Sustainability
18-12-2020 | 08:27

Οι Ευρωπαίοι κατασκευαστές κρύβουν τη «λάμψη» της Κυκλικής Οικονομίας

Πένη Χαλάτση
Μοιράσου το
Οι Ευρωπαίοι κατασκευαστές κρύβουν τη «λάμψη» της Κυκλικής Οικονομίας

Η Κυκλική Οικονομία θυμίζει τα πρώτα βήματα της Εταιρικής Κοινωνικής Ευθύνης, όταν οι επιχειρήσεις υιοθετούσαν σταδιακά τις σχετικές στρατηγικές αλλά δεν τις χρησιμοποιούσαν στις ενέργειες προώθησης ούτε τις προέβαλαν ιδιαίτερα. Μέχρι που οι αρχές της ΕΚΕ άρχισαν να θεσμοθετούνται και να εμπλουτίζονται με δείκτες μέτρησης. Παρόμοια πορεία δείχνει να ακολουθεί και η μετάβαση σε στρατηγικές κυκλικής οικονομίας, τουλάχιστον όσον αφορά σε μεγάλες ευρωπαϊκές εταιρείες, οι οποίες διαθέτουν μονάδες παραγωγής. Όπως φαίνεται, οι εταιρείες υιοθετούν το γνωστό τετράπτυχο Reduce-Reuse-Recycle-Recover (Μείωση-Επαναχρησιμοποίηση-Ανακύκλωση-Ανάκτηση) αλλά δεν το «διαφημίζουν» όπως έλεγαν κάποτε και οι CEO ομίλων για τις στρατηγικές ΕΚΕ.

Αυτή η τάση επιβεβαιώνεται από  έρευνα που διεξήγαγε ομάδα επιστημόνων του Kaunas University of Technology (KTU),  οι οποίοι κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι οι οργανισμοί δεν αναφέρουν δημοσίως τις αρχές της κυκλικής οικονομίας που υιοθετούν. Το δείγμα αφορούσε σε 226 μεγάλες εταιρείες από διαφορετικούς κλάδους και τα ευρήματα αποκάλυψαν ότι οι επιχειρήσεις τείνουν να επικεντρώνονται στην υποβολή εκθέσεων σχετικά με την οικολογική τους αποδοτικότητα, δηλαδή τη χρήση λιγότερων ακατέργαστων πόρων και τη μείωση των εκπομπών αερίων θερμοκηπίου από ό, τι σε άλλες πτυχές της κυκλικής οικονομίας.

Μάλιστα, όπως αναφέρει η έκθεση, η προσέγγιση αποδοτικότητας των πόρων που εφαρμόζεται μέσω της ελαχιστοποίησης των πρώτων (κρίσιμων) υλικών αντικατοπτρίζεται ελάχιστα. Αυτό σημαίνει ότι οι περιβαλλοντικές εκθέσεις θα πρέπει να αλλάξουν ώστε να αντικατοπτρίζουν την κυκλικότητα.

«Παρ’ όλο που πρόκειται για τους ηγέτες της βιομηχανίας είναι περίεργο το γεγονός  ότι αυτές οι εταιρείες δεν συνηθίζουν να αναφέρονται στα καινοτόμα επιχειρηματικά μοντέλα, τα οποία θα αυξήσουν τη μακροζωία των προϊόντων τους ή σε τεχνολογίες ανακύκλωσης που μπορεί να εφαρμόστηκαν στον κύκλο παραγωγής τους. Αυτές οι δραστηριότητες αναφέρθηκαν σε ορισμένες από τις εκθέσεις, αλλά μόνο φευγαλέα, όχι ως κοινή πρακτική », επισημαίνει η επικεφαλής της έρευνας, Lina Dagiliene.

Όπως υποστήριξε, η τάση αυτή όπως αποτυπώνεται μπορεί να οφείλεται σε δύο λόγους. Πρώτον, η μελέτη βασίζεται στις εξωτερικές πληροφορίες, δηλαδή σε δημοσιοποιημένες αναφορές GRI, όχι σε συνεντεύξεις με τους οργανισμούς ή τα εσωτερικά τους έγγραφα. Δεύτερον, οι οργανισμοί ακολουθούν τις οδηγίες GRI για την προετοιμασία των εκθέσεων περιβαλλοντικών επιπτώσεων και οι κατευθυντήριες γραμμές για το 2020 δεν δίνουν σαφή κατεύθυνση για το πώς πρέπει να αντικατοπτρίζονται οι αρχές της κυκλικής οικονομίας στις εκθέσεις περιβαλλοντικών επιπτώσεων. 

Ένα άλλο ενδιαφέρον στοιχείο που προέκυψε είναι ότι ενώ παρατηρούνται και κάποιες διαφοροποιημένες στρατηγικές, αυτές δεν προβάλλονται επαρκώς. Ορισμένες από τις εταιρείες που ερευνήθηκαν προέρχονταν από τον τομέα τροφίμων και ποτών, όπου θα μπορούσε να εφαρμοστεί η αρχή της ανακύκλωσης για τη μείωση των απορριμμάτων τροφίμων και την ανάκτηση πρώτων υλών. Ωστόσο, δεν υπήρχε μεγάλη επικοινωνία σχετικά με αυτές τις δραστηριότητες στις εκθέσεις ", υπογραμμίζει η Dagiliene.

Σημειώνεται ωστόσο ότι τα 4 R έχουν το δικό τους ειδικό βάρος ειδικά αν αναλογιστεί κανείς ότι έως και το 80% των περιβαλλοντικών επιπτώσεων προκύπτουν στο στάδιο του σχεδιασμού του προϊόντος: πριν από την κυκλοφορία του προϊόντος στην αγορά, ο κατασκευαστής πρέπει να γνωρίζει τον πλήρη κύκλο ζωής του, δηλαδή για πόσο καιρό το προϊόν θα είναι χρησιμοποιήσιμο, ποια εξαρτήματα μπορούν να ανακυκλωθούν, πώς μπορούν να συλλεχθούν και να επαναχρησιμοποιηθούν τα απορριφθέντα προϊόντα.

«Είναι αξιοσημείωτο ότι βιομηχανίες, οι οποίες θεωρούνται αμφιλεγόμενες, όπως  εκείνες των αλκοολούχων ποτών και των καπνικών προϊόντων καθώς και εκείνες, που θεωρούνται οι πιο ρυπογόνες, όπως οι βιομηχανίες εξόρυξης ή κλωστοϋφαντουργίας είναι πιο πρόθυμες να δημοσιοποιούν τα βήματά τους προς την αειφόρο παραγωγή. Για παράδειγμα, η Tommy Hilfiger έχει ήδη ανακοινώσει ότι θα προχωρήσει σε εντελώς κυκλική παραγωγή έως το 2030», επισημαίνει η Dagiliene.

Όσον αφορά στις προοπτικές του κλάδου, η Dagiliene, σημειώνει ότι έρχονται αλλαγές καθώς όλες οι βιομηχανίες θα επωφεληθούν από την ευρύτερη επικοινωνία σχετικά με την εφαρμογή των αρχών της κυκλικής οικονομίας στις δραστηριότητές τους, καθώς οι καταναλωτές σε όλο τον κόσμο εξοικειώνονται περισσότερο με τα περιβαλλοντικά θέματα.
 

Ακολουθήστε το insider.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις από την Ελλάδα και τον κόσμο.