Sustainability
13-09-2021 | 12:13

Κλιματική Αλλαγή: Η μισή αλήθεια μπορεί να επιφέρει καταστροφικά αποτελέσματα

Newsroom
Μοιράσου το
κλιματική αλλαγή
live updates: Ανανεώθηκε πριν

Εάν κάποιος πρέπει να συντονιστεί με τις πραγματικές επιπτώσεις της υπερθέρμανσης του πλανήτη, αυτοί είναι οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής και οι επιχειρηματίες που πρέπει να αντιμετωπίσουν τις συνέπειες. Αλλά όσο πρόθυμοι και αν είναι να αναλάβουν δράση, αυτή τη στιγμή κάτι "χάνουν" από την πραγματική εικόνα για το τι τελικά θα συμβεί αν τελικά δεν επιτευχθούν οι κλιματικοί στόχοι.

Οργανισμοί και θεσμικοί φορείς είναι πολύ επικεντρωμένοι στα αποτελέσματα που μπορούν να προβλεφθούν με κάποια σιγουριά αλλά δεν υπάρχει κάποια εκτίμηση εκείνων των κινδύνων που σχετίζονται με  τα νέα καιρικά φαινόμενα, φαινόμενα για τα οποία η γνώση μας είναι ακόμη περιορισμένη.

Ήδη βιώνουμε τις καταστροφικές συνέπειες από θέρμανση περίπου 1,2 βαθμών Κελσίου σε σχέση τα προβιομηχανικά επίπεδα. Μόλις φτάσουμε στους 2 βαθμούς Κελσίου θα έχουμε προσεγγίσει ένα πρωτόγνωρο κλιματικό καθεστώς για το ανθρώπινο είδος, εκτιμά η Sonia Seneviratne καθηγήτρια στο ΕΤΗ της Ζυρίχης, η οποία ήταν υπεύθυνη για το συγκεκριμένο θέμα στην πρόσφατη έκθεση της Διακυβερνητικής Επιτροπής για την Κλιματική Αλλαγή.

Οι υπεύθυνοι λήψης αποφάσεων δεν κατανοούν πλήρως τις δευτερογενείς συνέπειες, αυτές που προκύπτουν μετά από φυσική καταστροφή και από τα όλο και πιο ακραία καιρικά φαινόμενα τα οποία θα επιδρούν στα κοινωνικά και οικονομικά μας συστήματα. Ορισμένα από αυτά τα αποτελέσματα είναι δύσκολο να προβλεφθούν και η αβεβαιότητα αυτή αυξάνεται όσο αυξάνονται και τα ορυκτά καύσιμα που καίμε.

Αυτός είναι ένας από τους λόγους για τους οποίους οι υπεύθυνοι χάραξης οικονομικής πολιτικής επικεντρώνουν την ανάλυσή τους σε αυτό που είναι πιο γνωστό και προβλέψιμο, όπως οι μέσες θερμοκρασιακές αλλαγές και οι ιστορικοί συσχετισμοί μεταξύ του ακαθάριστου εγχώριου προϊόντος και του κλίματος.

Ένα πρωτοποριακό έγγραφο που δημοσιεύτηκε από την Τράπεζα Διεθνών Διακανονισμών προειδοποίησε ότι η αβεβαιότητα και η «επιστημική διακοπή» που δημιουργήθηκαν από την κλιματική αλλαγή αποτελούν μια μεγάλη πρόκληση για τη νομισματική πολιτική. Στην πράξη όμως υπάρχει άγνοια σε πολλά θέματα. Τα νέα σενάρια που δημιουργήθηκαν για το κλιματικό δίκτυο των κεντρικών τραπεζών τον Ιούνιο, για παράδειγμα, λαμβάνουν υπόψη μόνο τις επιπτώσεις της αύξησης της θερμοκρασίας και εξαιρούν άλλους παράγοντες όπως οι ακραίες καιρικές συνθήκες και η άνοδος της στάθμης της θάλασσας.

Ο Andy Pitman, διευθυντής ενός πολυ-πανεπιστημιακού κέντρου για τα ακραία κλιματικά φαινόμενα στην Αυστραλία, ο οποίος έχει επίσης συνεισφέρει σε προηγούμενες εκθέσεις του IPCC, επισημαίνει τα οικονομικά τεστ αντοχής και τη μακροοικονομική μοντελοποίηση ως ένα παράδειγμα όπου αυτό το είδος σκέψης "χάνει το δρόμο του".

Τα όργανα που χρησιμοποιούνται στην εκτίμηση των επιπτώσεων υψηλότερων επιπέδων δίνουν μια εικόνα, αλλά «αν σας πει ότι είστε ανθεκτικοί στους 4 βαθμούς Κελσίου, αυτό δεν σημαίνει ότι θα είστε εντάξει. Αυτό σημαίνει ότι η ανάλυσή σας είναι ανεπαρκής», αναφέρει. Είναι σαν να ρωτάς «τι θα συνέβαινε αν πηδούσες από έναν γκρεμό 50 μέτρων και μετά έβλεπες το βυθό και τη γλίτωνες».

Οι οικονομολόγοι μπορεί να διαφωνούν, λέει, αλλά «τα συστήματα μοντελοποίησής τους, ο τρόπος με τον οποίο χρησιμοποιούν τις πληροφορίες, τους δίνουν μόνο μια εικόνα για το τι σημαίνει 4 βαθμοί Κελσίου».

Η Seneviratne, εν τω μεταξύ, λέει ότι οι βιομηχανικοί και οικονομικοί αναλυτές ενδέχεται να αγνοούν το πως οι διαφορετικές επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής θα αλληλεπιδράσουν μεταξύ τους. «Οι κίνδυνοι διαφορετικών περιοχών είναι αλληλένδετοι και αυτό συνεπάγεται πολύ μεγαλύτερο κίνδυνο για την κοινωνία», είπε.

Τα σύνθετα γεγονότα, λέει, δεν είναι ακόμη πλήρως κατανοητά από το κοινό. «Πάνω από την άνοδο της στάθμης της θάλασσας έχετε περισσότερες βροχοπτώσεις και τροπικούς κυκλώνες», εξηγεί η Seneviratne. «Υπάρχουν πολλές παράκτιες κοινότητες οι οποίες ίσως να μην καταλαβαίνουν ότι ο κίνδυνος θα είναι πολύ υψηλότερος».

Το χειρότερο είναι ότι η ελλιπής αυτή κατανόηση των κλιματικών κινδύνων συχνά συνοδεύεται από υπερβολική εμπιστοσύνη στην ικανότητα του μοντέλου να παράγει πολύ λεπτομερείς προβλέψεις. Ο Pitman λέει ότι οι κεντρικές τράπεζες που έχουν αρχίσει να δοκιμάζουν τα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα για τον κλιματικό κίνδυνο υποθέτουν επίπεδα ακριβείας, τα οποία ακόμη δεν είναι εφικτά. «Το επιχείρημα που ακούω είναι ότι είναι καλύτερο από το τίποτα», είπε. «Αυτό είναι απλώς λάθος».

Για παράδειγμα, οι έντονες βροχοπτώσεις αυξάνονται σε παγκόσμιο επίπεδο και θα επιδεινωθούν. Αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι κάθε μέρος θα βιώσει περισσότερες πλημμύρες. Η επίδραση της υπερθέρμανσης του περιβάλλοντος στα τοπικά φαινόμενα που προκύπτουν από αλλαγές στα επίπεδα καταιγίδας σημαίνει ότι σε ορισμένες περιοχές πιθανότατα θα σημειωθούν πολύ λιγότερες βροχοπτώσεις, οι οποίες μπορεί να είναι καταστροφικές με πολύ διαφορετικό τρόπο από τις πλημμύρες.

Με πληροφορίες από το Bloomberg

Ακολουθήστε το insider.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις από την Ελλάδα και τον κόσμο.