

ΗΠΑ: Ο Μπάιντεν υπέγραψε το πακέτο ενίσχυσης 40 δισ. δολαρίων προς την Ουκρανία

14:13

Καταδίκη του ΥΠΕΞ στις παράνομες ενέργειες της Τουρκίας στα Βαρώσια

14:01

Παπανδρέου για ΠΑΣΟΚ-ΚΙΝΑΛ: Όχι σε συγκυβέρνηση με ΝΔ και ΣΥΡΙΖΑ

13:57

Ένταξη Φινλανδίας και Σουηδίας στο NATO: Μύδροι Bloomberg κατά της άρνησης Ερντογάν